Destek pirimlerini yurttaşın temel gıda maddelerine yönelik değil de başka kriterlere göre veren hükümet, son yıllarda fındıkta da düzenleyeci olmaktan çok fiyat düşürücü bir rol oynamaya başladı.
Bu yıl 35 il ve 210 ilçede çiftçilerin çoğunluğu yaşanılan kuraklık nedeniyle yüzde 30 civarında zarar gördü. Bu çiftçilere tohumluk desteği için 700 milyon YTL ödeme yapılacağı açıklandı. Bu ödeme ne zaman yapılacak bu konuda hükümet bir takvim açıklamadı.
Tarımda yaşanan diğer sıkıntıları ise şöyle özetlemek mümkün:
* 2007’de ayçiçeği üretimi yüzde 23.6 geriledi. Ayçiçeği yağı fiyatı da yüzde 100’den fazla arttı. Üretimin düşüşündeki en önemli etkenlerden birisi kuraklığın yanında 2006 yılı ayçiçeği fiyatlarının maliyetin altında belirlenmesi nedeniyle çiftçilerin ayçiçeği üretiminden vazgeçmeleri.
* Diğer yandan kanola üretimi hızla artıyor. 2006’de sadece 12 bin 615 bin ton olan kanola üretimi 2007 kuraklığına karşın yüzde 127 arttı, 28 bin 727 tona yükseldi. Kanola üretiminin böylesi artmasının nedeni kanolaya verilen primin 22 YKr olması. Yurttaşların temel gıdası olan yağın hammaddesi olan ayçiçeği üretimindeki düşüşün bir başka önemli nedeni ise ayçiçeğine verilen primin kilo başına 4 YKr olarak belirlenmesi.
* Pamukta uygulanan benzer yanlış politikalar sonucunda Türkiye dünya pamuk üretiminde 5. sıradan 7. sıraya geriledi.
* Türkiye’nin ilk çaylıkları 1938’de kuruldu. Bir çaylığın ömrü ise en fazla 70-80 yıl. Bu çaylıklar yenilenmezse çaylıklar bozulur, çayın kalitesi düşer. Çaylıkların yenilenmesi için gerekli kaynak Tarım Bakanlığı tarafından ayrılmıyor. Böyle bir sorun yok sayılıyor, aldırılmıyor. Ayrıca Türkiye’nin kuru çay üretimi 200-220 bin ton civarında. Ülkeye kaçak olarak giren kuru çay miktarı 50 bin ton. Üretici ve tüketici için ciddi tehdit oluşturan kaçak çay önlenmiyor.
* Üretiminde dünya birincisi olunan fındıkta iki başlılık devam ediyor. Asli görevi hububat alımı ve satımı olan TMO, buğday stoku yapmıyor, buğday fiyatını bile açıklamıyor, ancak stokunda 300 bin tona yakın fındık bulunduruyor. Bu fındığı ne satıyor, ne yağa dönüştürüyor. TMO fındık alımlarında bulunduğundan bu yana fındık fiyatları hiç maliyetin üzerinde belirlenmedi. TMO artık piyasayı üretici ve tüketici lehine düzenleyici değil de fiyat düşürücü olarak görevlendiriliyor.
CUMHURİYET 5 AĞUSTOS 2008 SALI
