Türkiye, İsrail askerlerini ve İsrail devletini, 9 Türk vatandaşının ölümüyle sonuçlanan açık denizdeki gemi baskınları nedeniyle tazminat ve ceza davalarında yargılatacak delil ve ifadeleri toplamak için harekete geçti. Ölenlerin yakınları ile yaralananların İsrail’e tazminat davası açmaları için çalışma yürütülüyor.
Ankara ve İstanbul Cumhuriyet başsavcılıkları, İsrail askerleri ve İsrail’le TCK hükümlerine göre soruşturma açılması için incelemelere başladı. Uluslararası sularda Türk vatandaşlarına karşı TCK hükümlerine göre, “gemi kaçırma, yol kesme, adam öldürme, adam yaralama, özgürlüğünden alıkoyma” gibi suçlardan soruşturma kararı verilirse, Adalet Bakanı Sadullah Ergin’in izni ile gemiye silahlı operasyon yapan İsrail askerlerine dava açılması gündeme gelecek.
Hükümet, önceki günkü Güvenlik Zirvesi’nde yapılan değerlendirme ışığında, 32 ülke vatandaşı saldırıya uğrayan gemilerde olduğu için “Uluslararası Komisyon”un soruşturma yapması tezini kuvvetle işlerken; Adalet Bakanlığı’ndaki Hukuk Komisyonu da İsrail askerlerini ve İsrail devletini, TCK hükümlerine göre Türkiye’de yargılatacak formül üzerinde çalışıyor. Mağdurlara, İsrail aleyhine açılacak davalarda hukuki destek Adalet Bakanlığı’nca verilecek.
Ankara’da Cumhuriyet Savcısı Mehmet Taştan, yoğun bakımda olan 3 hasta dışında diğer yaralıların ifadelerini almak için dün Atatürk Araştırma Hastanesi’ne geldi. İfadeler bitince Başsavcılık, kanlı baskınla ilgili soruşturma açılıp açılmayacağına karar verecek. Soruşturma açılmasına karar verilirse Adalet Bakanlığı’ndan izin istenecek.
Savcı Taştan’ın, ifadelerini aldığı yaralıların kıyafetlerini toplaması da dikkat çekti. Kıyafetlerin üzerinde herhangi bir kimyasal madde olup olmadığı araştırılacak. Savcı, yaralıların ifadesini alırken, polis de kamerayla bunu kayıt altına aldı. Kayıtların, tazminat amacıyla vatandaşların Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) başvurmaları halinde kullanılması sağlanacak.
İstanbul Bakırköy Cumhuriyet Başsavcısı Mustafa Adagül de, gemilerde bulunan gönüllülerin talepleri üzerine durumlarının tespiti için Adli Tıp Kurumu’na yönlendirdiklerini belirterek , “Müracaat edenlerin bazı iddiaları var. Tabii bunlar anında tespit edilmesi gereken olaylardır. Gelenlerin yaşamış oldukları olaya saygı anlamında, taleplerini ciddiye alarak hemen inceleme başlattık” dedi.
Adalet Bakanlığı’nın komisyonu, İsrail’i ve İsrail askerlerine karşı işletilecek hukuki sürece ilişkin rapor hazırlığını dün de sürdürdü. Uluslararası hukuk ve mevzuata göre saldırıya uğrayan gemilerin “Türk toprağı” sayılıp TCK’nın işletilip işletilemeyeceğine ilişkin çalışma yapılıyor. TCK’nın “Yer bakımından uygulamayı” düzenleyen 8. maddesi “Açık denizde Türk deniz araçlarında karşı işlenen suçun Türkiye’de işlenmiş sayılacağını; 12 ve 13. maddeleri ise yabancıların Türkiye’de Türk kanunlarına göre yargılanmasını içeriyor.
(Hürriyet)
Gazze’ye insani yardım götüren gemilere yönelik İsrail saldırısında yaşamını yitiren dokuz kişiden sekizi için Fatih Camii’nde cenaze töreni düzenledi.
İsrail’den dün sabaha karşı getirilen ve Adli Tıp’taki incelemeden sonra aileleri tarafından alınan cenazelerden sekizi saat 12.30 sıralarında Fatih Camii’ne götürüldü. Ellerinde Türk ve Filistin bayrakları taşıyan binlerce kişi öğle saatlerinde Fatih Camii’nin avlusunu doldurdu. Kalabalık avluya sığmayınca caminin dışına taştı. Törene katılanlar sık sık tekbir getirdi ve ‘Kahrolsun İsrail’, ‘İsrail, Filistin’den elini çek’, ‘Katil İsrail’ sloganları attı.
İbrahim Bilgen, Ali Haydar Bengi, Çetin Topçuoğlu, Necdet Yıldırım, Fahri Yaldız, Cengiz Songür ve Cengiz Akyüz ile Furkan Doğan’ın tabutlarının üzerine önce Türk bayrağı örtüldü. Daha sonra Türk bayrağının yanına Filistin bayrağı da konuldu. Tabutlardan bazılarının üzerine Filistin’in simgesi haline gelen kefiye örtüldü. Aralarında Şam Müftüsü’nün de bulunduğu sekiz imam, tek tek her yardım gönüllüsünün cenaze namazını kıldırdı ve helallik aldırdı. Avluya sığmayıp duvarlar üzerinde bekleyenlerden bazıları da duvar üzerinde namaza katıldı.
Törenin ardından Necdet Yıldırım Edirnekapı Mezarlığı’nda toprağa verildi. Necdet Yıldırım mezarlığa binlerce kişi tarafından götürüldü. Diğer yedi cenaze memleketlerine gönderildi. Cengiz Akyüz İskederun’da, Ali Haydar Bengi Diyarbakır’da, Cengiz Songür İzmir’de, Çetin Topçuoğlu Adana’da, Fahri Yaldız Adıyaman’da, Furkan Doğan Kayseri’de, İbrahim Bilgen Siirt’te toprağa verilecek. (Radikal)
Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, İsrail’den getirilen 19 yaralıyı tedavi altına alındıkları Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde ziyaret etti
Davutoğlu, BM bünyesinde soruşturma komisyonu kurulacağını ifade ederek, “Tek bir vatandaşımızın hukukunu dahi korumaya kararlıyız. Bunun hesabı sorumlu olan kişilerden, ülkelerden sorulacak. Nasıl İsrail, 1 asker için 5 yıldır mücadele ediyor. Biz vatandaşlarımızın hukukunu yerde bırakmayız. Sonuna kadar takipçisi olacağız. Dünyanın her yerinde takipçisi olacağız. Bundan herkes müsterih olsun” diye konuştu. (Milliyet)
İsrail’e yaptırım paketi
Gazze’ye yardım konvoyunun saldırıya uğramasından sonra Türkiye ile İsrail arasında patlak veren kriz, önceki gece yarısı itibarıyla büyük ölçüde aşılırken Ankara’nın bundan sonraki sürece ilişkin yol haritasının ana hatları şekillenmeye başladı.
Diplomatik kaynaklar edinilen bilgilere göre Türkiye’nin girişimleri “ikili ilişkiler” ve “uluslararası düzeyde” olmak üzere iki ayrı düzlemde yürütülecek. Öncelik, uluslararası girişimlere verilecek. Ankara BM Güvenlik Konseyi Başkanlık Açıklaması’nın “Güvenlik Konseyi BM Genel Sekreteri’nin konuya ilişkin kapsamlı bir soruşturma yapılması gereksinimine ilişkin açıklamasını not etmekte ve uluslararası standartlara uygun, süratli, tarafsız, muteber ve şeffaf bir soruşturma yürütülmesi çağrısında bulunmaktadır” yönündeki paragrafında da ortaya konulduğu gibi, uluslararası, bağımsız ve saydam bir araştırma komisyonunun kurulması için çaba gösterecek.
Ayrıca Ankara, komisyonun kompozisyonuna özen gösterecek. Türkiye’nin ön planda olduğu görüntüsünden kaçınılarak komisyonunun uluslararası yapısı öne çıkarılacak. Cumhuriyet’e bilgi veren üst düzey bir Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, “Burada önemli olan İsrail’in tutumu. ABD, komisyonun İsrail’de kurulmasını başına da bir Amerikalının getirilmesini istedi. İsrail buna yanaşmadı” dedi.
Siyasal diyalog askıda: İkili ilişkiler bağlamında öngörülen yaptırımlar çerçevesinde öncelikle, İsrail ile yürütülen siyasi diyalog askıya alınacak.
Büyükelçi çekildi: Krizin patlak vermesinden sonra “istişareler için” merkeze çağırılan Çelikkol Tel Aviv’e dönmeyecek. Önceki kararname ile bu göreve atanan Büyükelçi Kerim Uras’ın da gönderilmemesi söz konusu olacak. Böylece iki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler fiilen “müsteşar” düzeyinde yürütülecek. İsrail’in Ankara Büyükelçisi’nden Türkiye’yi terk etmesinin istenmesi ise şimdilik öngörülmüyor.
Anlaşmalar: İki ülke arasındaki mevcut anlaşmalara itibar edilecek. Ancak işbirliği için yeni girişimler yapılmayacak. Yeni işbirliği faaliyetleri gündeme getirilmeyecek. Halen Türkiye ile İsrail arasında en önemli işbirliği kalemleri olarak, ikili ticaret, savunma sanayi projeleri, müteahhitlik hizmetleri, turizm ve karşılıklı yatırımlar bulunuyor.
Türkiye, İsrailli işadamlarının faaliyet gösterdiği ülkeler sıralamasında üçüncü sırada yer alıyor. Türkiye-İsrail arasında 1990’larda başlayan savunma sanayisi işbirliği sonucunda 13 proje tamamlandı. Altı proje ise devam ediyor. Türkiye İsrail’den yüksek teknoloji gerektiren savunma sanayisi ürünleri alıyor. İsrail ise Türkiye’den daha çok üniforma ve bot gibi temel askeri tüketim malzemeleri ithal ediyor.
Kırmızı Liste: İsrailli firmaların Türkiye’de iş yapmamaları için “kırmızı liste” uygulaması başlatılacak. Bu firmalara iş verilmeyecek ve ortaklığa gidilmeyecek. (Cumhuriyet)
4 HAZİRAN 2010
