Myanmar tarihinin en büyük felaketlerinden biriyle karşı karşıya. Felaketin bilançosu giderek ağırlaşıyor. Myanmar devlet radyosu tropik Nargis kasırgasında ölü sayısının 22 bin 500 olduğunu duyurdu. 41 bin kişi de kayıp.
Dışişleri Bakanlığı daha önce kasırgada ölü saysının 15 bin olduğunu açıklamıştı. Myanmar'ı vuran kasırga, ülkenin en büyük kenti Yangon ve İrravadi bölgesini yerle bir etti. 24 milyon nüfuslu 5 bölgede, afetten yüzbinlerce kişi etkilendi.
Bazı köyler, haritadan silindi. Kasırganın etkili olduğu bölgelerde elektrik ve su yok, ulaşım güçlükle sağlanıyor. Ülke, uluslararası yardımları ise "koşullu" olarak kabul edecek.
Myanmar Sosyal Güvenlik Bakanı Maung Sve, Dışişleri Bakanlığı ve üst düzey yetkilerle görüşmeleri halinde uluslararası uzman ekiplere izin verileceğini belirtti.
Bakan Sve, güneybatıdaki Bogalay kentinde yerleşim alanlarının yüzde 95'inin yıkıldığını ve kentte 10 binden fazla kişinin öldüğünü açıkladı.
Myanmar'a en büyük yatırımları yapan ülke olan Tayland'ın Dışişleri Bakanı Noppadon Pattama, 9 ton gıda ve tıbbi malzemeden oluşan yardımın askeri uçakla Myanmar'a gönderildiğini söyledi.
Pattama, komşularına 100 bin dolar para yardımında da bulunacaklarını belirterek, başlangıç için gıda ve su gönderdiklerini ancak Myanmar'ın gerçek ihtiyacının barınma sorununun çözümü olduğunu kaydetti.
Askeri yönetim yardıma izin verdi
Ülkede 46 yıldır iktidarda bulunan askeri yönetim, saate 190 kilometre hızla esen kasırganın neden olduğu felaketin ardından, BM yardımına izin verdi. ABD 250 bin dolar, Avrupa Birliği ülkeleri 3 milyon dolar acil yardım vaadinde bulundu.
Tayland'ın 9 tonluk gıda ve ilaç yardımının bugün bölgeye ulaşması bekleniyor. Hindistan da gıda, çadır, giyim ve ilaç taşıyan iki savaş gemisi göndereceğini açıkladı.
Tek bir kentte 10 bin ölü...
Askeri yönetimin Dışişleri Bakanı Nyan Win, tek bir kentte ölenlerin sayısının 10 bini bulduğunu belirtti.
Yollardaki hasar ve telefon sistemlerindeki arıza nedeniyle felaketten etkilenenlerin sayısı henüz tam olarak saptanamıyor.
"Yıkım tsunamiden büyük olabilir"
Uluslararası yardım kuruluşu World Vision, sınırlı yardımların ulaştırılmasındaki zorluklar nedeniyle felaketin sonuçlarının tsunamininkinden daha büyük olabileceğini belirtti.
Minn, ülkede faaliyet göstermesine izin verilen ender kuruluşlardan biri olan World Vision'a ait helikopterlerin kasırganın vurduğu bölgeler üzerinde uçtuğunu ve bu yükseklikten bile cesetlerin ve yıkımın büyüklüğünün görülebildiğini söyledi.
Endonezya'nın Sumatra Adası'nın batı sahili açıklarında, 26 Aralık 2004'te meydana gelen 9 büyüklüğündeki deprem ve yarattığı dev dalgalar nedeniyle 168 bini Endonezya'da olmak üzere yaklaşık 220 bin kişi ölmüştü.
Salgın hastalık tehdidi
Myanmar devlet radyosu, salgın hastalık tehdidine karşı halkı uyarıyor. Radyo, 4 gündür elektrik ve sudan yoksun ülkenin en büyük kenti Yangon'daki 6 milyon kişiden yiyecekleri parazitlerden korumaya çalışmalarını ve kaynatmadan su içmemelerini istedi.
Yangonlulardan taze meyve yemeleri, temiz tuvaletleri kullanmaları, düzenli olarak çöplerini atmaları, sivrisinek ve yılanlara dikkat etmeleri de istendi.
BM hala vize bekliyor
BM'ye bağlı yardım örgütleri de Nargis kasırgasının vurduğu Myanmar'a yardım ulaştırmak için halen vize bekliyor. Cenevre'deki BM Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) sözcüsü Veronique Taveau
ve İnsani Yardım Koordinasyon Dairesi (OCHA) sözcüsü Elizabeth Byrs, Myanmar'a gidecek ekiplerin vize beklediğini açıkladı.
Bölgeye ekip yollamayı planlayan Kızılhaç ve Kızılay ekiplerinin de vize beklediği haberleri geliyor.
Yardım çağrısı
Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN), Myanmar'daki kasırga felaketi nedeniyle üye ülkelerden yardımda bulunmalarını istedi.
ASEAN; Tayland, Endonezya, Malezya, Filipinler, Singapur, Vietnam, Brunei, Laos, Kamboçya ve Myanmar'dan oluşuyor.
Bush'tan Myanmar'a yardım önerisi
ABD Başkanı George Bush, Myanmar'daki askeri yönetime seslenerek, "ABD'nin gelmesine ve yardım etmesine izin verin" dedi.
"ABD'nin her türlü yardımı için Myanmar cuntası izin vermeli" diye konuşan Bush, ABD'nin Asya-Pasifik filosunun da arama-kurtarma çalışmalarına yardımcı olmaya hazır olduğunu bildirdi.
Bush'un eşi Laura Bush da, Amerikalı yardım ekibinin ülkeye girmesine izin verilmesi durumunda Myanmar'a yardım etmeye hazır olduklarını söyledi. Laura Bush, vatandaşlarını kasırgaya karşı uyarmayan cunta yönetimini ise eleştirdi. Avustralya, Çin ve Hindistan da yardıma hazır olduklarını bildirdi.
Avustralya Dışişleri Bakanı Stephen Smith, Hong Kong'da gazetecilere yaptığı açıklamada, ülkesinin Myanmar'a yardıma "hazır ve istekli" olduğunu kaydetti.
Smith, uluslararası kamuoyunun Myanmar'daki cunta rejiminin felaketi ele alış biçimini eleştirmek yerine bu ülkeye insani yardıma yoğunlaşılması gerektiğini vurguladı.
Eleştiri zamanı olmadığını söyleyen Smith, "Şu anda öncelik, yardımımıza ihtiyacı olan binlerce insana yardım etmek olmalıdır" dedi.
Türk Kızılay'ından Myanmar'a yardım
Türk Kızılayı da, kasırga sonrasında, bölgeye yardım ulaştırılması için resmi makamlarla görüşmelere başladı. Türk Kızılayı'ndan yapılan yazılı açıklamada, askeri yönetim ile idare edilen ülkenin ilk başta uluslararası yardımı kabul etmediği ifade edildi.
Türk Kızılayı Afet Operasyon Merkezi'nin Myanmar Kızılhaçı ile iletişime geçerek yardım teklif ettiği belirtilen açıklamada, büyük hasar ve can kaybının yaşanmasından dolayı Türk Kızılayı yetkililerinin Myanmar Fahri Başkonsolosu ile iletişime geçtiği ve yardım için gerekli hazırlıkları başlattığı kaydedildi.
Bazı köyler, haritadan silindi. Kasırganın etkili olduğu bölgelerde elektrik ve su yok, ulaşım güçlükle sağlanıyor. Ülke, uluslararası yardımları ise "koşullu" olarak kabul edecek.
Myanmar Sosyal Güvenlik Bakanı Maung Sve, Dışişleri Bakanlığı ve üst düzey yetkilerle görüşmeleri halinde uluslararası uzman ekiplere izin verileceğini belirtti.
Bakan Sve, güneybatıdaki Bogalay kentinde yerleşim alanlarının yüzde 95'inin yıkıldığını ve kentte 10 binden fazla kişinin öldüğünü açıkladı.
Myanmar'a en büyük yatırımları yapan ülke olan Tayland'ın Dışişleri Bakanı Noppadon Pattama, 9 ton gıda ve tıbbi malzemeden oluşan yardımın askeri uçakla Myanmar'a gönderildiğini söyledi.
Pattama, komşularına 100 bin dolar para yardımında da bulunacaklarını belirterek, başlangıç için gıda ve su gönderdiklerini ancak Myanmar'ın gerçek ihtiyacının barınma sorununun çözümü olduğunu kaydetti.
Askeri yönetim yardıma izin verdi
Ülkede 46 yıldır iktidarda bulunan askeri yönetim, saate 190 kilometre hızla esen kasırganın neden olduğu felaketin ardından, BM yardımına izin verdi. ABD 250 bin dolar, Avrupa Birliği ülkeleri 3 milyon dolar acil yardım vaadinde bulundu.
Tayland'ın 9 tonluk gıda ve ilaç yardımının bugün bölgeye ulaşması bekleniyor. Hindistan da gıda, çadır, giyim ve ilaç taşıyan iki savaş gemisi göndereceğini açıkladı.
Tek bir kentte 10 bin ölü...
Askeri yönetimin Dışişleri Bakanı Nyan Win, tek bir kentte ölenlerin sayısının 10 bini bulduğunu belirtti.
Yollardaki hasar ve telefon sistemlerindeki arıza nedeniyle felaketten etkilenenlerin sayısı henüz tam olarak saptanamıyor.
"Yıkım tsunamiden büyük olabilir"
Uluslararası yardım kuruluşu World Vision, sınırlı yardımların ulaştırılmasındaki zorluklar nedeniyle felaketin sonuçlarının tsunamininkinden daha büyük olabileceğini belirtti.
Minn, ülkede faaliyet göstermesine izin verilen ender kuruluşlardan biri olan World Vision'a ait helikopterlerin kasırganın vurduğu bölgeler üzerinde uçtuğunu ve bu yükseklikten bile cesetlerin ve yıkımın büyüklüğünün görülebildiğini söyledi.
Endonezya'nın Sumatra Adası'nın batı sahili açıklarında, 26 Aralık 2004'te meydana gelen 9 büyüklüğündeki deprem ve yarattığı dev dalgalar nedeniyle 168 bini Endonezya'da olmak üzere yaklaşık 220 bin kişi ölmüştü.
Salgın hastalık tehdidi
Myanmar devlet radyosu, salgın hastalık tehdidine karşı halkı uyarıyor. Radyo, 4 gündür elektrik ve sudan yoksun ülkenin en büyük kenti Yangon'daki 6 milyon kişiden yiyecekleri parazitlerden korumaya çalışmalarını ve kaynatmadan su içmemelerini istedi.
Yangonlulardan taze meyve yemeleri, temiz tuvaletleri kullanmaları, düzenli olarak çöplerini atmaları, sivrisinek ve yılanlara dikkat etmeleri de istendi.
BM hala vize bekliyor
BM'ye bağlı yardım örgütleri de Nargis kasırgasının vurduğu Myanmar'a yardım ulaştırmak için halen vize bekliyor. Cenevre'deki BM Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) sözcüsü Veronique Taveau
ve İnsani Yardım Koordinasyon Dairesi (OCHA) sözcüsü Elizabeth Byrs, Myanmar'a gidecek ekiplerin vize beklediğini açıkladı.
Bölgeye ekip yollamayı planlayan Kızılhaç ve Kızılay ekiplerinin de vize beklediği haberleri geliyor.
Yardım çağrısı
Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN), Myanmar'daki kasırga felaketi nedeniyle üye ülkelerden yardımda bulunmalarını istedi.
ASEAN; Tayland, Endonezya, Malezya, Filipinler, Singapur, Vietnam, Brunei, Laos, Kamboçya ve Myanmar'dan oluşuyor.
Bush'tan Myanmar'a yardım önerisi
ABD Başkanı George Bush, Myanmar'daki askeri yönetime seslenerek, "ABD'nin gelmesine ve yardım etmesine izin verin" dedi.
"ABD'nin her türlü yardımı için Myanmar cuntası izin vermeli" diye konuşan Bush, ABD'nin Asya-Pasifik filosunun da arama-kurtarma çalışmalarına yardımcı olmaya hazır olduğunu bildirdi.
Bush'un eşi Laura Bush da, Amerikalı yardım ekibinin ülkeye girmesine izin verilmesi durumunda Myanmar'a yardım etmeye hazır olduklarını söyledi. Laura Bush, vatandaşlarını kasırgaya karşı uyarmayan cunta yönetimini ise eleştirdi. Avustralya, Çin ve Hindistan da yardıma hazır olduklarını bildirdi.
Avustralya Dışişleri Bakanı Stephen Smith, Hong Kong'da gazetecilere yaptığı açıklamada, ülkesinin Myanmar'a yardıma "hazır ve istekli" olduğunu kaydetti.
Smith, uluslararası kamuoyunun Myanmar'daki cunta rejiminin felaketi ele alış biçimini eleştirmek yerine bu ülkeye insani yardıma yoğunlaşılması gerektiğini vurguladı.
Eleştiri zamanı olmadığını söyleyen Smith, "Şu anda öncelik, yardımımıza ihtiyacı olan binlerce insana yardım etmek olmalıdır" dedi.
Türk Kızılay'ından Myanmar'a yardım
Türk Kızılayı da, kasırga sonrasında, bölgeye yardım ulaştırılması için resmi makamlarla görüşmelere başladı. Türk Kızılayı'ndan yapılan yazılı açıklamada, askeri yönetim ile idare edilen ülkenin ilk başta uluslararası yardımı kabul etmediği ifade edildi.
Türk Kızılayı Afet Operasyon Merkezi'nin Myanmar Kızılhaçı ile iletişime geçerek yardım teklif ettiği belirtilen açıklamada, büyük hasar ve can kaybının yaşanmasından dolayı Türk Kızılayı yetkililerinin Myanmar Fahri Başkonsolosu ile iletişime geçtiği ve yardım için gerekli hazırlıkları başlattığı kaydedildi.
Referandum ertelenecek
Bu arada Myanmar'da yeni anayasa için 10 Mayıs'tayapılacak referandumun, kasırgadan etkilenen bazı yerleşim birimlerinde ertelenmesine karar verildi. Devlet televizyonu, referandumun 47 yerleşim biriminde ertelendiğini duyurdu.
Televizyon, referandumun İrravaddi bölgesindeki 7, Yangon bölgesindeki 40 yerleşim biriminde 24 Mayıs'ta yapılacağını belirtti.
Askeri cunta eleştirilerin odağında
Kasırga, felaketle mücadeledeki yöntemiyle, ülkeyi 46 yıldır yöneten askeri cuntaya eleştirileri de gündeme getiriyor.
Kasırganın en fazla hasara yol açtığı Irravaddi deltasındaki felaketzedelerin çoğunun, ordunun, özellikle geçen yıl eylül ayında rahipler öncülüğündeki demokrasi yanlısı gösterileri bastırdığı döneme kıyasla oldukça yavaş müdahalede bulunduğundan yakındığı belirtiliyor.
Ülkedeki resmi basın yayın organlarının, felaketle ilgili haberleri izlerken önceliği askerlerin yaptıklarına verdiği, devlet televizyonunun ağırlıklı olarak generalleri Budist tapınaklara yardım malzemeleri teslim ederken ya da helikopterlere binerken gösterdiği kaydediliyor.
Myanmar'da 1988'deki ayaklanmanın kanlı biçimde bastırılmasının ardından Tayland'a kaçan siyasi uzmanlardan Aung Naing Oo, 53 milyon nüfuslu ülkede çoğu kişinin televizyondaki bu görüntüleri sadece propaganda olarak değerlendirdiği ve ikna olmasının mümkün olmadığı değerlendirmesini yaptı.
Myanmar'ı 1962'den bu yana yöneten askeri cunta, başta, son 18 yılın 12 yılında ev hapsinde tutulan Nobel Barış Ödülü sahibi siyasetçi Aung San Suu Kyi olmak üzere, demokrasi yanlısı partilere yönelik baskıları nedeniyle uluslararası kamuoyunun gündemine geliyordu.
Suu Kyi, partisinin 1990 seçimlerini kazanmasının ardından iktidarı vermeyen askerler tarafından tutuklanmıştı.
CNN TURK - 6 MAYIS 2008 SALI
Bu arada Myanmar'da yeni anayasa için 10 Mayıs'tayapılacak referandumun, kasırgadan etkilenen bazı yerleşim birimlerinde ertelenmesine karar verildi. Devlet televizyonu, referandumun 47 yerleşim biriminde ertelendiğini duyurdu.
Televizyon, referandumun İrravaddi bölgesindeki 7, Yangon bölgesindeki 40 yerleşim biriminde 24 Mayıs'ta yapılacağını belirtti.
Askeri cunta eleştirilerin odağında
Kasırga, felaketle mücadeledeki yöntemiyle, ülkeyi 46 yıldır yöneten askeri cuntaya eleştirileri de gündeme getiriyor.
Kasırganın en fazla hasara yol açtığı Irravaddi deltasındaki felaketzedelerin çoğunun, ordunun, özellikle geçen yıl eylül ayında rahipler öncülüğündeki demokrasi yanlısı gösterileri bastırdığı döneme kıyasla oldukça yavaş müdahalede bulunduğundan yakındığı belirtiliyor.
Ülkedeki resmi basın yayın organlarının, felaketle ilgili haberleri izlerken önceliği askerlerin yaptıklarına verdiği, devlet televizyonunun ağırlıklı olarak generalleri Budist tapınaklara yardım malzemeleri teslim ederken ya da helikopterlere binerken gösterdiği kaydediliyor.
Myanmar'da 1988'deki ayaklanmanın kanlı biçimde bastırılmasının ardından Tayland'a kaçan siyasi uzmanlardan Aung Naing Oo, 53 milyon nüfuslu ülkede çoğu kişinin televizyondaki bu görüntüleri sadece propaganda olarak değerlendirdiği ve ikna olmasının mümkün olmadığı değerlendirmesini yaptı.
Myanmar'ı 1962'den bu yana yöneten askeri cunta, başta, son 18 yılın 12 yılında ev hapsinde tutulan Nobel Barış Ödülü sahibi siyasetçi Aung San Suu Kyi olmak üzere, demokrasi yanlısı partilere yönelik baskıları nedeniyle uluslararası kamuoyunun gündemine geliyordu.
Suu Kyi, partisinin 1990 seçimlerini kazanmasının ardından iktidarı vermeyen askerler tarafından tutuklanmıştı.
CNN TURK - 6 MAYIS 2008 SALI
