Obama’nın Afganistan’daki ABD askeri sayısını 2 katına çıkarması beklenirken, 2 uzmanın 12 ayda hazırladığı raporda, ‘direnişçileri yenmenin olası olmadığı’ belirtildi ve ‘oyunu değiştirecek stratejik önlemlere ihtiyaç olduğu’ vurgulandı
Uzmanların 12 ayda hazırladığı yeni bir raporda, ABD’nin 7 yılı aşkın süredir direnişçilerle savaştığı Afganistan’da strateji değiştirmemesi halinde, buraya ek asker göndermesinin anlamlı olmayacağı vurgulandı.
ABD Kongresi tarafından kurulup desteklenen Birleşik Devletler Barış Enstitüsü’nün yayımladığı “Afganistan’ı Emniyete Almak” başlıklı 42 sayfalık raporda, “Afganistan’da her şey kaybedilmiş değil. Ancak giderek artan oranda şiddetlenen ayaklanmanın önüne geçmek için ‘oyun değiştirme adımları’ denilebilecek acil önlemlere ihtiyaç var” denildi. Kasım 2001’de başlayan Amerikan askeri müdahalesinin, 39 ülkenin katılımı ve NATO’nun komutası altındaki uluslararası güçle birlikte devam ettiği hatırlatılan raporda, yeni seçilen ABD Başkanı Barack Obama’nın 30 bin ek asker göndererek Amerikan gücünü ikiye katlama planlarına gönderme yapıldı ve “yeni bir strateji oluşturulmadıkça bunun anlamlı olmayacağı” kaydedildi. Rapora göre Afganistan’da istikrar sağlanamamasının başlıca sebepleri, bu ülkenin yeniden yapılandırılmasında rol oynayan yabancı ülkeler arasında görüş birliği ve eşgüdüm sağlanamaması. Ülke istikrarına başlıca tehdidin El Kaide terör örgütünden mi, uyuşturucu üretiminden mi, yoksa diğer kaynaklardan mı geldiği konusunda görüş ayrılığı yaşandığı ifade edilerek, mücadele stratejilerinin bölündüğüne ve destek programlarına bağış yapma sözü veren ülkelerin bu sözlerini tam olarak yerine getirmediklerine işaret edildi.
‘Direnişçileri yenmek olası değil’
Afgan hükümetine bağlı etkin bir güvenlik gücü kurma çabalarının hayal kırıklığına yol açtığına değinilen raporda; militanlar, haydutlar ve aşiret savaşçılarının silahsızlandırılması çabalarının ise “can çekişmekte” olduğunun altı çizildi. Amerikan istihbaratına göre uyuşturucu ticaretinde Afgan yetkililerin rol aldığına ve kaçakçıların polis yetkililerini, yargıçları ve yolsuzlukla mücadele görevlilerini “satın aldığına” işaret edilen raporun öneriler bölümünde ise özet olarak şunlar sıralandı:
- ABD ve müttefikleri, Afganistan’daki amaçlarını gözden geçirmeli. Öncelik, Afganistan ile Pakistan’ın El Kaide terör örgütü ve dinci Taliban hareketinin üs bölgeleri olmasının önüne geçilmesine verilmeli.
- Ülkeyi denetim altına alacak güçlü bir merkezi hükümet kurma çabalarından vazgeçilmeli. Bunun yerine, ülke tarihine uygun olarak, yerel güçler ve aşiretlerin ülke yönetimine katılması desteklenmeli.
- ABD ve NATO güçlerinin direnişçileri yenmesi olası görünmediğinden, gönderilecek askerler Afgan güvenlik güçlerinin ülkede denetimi sağlamalarına yol gösterici olmalı.
12 aylık bir çalışmanın ürünü olan rapor oldukça önem taşıyor. Hazırlayanların her ikisi de ABD Savunma Bakanlığı Pentagon’a raporlar hazırlayan Rand Corporation adlı kuruluşun uzmanları. C. Christine Fair, daha önce Afganistan’daki BM Destek Misyonu’nda siyasi yetkili olarak çalışmış bir isim. Georgetown Üniversitesi’nde misafir öğretim üyesi olan Seth G. Jones ise Pentagon’a, Afganistan gibi bölgelerde isyan ve terör hareketlerini bastırma konusunda danışmanlık görevi üstlenmiş. Fair ve Jones’un raporlarını hazırlama sürecinde Afganistan’daki üst düzey askeri ve sivil yetkililerle görüştükleri belirtiliyor.
Beyaz Saray sözcüsü Robert Gibbs, Obama’nın Afganistan’a ne kadar ek asker göndereceğine kısa süre içinde karar vereceğini belirterek, “Bunun haftalar alacağını sanmıyorum” dedi.
En yüksek sivil kaybı
Afganistan’a geçen ay ayak basan 3 bin civarındaki Amerikan askerinin bir bölümünün çatışmaların içine girdiği bildirildi. 3. Tugay sözcüsü Yarbay Steve Osterholzer, 10. Dağ Bölüğü askerlerinin Logar ve Vardak’ta ileri karakollarda çatışma halinde olduklarını duyurdu. Direnişçilerin Amerikan devriyelerine makineli tüfekler ve tanksavarlarla saldırdıkları, Amerikan tarafında ölü veya yaralı bulunmadığı ifade edildi.
BM Afganistan Destek Misyonu, 2008 yılı içinda Afganistan’daki çatışmalarda 2118 sivilin hayatını kaybettiğini açıkladı. Açıklamada bunun, Taliban iktidarının yıkıldığı 2001 sonundan beri, bir yıl içindeki en yüksek sivil kaybı olduğuna işaret edildi.
CUMHURİYET - 18 ŞUBAT 2009 ÇARŞAMBA
Uzmanların 12 ayda hazırladığı yeni bir raporda, ABD’nin 7 yılı aşkın süredir direnişçilerle savaştığı Afganistan’da strateji değiştirmemesi halinde, buraya ek asker göndermesinin anlamlı olmayacağı vurgulandı.
ABD Kongresi tarafından kurulup desteklenen Birleşik Devletler Barış Enstitüsü’nün yayımladığı “Afganistan’ı Emniyete Almak” başlıklı 42 sayfalık raporda, “Afganistan’da her şey kaybedilmiş değil. Ancak giderek artan oranda şiddetlenen ayaklanmanın önüne geçmek için ‘oyun değiştirme adımları’ denilebilecek acil önlemlere ihtiyaç var” denildi. Kasım 2001’de başlayan Amerikan askeri müdahalesinin, 39 ülkenin katılımı ve NATO’nun komutası altındaki uluslararası güçle birlikte devam ettiği hatırlatılan raporda, yeni seçilen ABD Başkanı Barack Obama’nın 30 bin ek asker göndererek Amerikan gücünü ikiye katlama planlarına gönderme yapıldı ve “yeni bir strateji oluşturulmadıkça bunun anlamlı olmayacağı” kaydedildi. Rapora göre Afganistan’da istikrar sağlanamamasının başlıca sebepleri, bu ülkenin yeniden yapılandırılmasında rol oynayan yabancı ülkeler arasında görüş birliği ve eşgüdüm sağlanamaması. Ülke istikrarına başlıca tehdidin El Kaide terör örgütünden mi, uyuşturucu üretiminden mi, yoksa diğer kaynaklardan mı geldiği konusunda görüş ayrılığı yaşandığı ifade edilerek, mücadele stratejilerinin bölündüğüne ve destek programlarına bağış yapma sözü veren ülkelerin bu sözlerini tam olarak yerine getirmediklerine işaret edildi.
‘Direnişçileri yenmek olası değil’
Afgan hükümetine bağlı etkin bir güvenlik gücü kurma çabalarının hayal kırıklığına yol açtığına değinilen raporda; militanlar, haydutlar ve aşiret savaşçılarının silahsızlandırılması çabalarının ise “can çekişmekte” olduğunun altı çizildi. Amerikan istihbaratına göre uyuşturucu ticaretinde Afgan yetkililerin rol aldığına ve kaçakçıların polis yetkililerini, yargıçları ve yolsuzlukla mücadele görevlilerini “satın aldığına” işaret edilen raporun öneriler bölümünde ise özet olarak şunlar sıralandı:
- ABD ve müttefikleri, Afganistan’daki amaçlarını gözden geçirmeli. Öncelik, Afganistan ile Pakistan’ın El Kaide terör örgütü ve dinci Taliban hareketinin üs bölgeleri olmasının önüne geçilmesine verilmeli.
- Ülkeyi denetim altına alacak güçlü bir merkezi hükümet kurma çabalarından vazgeçilmeli. Bunun yerine, ülke tarihine uygun olarak, yerel güçler ve aşiretlerin ülke yönetimine katılması desteklenmeli.
- ABD ve NATO güçlerinin direnişçileri yenmesi olası görünmediğinden, gönderilecek askerler Afgan güvenlik güçlerinin ülkede denetimi sağlamalarına yol gösterici olmalı.
12 aylık bir çalışmanın ürünü olan rapor oldukça önem taşıyor. Hazırlayanların her ikisi de ABD Savunma Bakanlığı Pentagon’a raporlar hazırlayan Rand Corporation adlı kuruluşun uzmanları. C. Christine Fair, daha önce Afganistan’daki BM Destek Misyonu’nda siyasi yetkili olarak çalışmış bir isim. Georgetown Üniversitesi’nde misafir öğretim üyesi olan Seth G. Jones ise Pentagon’a, Afganistan gibi bölgelerde isyan ve terör hareketlerini bastırma konusunda danışmanlık görevi üstlenmiş. Fair ve Jones’un raporlarını hazırlama sürecinde Afganistan’daki üst düzey askeri ve sivil yetkililerle görüştükleri belirtiliyor.
Beyaz Saray sözcüsü Robert Gibbs, Obama’nın Afganistan’a ne kadar ek asker göndereceğine kısa süre içinde karar vereceğini belirterek, “Bunun haftalar alacağını sanmıyorum” dedi.
En yüksek sivil kaybı
Afganistan’a geçen ay ayak basan 3 bin civarındaki Amerikan askerinin bir bölümünün çatışmaların içine girdiği bildirildi. 3. Tugay sözcüsü Yarbay Steve Osterholzer, 10. Dağ Bölüğü askerlerinin Logar ve Vardak’ta ileri karakollarda çatışma halinde olduklarını duyurdu. Direnişçilerin Amerikan devriyelerine makineli tüfekler ve tanksavarlarla saldırdıkları, Amerikan tarafında ölü veya yaralı bulunmadığı ifade edildi.
BM Afganistan Destek Misyonu, 2008 yılı içinda Afganistan’daki çatışmalarda 2118 sivilin hayatını kaybettiğini açıkladı. Açıklamada bunun, Taliban iktidarının yıkıldığı 2001 sonundan beri, bir yıl içindeki en yüksek sivil kaybı olduğuna işaret edildi.
CUMHURİYET - 18 ŞUBAT 2009 ÇARŞAMBA
