İran, gözaltına aldığı 15 deniz piyadesi nedeniyle İngiltere’yle yaşanan krizin çözümü için “teknik komisyon” kurulmasını önerdi.
İran’ın, meselenin başından beri sorunu görüşmeyle çözmek niyetinde olduğunu söyleyen Burucerdi, “İngiltere, eğer sorunun çözülmesini istiyorsa Tahran’a teknik bir komisyon göndersin. Böylece iki tarafın karşılıklı görüşmesiyle sorun çözülebilir” diye konuştu. İran, sorunun çözülebilmesi için İngiltere’nin İran sınırlarını ihlal ettiğini kabul etmesi ve İran’dan özür dilemesini şart koşmuştu.
“ASKERLER YARGILANABİLİR DEMEDİM”
Öte yandan, İran’ın Moskova Büyükelçisi Gulamrıza Ensari ise İngiliz askerlerin yargılanabileceğini söylediğine ilişkin haberi yalanladı. Resmi haber ajansı İRNA’ya konuşan Ensari, bir Rus televizyon kanalına verdiği röportajda, İngiliz denizcilerin gözaltına alınması konusunun hukuki bir sürece girdiğine işaret ettiğini belirtti. Askerlerin yargılanabileceğine ilişkin açıklama yapmadığını söyleyen Ensari, sorunun “tercüme hatasından” kaynaklandığını savundu. Ensari, İngiliz askerlerinin, İran karasularına girdiğini kabul etmesinin, sorunun çözümünü kolaylaştıracağı görüşünü de tekrarladı. Resmi haber ajansı İRNA, Ensari’nin, “Suçlu olduklarına ilişkin yeterli delil bulunursa İngiliz askerler yargılanabilir” dediğini duyurmuştu.
İRANLI MUHALİF GRUBUN İDDİASI
Öte yandan, İran rejimi muhalifi İran Ulusal Direniş Konseyi, İran’ın, İngiliz askerlerini gözaltına almasının, Devrim Muhafızları tarafından önceden planlanan bir operasyon olduğunu öne sürdü. Konseyin yayımladığı bildiride, bu operasyonun “uluslararası toplumdan taviz elde etmek ve dikkatleri nükleer programdan başka bir yöne çevirmeye” yönelik olduğu iddia edildi. Bildiride, bu bilginin Halkın Mücahitleri Örgütü tarafından elde edildiği savunuldu. İran’ın notasına yazılı yanıt verdiklerini söyleyen İngiltere Dışişleri Bakanı Margaret Beckett ise diyaloga açık olduklarını belirtti ve İran’a sorunu barışçı yöntemlerle çözmesi çağrısında bulundu. İngiltere, 23 Mart’taki olayda 15 askerin Irak karasularında esir alındığını iddia ediyor.
AHMEDİNEJAD: İNGİLTERE MEŞRU VE MANTIKLI YOL İZLEMİYOR
İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, İngiltere hükümetini, gözaltına alınan 15 deniz piyadesi konusunda “meşru ve mantıklı bir yol” izlememekle suçladı. Resmi haber ajansı İRNA’nın bildirdiğine göre, İran-Irak savaşı sırasında en şiddetli çarpışmaların yaşandığı Huzistan eyaletine giden Ahmedinejad, bölgeyi gezdikten sonra Dokuhe askeri eğitim kışlasında askerlere konuştu.
İngiltere ve İran arasında, gözaltına alınan 15 denizci yüzünden yaşanan krize değinen Ahmedinejad, İngiliz askerlerin İran karasularına “kanun dışı” yollardan girdiğini savundu. İngiltere hükümetini, sorunun çözümü için “meşru ve mantıklı” bir yol izlememekle suçlayan Ahmedinejad, şunları söyledi:
“Dünyanın büyük güçleri, sınırlarımızı ihlal ettikleri için özür dileme ve mahcup olma yerine bize karşı bildiri yayınlıyor ve açıklama yapıyorlar. İngiliz işgalci güçleri bizim sınırlarımıza girdiler, sahil güvenlik güçlerimiz de cesurca ve kahramanca onları gözaltına aldı. Ama büyük güçler, kibirli ve bencil oldukları için İran halkından özür dilemek yerine, bizden özür talep ediyorlar.”
Ahmedinejad, meselenin halledilmesi için İngiltere’nin İran sınırlarını ihlal ettiğini kabul etmesi ve İran’dan özür dilemesi koşullarını da yineledi.
‘AB ÜLKELERİ ÖLÇÜLÜ DAVRANSIN’
İran, AB ülkelerinden, gözaltındaki İngiliz askerleri konusunda ölçülü davranmalarını istedi. Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, AB ülkeleri dışişleri bakanları gayriresmi toplantısında İran hakkında bir bildiri kabul edildiği anımsatılarak, “İran, AB’nin bildirideki yanlı ve müdahaleci tutumunu reddediyor” denildi. İngiliz askerlerinin İran karasularında gözaltına alındıklarına ilişkin ‘sağlam belgeler’ bulunduğu ifade edilen açıklamada, AB ülkelerine, İngiltere’ye verdikleri ‘mantıksız destekten’ kaçınmaları tavsiye edildi. AB Ortak Savunma ve Dış Politika Yüksek Temsilcisi Javier Solana, toplantı sırasında yaptığı açıklamada, İngiliz askerlerinin İran’da tutulmalarını büyük bir hata olarak değerlendirmiş ve “İranlılar askerleri hemen serbest bırakmalılar” demişti.
‘AB’NİN İNGİLTERE’YE DESTEĞİ MANTIK DIŞI’
İran ayrıca, AB’nin asker krizi konusunda İngiltere’ye verdiği desteği de ‘mantık dışı’ buldu. Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, “İran hükümeti, AB’nin 15 denizci konusunda takındığı yanlı tutumu kınar” yorumu yapıldı. AB dışişleri bakanları, 15 İngiliz askerini derhal serbest bırakması için dün Tahran’a çağrıda bulunmuş ve askerlerin tutsak alınmasının, “devletler hukukunun ihlali” anlamına geldiği görüşünü dile getirmişti.
NTVMSNBC - 1 NİSAN 2007 PAZAR






