Türkiye’nin geçen hafta attığı imzayla, Rusya’nın ’Güney Akım’ boru hattının Karadeniz’deki karasuları ve toprakları üzerinden Avrupa’ya ulaşmasına izin vermesi, uluslararası camiada ekonomik ve stratejik anlamda büyük yankı uyandırdı.
Bu alanlardaki uzmanların kimi, anlaşma ile Türkiye ile Rusya arasında AB ve ABD aleyhine ’tehlikeli yakınlaşmaya’ dikkat çekiyor. Bazıları, "Türkiye, AB ve ABD’ye karşı güçlü bir koz elde etti", kimileri de, "Bu imza sadece sonradan başımıza ciddi iş açabilecek bir halkla ilişkiler başarısı" görüşünü savunuyor.
'Aslında golü atan Putin'
Bilkent Üniversitesi öğretim görevlisi, enerji uzmanı Necdet Pamir, Güney Akım’ın Nabucco’ya rakip olduğunu savundu. Türkiye’nin enerji alanında attığı son imzaya Avrupa Birliği’nden gelen tepkileri yorumlayan Pamir, şunları söyledi:
Biri mutlaka ertelenir
"Bu küresel kriz döneminde her iki boru hattının eşzamanlı, bir iki sene aralıkla olması mümkün değil. Hem finansman açısından hem de besleyeceği pazarlar açısından bu mümkün görünmüyor. Bunlardan biri olursa diğeri 15 yıl ertelenir veya hiç olmaz.
Nabucco sadece niyet beyanı
Türkiye’nin ne yaptığına gelince, Nabucco’ya imza gerekli, ama yeterli değil. Hepsinden önce alım-satım anlaşmaları gerekiyor. Gazı verecek ülkelerin alacaklara taahhütte bulunması gerekiyor. İmzacı ülkeler sadece gaz satın almaya çalışan 6 ülkeden 5’i. Alıcı ülkelerin imzasıyla hiçbir şey garanti edemezsiniz. Nabucco bir niyet beyanıdır.
Güney Akım ise güç gösterisi
Türkiye’nin bütün bu koşullar altında Güney Akım’a attığı imzayla verdiği görüntü, Avrupa ve ABD nezdinde bir güç gösterisidir. Bunu bir halkla ilişkiler başarısı olarak görebilirsiniz, ancak bunlar birbiriyle çelişkilidir. Geçen sene petrol ürünlerine 45 milyar dolar ödedik. Bu bizim ithalatımızın dörtte biridir. Dış ticarette 5 katı Rus üstünlüğü var.
İmaj iyi de, gücün var mı
İki yüzlülük doğru bir terminoloji olmasa bile bir tutarlılık meselesi vardır. Rusya ile birlikte görüntü vermek bir boyutuyla Orta Asya’da profilinizi, ABD, Avrupa nezdinde güçlü bir ülke görünümüzünü yükseltmiş olabilir. Ama gücünüz olmadığı halde böyle bir imaj vermeye kalkarsanız size olumsuz biçimde yansıyabilir. Enerjide daha fazla Rusya’ya bağımlı hale gelirsen, tutarlılık konusunda ciddi sorunlar yaratır bu. Kimseye de yaranamadığınızı görürsünüz. Aslında golü atan kimdir derseniz, Putin golü atmıştır."
10 milyar dolarlık proje
Güney Akım boru hattı anlaşması, Kasım 200’de, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İtalya Başbakanı Romano Prodi’nin hazır bulunduğu Kremlin’deki törende, Rus Gazprom ve İtalyan Eni şirketi yetkilileri tarafından imzalandı.
Uzunluğu 900 kilometre
Gazprom ve Eni’nin yüzde 50-50 eşit ortak olacakları, 10 milyar dolarlık projeyle, Karadeniz altından Bulgaristan’a uzatılacak 900 kilometre uzunluğundaki boru hattı, tamamlandığında yıllık 30 milyar metreküplük gaz taşıma hacmiyle kuzey ve güney Avrupa’nın gaz ihtiyacını karşılayacak. Boru hattından taşınacak yıllık 30 milyar metreküplük gazın bir bölümü Eni’nin Rusya’da işlettiği doğal gaz sahalarından gelecek.
Ukrayna’ya by-pass
Türkiye, geçtiğimiz hafta Rusya Başbakanı Vladimir Putin ile Başbakan Tayyip Erdoğan’ın attığı imza ile, Rusya’nın Ukrayna’yı by-pass ederek Türk karasularından Avrupa’ya doğalgaz taşıma isteğine ’Evet’ demiş oldu. Böylece Türkiye ’Güney Akım Hattı’na imza atarken, Rusya da, Samsun-Ceyhan Hattı’na katılmayı kabul etti.
’Artık Türkiye’nin AB’ye karşı güçlü bir kozu var’
Almanya’nın önde gelen sivil toplum kuruluşlarından Güneydoğu Avrupa Topluluğu’nun uzman üyesi Dr. Franz-Lothar Altmann, Türkiye ve Rusya’nın geçtiğimiz hafta imzaladığı ’Güney Akım’ porjesini, "Nabucco’ya karşı" olarak niteledi.
Dr. Altmann, Deutsche Welle’nin Türkçe Servisi ile yaptığı söyleşide, Türkiye’nin bu durumu lehine kullanacağını öne sürerek, "Türkiye bu durumdan para kazanmakla kalmayacak, siyasi olarak da bunu kullanacak. Avrupa Birliği (AB) ile müzakere sürecinde Türkiye’nin özgüveni güçlenecek" dedi.
HÜRRİYET - 10 AĞUSTOS 2009 PAZARTESİ
Bu alanlardaki uzmanların kimi, anlaşma ile Türkiye ile Rusya arasında AB ve ABD aleyhine ’tehlikeli yakınlaşmaya’ dikkat çekiyor. Bazıları, "Türkiye, AB ve ABD’ye karşı güçlü bir koz elde etti", kimileri de, "Bu imza sadece sonradan başımıza ciddi iş açabilecek bir halkla ilişkiler başarısı" görüşünü savunuyor.
'Aslında golü atan Putin'
Bilkent Üniversitesi öğretim görevlisi, enerji uzmanı Necdet Pamir, Güney Akım’ın Nabucco’ya rakip olduğunu savundu. Türkiye’nin enerji alanında attığı son imzaya Avrupa Birliği’nden gelen tepkileri yorumlayan Pamir, şunları söyledi:
Biri mutlaka ertelenir
"Bu küresel kriz döneminde her iki boru hattının eşzamanlı, bir iki sene aralıkla olması mümkün değil. Hem finansman açısından hem de besleyeceği pazarlar açısından bu mümkün görünmüyor. Bunlardan biri olursa diğeri 15 yıl ertelenir veya hiç olmaz.
Nabucco sadece niyet beyanı
Türkiye’nin ne yaptığına gelince, Nabucco’ya imza gerekli, ama yeterli değil. Hepsinden önce alım-satım anlaşmaları gerekiyor. Gazı verecek ülkelerin alacaklara taahhütte bulunması gerekiyor. İmzacı ülkeler sadece gaz satın almaya çalışan 6 ülkeden 5’i. Alıcı ülkelerin imzasıyla hiçbir şey garanti edemezsiniz. Nabucco bir niyet beyanıdır.
Güney Akım ise güç gösterisi
Türkiye’nin bütün bu koşullar altında Güney Akım’a attığı imzayla verdiği görüntü, Avrupa ve ABD nezdinde bir güç gösterisidir. Bunu bir halkla ilişkiler başarısı olarak görebilirsiniz, ancak bunlar birbiriyle çelişkilidir. Geçen sene petrol ürünlerine 45 milyar dolar ödedik. Bu bizim ithalatımızın dörtte biridir. Dış ticarette 5 katı Rus üstünlüğü var.
İmaj iyi de, gücün var mı
İki yüzlülük doğru bir terminoloji olmasa bile bir tutarlılık meselesi vardır. Rusya ile birlikte görüntü vermek bir boyutuyla Orta Asya’da profilinizi, ABD, Avrupa nezdinde güçlü bir ülke görünümüzünü yükseltmiş olabilir. Ama gücünüz olmadığı halde böyle bir imaj vermeye kalkarsanız size olumsuz biçimde yansıyabilir. Enerjide daha fazla Rusya’ya bağımlı hale gelirsen, tutarlılık konusunda ciddi sorunlar yaratır bu. Kimseye de yaranamadığınızı görürsünüz. Aslında golü atan kimdir derseniz, Putin golü atmıştır."
10 milyar dolarlık proje
Güney Akım boru hattı anlaşması, Kasım 200’de, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İtalya Başbakanı Romano Prodi’nin hazır bulunduğu Kremlin’deki törende, Rus Gazprom ve İtalyan Eni şirketi yetkilileri tarafından imzalandı.
Uzunluğu 900 kilometre
Gazprom ve Eni’nin yüzde 50-50 eşit ortak olacakları, 10 milyar dolarlık projeyle, Karadeniz altından Bulgaristan’a uzatılacak 900 kilometre uzunluğundaki boru hattı, tamamlandığında yıllık 30 milyar metreküplük gaz taşıma hacmiyle kuzey ve güney Avrupa’nın gaz ihtiyacını karşılayacak. Boru hattından taşınacak yıllık 30 milyar metreküplük gazın bir bölümü Eni’nin Rusya’da işlettiği doğal gaz sahalarından gelecek.
Ukrayna’ya by-pass
Türkiye, geçtiğimiz hafta Rusya Başbakanı Vladimir Putin ile Başbakan Tayyip Erdoğan’ın attığı imza ile, Rusya’nın Ukrayna’yı by-pass ederek Türk karasularından Avrupa’ya doğalgaz taşıma isteğine ’Evet’ demiş oldu. Böylece Türkiye ’Güney Akım Hattı’na imza atarken, Rusya da, Samsun-Ceyhan Hattı’na katılmayı kabul etti.
’Artık Türkiye’nin AB’ye karşı güçlü bir kozu var’
Almanya’nın önde gelen sivil toplum kuruluşlarından Güneydoğu Avrupa Topluluğu’nun uzman üyesi Dr. Franz-Lothar Altmann, Türkiye ve Rusya’nın geçtiğimiz hafta imzaladığı ’Güney Akım’ porjesini, "Nabucco’ya karşı" olarak niteledi.
Dr. Altmann, Deutsche Welle’nin Türkçe Servisi ile yaptığı söyleşide, Türkiye’nin bu durumu lehine kullanacağını öne sürerek, "Türkiye bu durumdan para kazanmakla kalmayacak, siyasi olarak da bunu kullanacak. Avrupa Birliği (AB) ile müzakere sürecinde Türkiye’nin özgüveni güçlenecek" dedi.
HÜRRİYET - 10 AĞUSTOS 2009 PAZARTESİ
