Dolar yine düşüyor

Başta yabancı yatırımcılar olmak üzere her kesimden gelen döviz satışları, dün sabah saatlerinde dolar kurunu önemli direnç seviyesi olan 1 milyon 550 bin liranın da altına çekti. Yaklaşan uzun bayram tatili öncesinde dün sabah yabancı bankaların önderliğinde süren satışlar yüzünden 1 milyon 546 bin liraya kadar gerileyen dolar, günü 13 bin liralık değer kaybıyla 1 milyon 547 bin liradan tamamladı. Yabancıların alımları yüzünden eurobond'lar ise son iki yılın en yüksek seviyelerine ulaştı. Bankacılık kesimi önümüzdeki haftalarda doların 1 milyon 500 bin lira seviyesini test edebileceği, ancak bu seviyelerde hızlı bir düzeltme hareketi yaşanabileceği uyarısında bulundu. Bayram satışı hızlandı Önceki akşam KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş'ın Kıbrıs konusunda müzakere yolunu açması Kopenhag zirvesinden Türkiye'ye tarih için tarih verileceği beklentisini kuvvetlendirdi. Bu beklentinin önce yabancı bankaları döviz satışına yönelttiğini söyleyen bir bankacı, "Ayrıca her bayram öncesinde döviz satışlarının hızlanması yüzünden kurlar aşağı iner. Zannediyorum yabancı ve yerli oyuncular bu beklentiyi erken satın almak istedi" dedi. Öğle saatlerinde Merkez Bankası Başkanı Süreyya Serdengeçti'nin ocak ayında döviz alım ihalesi başlatabileceklerini açıklaması ise dolar kurunu kısa süre için 5 bin lira yükseltmesine karşın bu çıkış ve etkisi AB'ye ilişkin olumlu beklentiler yüzünden oldukça sınırlı düzeyde kaldı. Aynı yetkili doların 1.5 milyon lirayı deneyebileceğini, piyasanın ise Kıbrıs'la ilgili gelişmeleri ve AB'yi izleyeceğini söyledi. Kısa vadede kurları yukarı itecek bir etken bulunmadığını söyleyen bankacılar, "AB'den müzakere takvimi için 2003'te tarih bekleniyor. Ayrıca Irak'ta kısa vadede sıcak savaş ihtimali bulunmaması da satışlarını kuvvetlendiriyor" yorumu yaptı. Son dönemde döviz kurlarındaki hızlı gerilemede faize yatırım yapmayan İslami kesimden gelen döviz satışlarının yanı sıra kurlarda yükseliş beklentisi kalmayan ihracatçı ve vatandaşların satışlarının da etkili olduğu görüşü hâkim. Ekonomideki büyüme ve ithalattaki artışa karşın ithalatçılardan döviz talebi gelmediğini de belirten bir bankacı, "Dövizde her kesimden satıcı var ancak alıcının olmaması yüzünden fiyatlar hacimsiz aşağı iniyor" açıklamasında bulundu. Mali miladın yılbaşında resmen kaldırılması yüzünden piyasaya yeni para girişinin de yaşanmış olabileceğine dikkat çeken ekonomistler, satışlarda bunun da etkisinin bulunduğunu vurguladı. Yabancı pozisyon kapatmıyor Her yıl kasım ayı ortasında başlayan ve aralık ayı ortasına kadar süren yabancı yatırımcıların yıl sonu pozisyon kapama işlemlerine bu yıl rastlanmadığını belirten bir yabancı bankanın üst düzey yetkilisi, "Şu tarihe kadar yabancı yatırımcıların yılsonu bilanço kapama operasyonunu görmedik. Aksine dövizlerini satarak Türkiye'deki mevcut pozisyonlarını artırıyorlar. Genel olarak beklentileri Türkiye'nin AB'den müzakere takvimi için 2003'te tarih alması yönünde. Bu yüzden bu yıl pozisyon kapama olmayacağını düşünüyorum" yorumunu yaptı. Dolar neden düşüyor? İslami kesimden yüklü döviz satışları geliyor. Kriz döneminde dövizlerini saklayan ihracatçı şimdi satıcı. İthalatçının halen önemli bir döviz talebi bulunmuyor. Yıl sonu kapaması yapmayan yabancı yatırımcılar hâlâ döviz satıyor. Yatırımcı da artık döviz satmaya başladı. Bayram öncesi döviz düşer beklentisi kısa vadeli döviz satışlarını artırdı. Mali miladın yılbaşında resmen kaldırılması bir kesimin sisteme para sokmasına neden oldu. RADİKAL - 29.11.2002