Bugün, Çin'in kuzeyinde Pekin'in "yeni toprak" diye andığı Doğu Türkistan'daki Uygurlara baskı ve şiddet politikasının kanla bastırılmasının 1. yıldönümü. Urumçi'de Çin polisinin öldürdüğü 156 Uygur Türk'ü Çin başta olmak üzere dünyanın farklı kentlerinde törenlerle anılıyor.
Tarih 5 Temmuz 2009. Yer Müslüman Uygurların Çin'in etnik baskısına karşı defalarca ayaklandığı Doğu Türkistan'ın önemli şehri Urumçi.
Han milliyetinden Çinlilerle Müslüman Uygurlar arasında çatışmalar yaşanıyor ve polis ile askerler barışçı protesto gösterisi yapan 3 bin kişilik bir Uygur topluluğu üzerine makineli tüfeklerle ateş açıyordu.
Daha önce defalarca Çin hakimiyetine karşı bağımsızlık istemiyle ayaklanan Uygurlar ile hükümet güçleri arasındaki bu son anlaşmazlık bir oyuncak fabrikasındaki kavgayı işaret ediyordu.
3 bin kadar Uygur ise söz konusu kavgada resmi makamların Çinlilerden yana tavır aldığını belirterek protesto gösterileri düzenledi. Ve ne olduysa işte o protesto gösterilerinde oldu.
Polis, dağılmak istemeyen göstericilerin üzerine ateş açtı. Sonuç 156 ölü, binlerce yaralı ve tarih sayfalarından silinmeyecek bir katliam.
Suçlular hala bulunabilmiş, cezalandırılabilmiş değil. Ancak dünya "o" acı günü unutmadı.
Urumçi'de yaşanan "o" katliam Fransa'dan Almanya'ya kadar Avrupa'nın çeşitli kentlerinde anılıyor.
Dünya Uygur Kongresi Başkanı Rabia Kadir, dünyanın Çin’e karşı yeterince kararlı olmadığını söyledi. Rabia Kadir, Washington’da yaptığı açıklamada Çinli yetkililerin Uygur Türklerini tutuklamaya devam ettiğini ve sansür yüzünden hapsedilenlerin sayısının tam olarak bilinemediğini kaydetti.
Tepkisini, "Doğu Türkistan’da binlerce kişi ölüyor veya kayboluyor, bundan dünyada bahseden var mı?" sözleriyle dile getiren Kadir; Çin yönetimine, "Uygurları serbest bırakıp, tüm Doğu Türkistan halkından özür dileyin" çağrısı yaptı.
Öte yandan resmi rakamlara göre 197 kişinin öldüğü bin 700’den fazla kişinin yaralandığı olayların yıldönümü dolayısıyla Urumçi’de güvenlik önlemleri artırıldı.
CNNTURK / DÜNYA BÜLTENİ / TRT / 5 TEMMUZ 2010
