Türkiye’nin gündemine 26 Ekim 2009’da yayımlanan yönetmelikle giren, sonrasında tartışmalarla üç kez yönetmelik değişiklikliği yaşanan GDO’lu (Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar) ürünlerle ilgili esas yönetmelik açıklandı. Buna göre, 26 Eylül tarihinden itibaren GDO’lu ürünlere etiketleme zorunluluğu getirilirken, bebek mamalarında GDO kullanımı yasaklandı. GDO’lu ürünler onay alınmadan piyasaya sürülemeyecek. GDO’lar bebek maması, bebek ve küçük çocuk ek besinlerinde kullanılamayacak. Bu yasak devam mamaları ve devam formüllerinde de aynen uygulanacak.
Yönetmelikle GDO’lu bitki ve hayvan üretimine de engel getirildi. İçeriğinde GDO olan ya da GDO’lu bir üründen üretilmiş gıdaların etiketinde bu durum açıkça yazılacak. GDO’suz ürünlerin etiketinde de GDO içermediği belirtilebilecek. Mart 2010’da çıkan biyogüvenlik yasasının ardından beklenen esas yönetmeliğin ardından Tarım bakanlığı uygulama aşamasına geçileceğini bildirdi.
Gıdaların Tarım Bakanlığı tarafından belirlenecek olan eşik değerin (Daha önce binde 9’du) üzerinde onaylanmış GDO içermesi halinde etiketinde bileşen listesinin bulunması zorunlu olmayan gıdalar için “genetik yapısı değiştirilmiştir” veya “genetik yapısı değiştirilmiş GDO’dan üretilmiştir” ibaresi etiketin açıkça görülecek şekilde bulunması gerekecek.
Gıdanın birden fazla bileşen içermesi durumunda, “genetik yapısı değiştirilmiş GDO” veya “genetik yapısı değiştirilmiş GDO’dan üretilmiştir” ibareleri bileşen listesinde parantez içinde ve söz konusu bileşenden hemen sonra gelecek şekilde aynı punto büyüklüğünde yer alacak.
Bu arada Türkiye’de yapılacak GDO ile ilgili araştırma ve geliştirme çalışmaları için başvuru şartı bulunmuyor. Ancak, araştırma ve geliştirme amaçlı yapılacak faaliyetin konusu ve sonucu hakkında bakanlığa bilgi verilecek.
GDO’lu bitkiye Türkiye’de geçit yok
- Tarım Bakanlığı tarafından belirlenecek olan eşik değeri aşan oranda GDO içeren ürünler zorunlu olarak etiketlenecek.
- Bu etikette açıkça, büyük, görünür bir şekilde ürünün GDO içerdiği yazılacak.
- GDO’suz ürünlerin etiketinde GDO içermediği açıkça belirtilebilecek.
- Bebek maması, bebek ve küçük çocuk ek besinlerinde GDO kullanılamayacak.
- Türkiye’de GDO’lu bitki ve hayvan üretimi yapılamayacak.
- Buna karşılık yurtiçinde GDO araştırması yapılabilecek.
-GDO uygulaması 26 Eylül’den itibaren uygulanmaya başlayacak.
Biyogüvenlik Kurulu geliyor
Yönetmeliğe göre GDO ve ürünlerinin gıda, yem ve işleme amacıyla piyasaya sürülmesi ile GDO ve ürünlerinin deneysel amaçlı serbest bırakılmasına ve Genetik yapısı değiştirilmiş mikroorganizmaların (GDM) kapalı alanda kullanımına ilişkin başvuruların değerlendirilmesi ve bu Yönetmelikte belirtilen diğer görevlerin yürütülmesi için Biyogüvenlik Kurulu, Uzmanlar listesi, Komiteler oluşturulacak. Görevlerini yaparken bağımsız olacak Kurul ve Komitelere hiçbir organ, makam, merci ve kişi emir ve talimat veremeyecek.
MİLLİYET / 14 AĞUSTOS 2010
