Libya’da gerginliğin artması ve petrol fiyatlarının 120 dolar sınırına ulaşması piyasalarda tansiyonu artırdı. Uluslararası borsalarda kayıplar yüzde 1 seviyelerini aşarken, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) yüzde 4’e yaklaşan değer kaybı yaşadı. Dolar 1.61 düzeyinden döndü.
30 ayın en yüksek seviyesi
Aralık ayı ortasından itibaren yükseliş trendinde olan petrol fiyatları dün kritik sınır olan 120 dolara dayandı. Brent petrolün varil fiyatı dün 90 dakikada 7 dolar artarak 119.79 dolara ulaştı. Brent petrolün varil fiyatı önce 117 dolar gün sonuna doğru ise 114 dolara geriledi. Böylece, Brent tipi petrolün varil fiyatı son 30 ayın en yüksek seviyesine çıktı. Brent tipi petrolün fiyatı son 4 günde neredeyse yüzde 14, yılbaşından bu yana ise yüzde 23’den fazla artış gösterdi. Batı Teksas tipi petrolün Nisan ayı teslimi fiyatı ise 103,41 dolara kadar çıkarak 2009 yılı Eylül ayından bu yanaki en yüksek seviyeyi gördü.
İlk seansta 2 bin puan geriledi
Petrol fiyatlarında yükseliş ise piyasalarda Türk para ve sermaye piyasalarında, diğer ülkelerden daha olumsuz etkileri. Dünya borsalarında Asya ve Avrupa borsalarında yüzde 1-1.5 oranında düşüşler gerçekleşirken İMKB, Ulusal 100 Endeksi en fazla tepki veren borsalardan oldu. Güne sert satışlarla başlayan İMKB Ulusal 100 Endeksi 62.595 puandan açılış gerçekleştirdi. Ardından hızla gerileyen borsa ilk seansta 2.076 puanlık sert düşüş gerçekleştirerek 61.055 puandan kapanış gerçekleştirdi. Böylece ilk seansta borsanın kaybı yüzde 3.29 oldu.
İkinci sensta ise satışlar devam etti. 60 bin puan düzeyine gerileyen İMKB Ulusal 100 Endeksi gelen satışlarla tepetakla oldu. Kayıpların arttığı borsada değer kaybı yüzde 4’e dayanırken, bölgede faaliyet gösteren halka açık şirketler üzerindeki satış baskısı da arttı. Yaşanan panik satışlarla sarsılan İMKB Ulusal 100 Endeksi gün sonunda yüzde 3.76 değer kaybederek 60.760 puandan günü tamamladı. Böylece borsa Eylül 2010’dan buyana ilk kez bu seviyeye gerilemiş oldu.
Dolar 1.61 liradan döndü
Döviz piyasasında da borsada yaşanan sert satış ve uluslararası piyasalarda doların değer kaybı etkili oldu. Dolar önceki gün İngiltere Merkez Bankası’nın açıklamalarından ‘Faiz artırımı gelir mi’ beklentisiyle güçlenen Euro karşısında değer kaybederken, parite de 1.37 düzeyinin üzerine tırmandı. Bu hareketle birlikte bankalararası piyasada da dolar TL karşısında değer kaybetmeye başladı. Güne 1.60 liraya yükselişle başlayan dolar 1.6156 liraya kadar tırmandı. Bu seviyelerden gelen satışla dolar yeniden 1.60 lira düzeyine geriledi.
Türkiye neden daha fazla etkilendi
Türkiye ve Libya arasında 18 milyar dolar iş hacmi bulunuyor. Başta inşaat olmak üzere çok sayıda firma olumsuz etkilenebilir.
Petrol fiyatlarındaki artış, enflasyonist baskıyı da artırabilir.
Petrole ilişkin 2011 öngörüsünü 85 dolardan 95 dolara yükselten Merkez Bankası, hesaplarını yeniden yapmak zorunda kalacak.
95 dolarlık petrole göre yapılan senaryoların bozulması olasılığının, Türk ekonomisinin en hassas göstergesi olan cari açık hesaplarını bozabileceği endişesi yaşanıyor.
25 ŞUBAT 2011
