Ve koşullu takvim

Avrupa Birliği’nin (AB) iki lider ülkesi Almanya ve Fransa’nın önceki gün Türkiye konusunda gerçekleştirdikleri toplantıda liderlerin buluştukları ortak nokta Türkiye’ye 2004’te "gözden geçirme" tarihi verilmesi oldu. Müzakerelere başlama tarihi olarak ise 1 Temmuz 2005 ağırlık kazandı. Almanya Başbakanı Gerhard Schröder ve Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac arasında varılan uzlaşmaya göre, 2004 yılına kadar Komisyon’un hazırlayacağı rapor çerçevesinde Türkiye’nin kaydettiği gelişmeler izlenecek. 2004 Aralık ayında bu gelişmeler liderler tarafından gözden geçirilecek ve olumlu bulunması halinde müzakerelere başlamak için nihai bir tarih dile getirilecek. Bunun için öne çıkan tarih ise 2005 Temmuz başı. NET OLARAK ANLATTI Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac, dün AB Dönem Başkanı Danimarka’nın Başbakanı Anders Fogh Rasmussen’le yaptığı görüşme sonrasında bu formülü net bir şekilde dile getirdi. Alman ve Fransız yetkililer, varılan uzlaşıyı "koşullu takvim" olarak yorumluyor. Bu formülasyona çoğu AB ülkesinin de sıcak baktığı belirtiliyor. Ancak 15’ler düzeyinde ele alındığında bu ikili uzlaşmada hafif oynamalar olabileceği, bununla birlikte özünde değişiklik yaşanmayacağı belirtiliyor. GERİ DÖNÜŞ OLMAYACAK Brüksel’deki AB yetkilileri, Kopenhag Zirvesi sırasında hazırlanacak sonuç belgesinde liderlerin, "2004’teki değerlendirmelerin olumlu olması" koşuluna bağlayarak müzakere başlangıç tarihini de net bir şekilde telaffuz edebileceklerini belirtiyor. Bunun ardında İngiltere, İtalya ve İspanya gibi ülkelerin Türkiye’ye tarih konusunda tam destek vermeleri yatıyor. Aslında Kopenhag Zirvesi’nde bir şekilde tarih telaffuz edilmesi AB’yi "taahhüt altına sokacak" bir boyut taşıması açısından önemli olacak ve geri dönüşü olmayan bir süreci başlatacak. AB kanadında bu gelişmeler yaşanırken, Avrupa Konvansiyonu çalışmalarına katılmak üzere Brüksel’de bulunan Dışişleri Bakanı Yaşar Yakış, bu yaklaşımı kabul edilemez olarak tanımladı. YAKIŞ: HALKA ANLATAMAYIZ Kararın AB’ye ait olacağının altını çizen Yakış, "Bunu halka anlatmakta büyük zorluk çekeriz" dedi. Ancak Yakış’ın görüştüğü ve Türkiye’nin tarih konusundaki en büyük detsekçilerinden biri olan İspanya’nın Dışişleri Bakanı Ana de Palacio’nun aynı formülü dile getirmesi ve varılan uzlaşıda yer alan tarihleri gerçekçi bulması, Türkiye’nin bu yaklaşıma kendisini hazırlaması gerektiğinin ilk sinyali olarak algılandı.