İMSAKGÜNEŞİŞRAKÖĞLEİKİNDİAKŞAMYATSI
06:0507:3808:2312:5315:3817:5719:25
Kabe

22 büyük şirkete petrolde kolaylık

Ekonomi
|

Meclis Genel Kurulu’nda yeniden görüşülmesi beklenen Kanunun getireceği yeni hak ve menfaatlerden, 224 adet arama ruhsatına sahip yerli ve yabancı özel şirket faydalanacak.

Meclis Genel Kurulu’nda yeniden görüşülmesi beklenen Kanunun getireceği yeni hak ve menfaatlerden, 224 adet arama ruhsatına sahip yerli ve yabancı özel şirket faydalanacak.

Üzerinde büyük tartışmalar yaşanan yeni Türk Petrol Kanunu’ndaki teşvik ve mali kolaylıklardan şu anda ülkemizde faaliyet gösteren 22 yabancı şirket yararlanacak. Çankaya Köşkü’nden veto edilip geri gönderilen ve bugün Meclis Genel Kurulu’nda yeniden görüşülmesi beklenen Kanunun getireceği yeni hak ve menfaatlerden, 224 adet arama ruhsatına sahip yerli ve yabancı özel şirket faydalanacak. Şu anda 374 adet arama ruhsatından 150’si TPAO’ya 224’ü ise özel şirketlere ait.
Türk Petrol Kanunu, bu hafta içinde Meclis Genel Kurulu’nda yeniden görüşülecek. Sanayi Komisyonu’nda ikinci görüşmede veto gerekçelerinden sadece birisi değiştirilmiş ve çıkarılan petrolden elde edilen kazancın yüzde 50’sinin o ilin özel idaresine aktarılacağına ilişkin hüküm Kanundan çıkarılmıştı.
Öte yandan Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre, yeni düzenlemelerden en çok, arama ve üretim ruhsatına sahip olan yabancı şirketler yararlanacak. Buna göre Türkiye’de şu anda TPAO dahil 18 adedi yerli, 22 adedi ise yabancı olmak üzere 40 adet arama ve üretim şirketi faaliyet gösteriyor. Bu şirketlerdeki 374 adet arama ruhsatının 150 adedi TPAO’da, 224 adedi ise yerli-yabancı diğer özel şirketlere ait. Yine 2006 yılı itibariyle bu şirketlerin üzerinde bulunan 68 adet işletme ruhsatından 47 adedi TPAO’nun 21 adedi ise yerli-yabancı yabancı şirketlerin elinde olduğu belirtiliyor. Yine resmi verilere göre, Türkiye’nin petrol üretimi son 15 yılda yaklaşık yarı yarıya düştü. 1991 yılında 4,4 milyon tonla en yüksek ham petrol üretimi seviyesine ulaşan Türkiye, geçen sürede arama ve keşfe yeterince kaynak ayıramayınca 2006 yılında yüzde 50 azalışla 2,2 milyon ton ham petrol üretir hale geldi.
Ham petrolün 2000-2500 metreden çıkması nedeniyle karada açılan bir kuyunun ön araştırmalarla birlikte maliyeti 4,5-5 milyon doları buluyor. Denizlerde bu maliyet karadakilerin 8-10 katına kadar çıkabiliyor. Türkiye’de ciddi yatırım gerektiren ve riski oldukça yüksek petrol arama faaliyetlerinin yeterli düzeyde artmamasının nedeni ise, yerli şirketlerin yeterli sermayeye sahip olmaması, dünya çapında tanınan yabancı şirketlerin ise Türkiye’yi avantajlı görmemesi gösteriliyor.
Türkiye’nin bugün 30 milyon ton tüketimine karşılık 2,2 milyon ton yerli üretim ile yüzde 7 oranında tüketimi karşıladığı belirtilirken, bu oranın 1991 yılında yüzde 21’e kadar yükseldiği bildiriliyor. Geçtiğimiz yıl üretilen 2,2 milyon ham petrol 925 adet kuyudan sağlandı. Bunun 1,5 milyon tonu TPAO ve 700 bin tonu da yerli-yabancı diğer şirketler tarafından üretildi. Yine istatistiki verilere göre, 2006 yılı sonu itibariyle Türkiye’de gerçekleştirilen 906 milyon metreküp doğalgaz üretimi mevcut 152 adet kuyudan sağlanıyor. Bunun 413 milyon metreküpü TPAO tarafından 493 milyon metreküpü ise yerli-yabancı şirketler tarafından üretiliyor. Yine Türkiye’de 2006 yılı içinde petrol ve doğalgaz olarak açılan 75 adet arama ve 22 adet üretim kuyusu sayısı toplam 97. Bugüne kadar Türkiye’de 3326 adet petrol ve doğalgaz kuyusu açılmış. Halen 925 adet kuyudan ham petrol, 152 adet doğalgaz kuyudan doğalgaz çıkarılıyor.
MİLLİ GAZETE -15 MART 2007 PERŞEMBE
AKRA