Özelleştirmeye hızlı dönüş

AKP hükümeti, özelleştirmede iddialı hedeflerini açıkladı. 2003'te 4 milyar dolarlık özelleştirme hedeflediklerini açıklayan Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, otoyollar ve Boğaz köprülerinin işletme hakkı devri yoluyla özelleştirileceğini söyledi. IMKB, İstanbul Altın Borsası ile Milli Piyango, Halkbank ve enerji üretim ve dağıtım işletmeleri de özelleştirme kapsamına alınacak. Tekel işletmeleri ise bu yılın ikinci çeyreğinde ihaleye çıkarılacak. Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, dün düzenlediği basın toplantısında hükümetin özelleştirme programını açıkladı. 1984'te başlayan özelleştirme sürecindeki en büyük zaafı siyasi kararlılık ve iradenin yeterince güçlü olmamasına bağlayan Şener, "Bu süreç bizimle tamamlanacaktır" dedi. İMKB'ye yasal değişiklik Rekabet gücü olmayan bir ekonominin varlığını sürdürmesinin imkânsız olduğunu söyleyen Şener, kamunun piyasa ekonomisinde ağırlıklı yer işgal etmesinin de çok üzücü olduğunu söyledi. Abdüllatif Şener, özelleştirme kapsamına alınacak yeni kurum ve kuruluşları ise şöyle sıraladı: "İMKB, İstanbul Altın Borsası (İAB), Milli Piyango, otoyollar ve Boğaz köprüleri (işletme hakkı devri yoluyla), Halkbank ve enerji üretim-dağıtım şirketleri." Şener'in açıklamasına göre İMKB'nin özelleştirilmesi için bazı yasal düzenlemeler yapılacak. Bazı uzmanlara göre özelleştirme öncesinde borsanın statüsünün değiştirilerek kurumun A.Ş. haline getirilmesi şart. Kâr amaçlı olmayan bir kamu tüzel kişiliği konumundaki borsanın özelleştirilemeyeceğini söyleyenler de var. İki karşıt görüşün varlığı borsa özelleştirmesinin yeni tartışmalar getireceğini gösteriyor. Şener, özelleştirmeden beklenen gelir tahminini ise 4 milyar dolar olarak açıkladı. 17 yılda toplam 8 milyar dolar özelleştirme yapıldığına işaret eden Şener, "17 yılda yapılanın en az yarısını 2003'te gerçekleştireceğiz" dedi. Buna göre, Türk Telekom ve Vakıflar Bankası'nın kendi yasaları çerçevesinde özelleştirme çalışmaları sürecek. Şeker Fabrikalarını özelleştirme kapsamına alacak ÖYK kararı çıkartılacak. Şener, 2003 özelleştirme programını 3 ve 6'şar aylık dönemler itibarıyla açıkladı. Ocak sonuna kadar ihale süreci bitecek Çeşme, Dikili, Trabzon ve Kuşadası limanları, Seka'nın Kastamonu ve Afyon işletmesi, İGSAŞ ihaleleri sonuçlanacak. Yılın ilk çeyreğinde Petkim, Gerkonsan, Taksan, TZDK' nın Adapazarı işletmesi, Seka'nın Akdeniz, Aksu, Balıkesir, Çaycuma işletmeleri ile Eti Gümüş ve Eti Elektrometalurji işletmeleri için ihaleye çıkılacak. Yılın ikinci çeyreğinde de Sümer Holding'in Diyarbakır, Malatya, Adıyaman, Çanakkale Deri, Van Deri, Tercan, Akdeniz işletmeleri, Sarıkamış fabrikası ile Adana Çırçır Fabrikası özelleştirilecek. Bu ihalelere nisan ayında çıkılması planlanıyor. Mayısta sıra Tekel'de Mayıs ayında Tüpraş, haziran ayında ise Gemlik, Samsun ve Kütahya gübre sanayi ile Tümosan ve Tekel'in sigara ve alkollü içki işletmeleri satışa çıkarılacak. Tekel varlık satışı ve blok, diğerleri ise blok olarak satışa sunulacak. 2003'ün ikinci yarısında işletme hakkı devri yoluyla Seka Taşucu limanı, Karadeniz Bakır İşletmeleri, İzmit Seka, Sümer Holding'in Merinos, Bakırköy, Beykoz, Antalya, Bergama ve Manisa işletmeleri satılacak. Ataköy Otelcilik ve Ataköy Marina blok, THY ise blok ve halka arzla ihaleye çıkarılacak. Kapsamdaki kuruluşlar kendi işletmelerini özelleştirebilecek. Sümer Holding; İstanbul İmar, Tümaş, Beslen Makarna, Erciyes Yağ, Mitra-Mak, Bumas, Beytaş, T. Suudi Holding, Doyasan, Metaş, Sütaş Bursa, Mannesman, Güney Sanayi, Seka ise Akkuş, Ardanuç ve Yibitaş Kraft Torba'yı, Tügsaş, T. Arap Gübre'yi, Et-Balık iştirakini, Denizcilik İşletmeleri 5 gemisini, THY, Usaş ve Emek İnşaat'ı satacak. Hangi işletmeler kapatılacak? Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, bazı kuruluşların tasfiye, bazılarının birleştirerek kapatılacağını söyledi. Turban, Zirai Donatım, Sümer Holding'e devredilecek, T. Demir Çelik İşletmeleri ise tasfiye edilecek. Bu arada Et-Balık, Erdemir, Div-Han, Eti Krom, Bursagaz ve Esgaz'ın özelleştirme kararları gelişmelere göre verilecek. Özelleştirmede, ekonomik değerini kaybeden kuruluşların kapatılacağını belirten Şener, "Olayın sosyal boyutunda çalışanların durumu var. Bunun özelleştirme için engel teşkil edeceğini düşünmüyoruz. Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlarda 64 bin işçi çalışıyor. Özelleştirme sonunda, işsiz kalmayı engelleyecek bir mekanizma içinde özelleştirme programını gerçekleştireceğiz" dedi. 'Savunma sanayiinde özelleştirme olacak mı?' sorusuna ise Şener, şimdilik programda böyle bir şeyin olmadığını, ancak Genelkurmay'la yapılacak görüşmelerde, görüşünün alınabileceğini ifade etti. RADİKAL - 14.01.2003