Her hafta sayısız Çeçen'in ortadan kaybolduğunu, insanların haftalar ya da aylar sonra sakatlanmış cesetleriyle karşılaşıldığını söyleyen bir Çeçen doktor, Rus güçlerinin adam kaçırıp öldürmeye devam ettiğini söyledi.
Rus Hükümeti'nin, Çeçenistan'daki durumun normale döndüğü yönündeki açıklamalarına rağmen, halk Rus işgal güçlerinin estirdiği terör nedeniyle tedirgin. Rus askerlerin, gecenin karanlığında birçok Çeçeni evlerinden kaçırdığı ve ülke boyunca kurulan kontrol noktalarında Çeçenleri alıkoyduğu kaydedildi.
İsminin açıklanmaması kaydıyla konuşan bir Çeçen doktor, her hafta sayısız Çeçenin ortadan kaybolduğunu, haftalar ya da aylar sonra bu insanların sakatlanmış cesetleriyle karşılaşıldığını söyledi.
Doktor, Aralık ayında ortadan kaybolan 7 erkeğe ait cesetlerin geçen hafta bulunduğunu ve kuzeydeki Naurskaya Kasabası morguna kaldırıldığını kaydetti. Cesetlerden 4'ünün başının kesilmiş olduğunu söyleyen Doktor, öldürülen şahıslardan 3'ünün boğazının kesildiğini ve bir cesette ise boğulma emarelerinin tespit edildiğini belirtti.
Kimlik tespiti esnasında olay mahallinde olduğunu söyleyen Doktor, "Başları kesilmiş 2 kişinin annesi olan kadın, çocuklarını, ancak vücutlarındaki eski bir yara izi sayesinde teşhis edebildi" dedi.
“Halk, şikayette bulunmaktan korkuyor”
Rus insan hakları kuruluşu Memorial, Rus yanlısı Çeçen yetkililere dayandırarak verdiği haberde, Çeçenistan'da savaşın başlamasından bu yana takriben 2 bin 800 sivilin ortadan kaybolduğunu duyurdu.
Bununla beraber, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komisyonu Üyesi Alvaro Gil-Robles'in ziyareti sırasında Grozni'deki ofisinde açıklamalar yapan Memorial Başkanı Lidya Usupov, kayıplarla ilgili rakamın belirtilenden çok daha fazla olduğunu ileri sürdü. Usupov, "Yakınlarını kaybeden birçok aile, şikayette bulunmaları halinde, kendilerinin ve bilhassa çocuklarının da aynı akıbete uğrayacağından endişe ediyor" dedi.
Usupov, mevcut endişe ve korkulara rağmen yaklaşık bin kişinin şikayet başvurunda bulunduğunu söyledi.
Kocası ile 2 oğlunun geçen ay kaybolmasının ardından Memorial'a başvuran Mazha Abukova, "Askerler, geçen ay sabaha karşı 4'te evimize geldi ve eşimle 2 çocuğumu götürdü. O tarihten beri hiçbir haber alamadım" dedi.
“Cesetlerin teşhisine engel olmak istiyorlar”
Usupov, Rus Hükümeti'nin, Çeçenistan'da yaşamın normale döndüğünü iddia etmesine ve buna bağlı olarak, 23 Mart tarihinde anayasa referandumu yapılacağını bildirmesine rağmen, Rus polis ve askerlerinin adam kaçırma eylemlerinin devam ettiğini kaydetti ve "Kayıp vakalarının azalacağını düşünmüştük ancak Ocak ayında en az 5 kaçırma vakası oldu ve ayrıca 17 ceset bulundu" diye konuştu.
Ele geçirilen cesetlerden 2'sinin birbirine bağlanarak patlatıldığının tespit edildiği kaydeden Usupov, "Suçlanmak istemedikleri için, bu yolu kullanarak cesetlerin teşhis edilmesine mani olmak istiyorlar" şeklinde konuştu.
“Rus makamları iddialara karşı ilgisiz”
Elde edilen kanıtlar ve bu yöndeki şikayetlere rağmen, Rus makamlarının konuyla yeterince ilgilenmediği ve kaçamak cevaplar verdiği belirtildi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in İnsan Hakları Elçisi Abdulhakim Sultigov, Gil-Robles ile yaptığı görüşmede, kayıpların listesini ihtiva eden bir internet sitesinin yakında faaliyete geçeceğini söyledi.
Diğer taraftan, Putin'in Çeçenistan Baş Danışmanı Sergei Yastrzembski, Avrupa Komisyonu temsilcisiyle yaptığı görüşmede, adam kaçırma eylemlerinin, Rus askerlerinin üniformasını giymiş olan Çeçen militanlarca gerçekleştirildiğini öne sürerek, bu hususta temsilciyi ikna etmeye çalıştığı kaydedildi. Ancak Çeçen halkının, kaçırma olaylarından bütünüyle Rus işgal güçlerini sorumlu tuttuğu belirtildi.
“Ceset, para mukabilinde iade edildi”
Komşu İnguşetya'daki mülteci kampında yaşayan Shakarov Ailesi, konuyla ilgili olarak AFP'ye yaptıkları açıklamada, Ocak ayının başlarında kaybolan 30 yaşındaki bir akrabalarının cesedini alabilmek için para ödemek zorunda kaldıklarını belirtti.
Kısa süre önce iade edilen cesette sayısız yara izine rastlandığı, sol bacağın ve kalbin kesilmiş olduğu, ayrıca, beynin de ezildiği ifade edildi. Aile, iade edildiği sırada cesetteki sağ elin hala kelepçeli olduğunu ifade etti.
MİLLİ GAZETE - 18.02.2003