Dolar cazibesini yitirdi

Irak savaşının başlaması halinde bile çok hızlı bir yükseliş beklemediklerini söyleyen bankacılara göre, Türkiye ile ABD’nin ekonomik paket üzerinde uzlaşamaması halinde ciddi bir yükseliş olabilir. Türkiye’de belirsizlik dönemlerinin gözde yatırım aracı olan dolar, Irak’a askeri harekata ilişkin kaygıların arttığı bugünlerde eski cazibesini yitirmiş ve yerini gecelik faiz, bono ve yatırım fonlarına bırakmış görünüyor. Özellikle doların yurtdışı piyasalarda değer yitirmesi, Türkiye’nin geçmişte izlediği sıcak para politikasından vazgeçmesi ve döviz açığı problemiyle karşı karşıya olmaması dolar talebini sınırlayan faktörler arasında yer alıyor. Geçen aralık ayı sonunda 1 milyon 700 bin lira seviyelerini gören ve Merkez Bankası’nın (MB) satış müdahalesiyle karşılaşan dolar, dün 1 milyon 629 bin liradan kapandı. JP Morgan Chase’den ekonomist Yarkın Cebeci, yatırımcının dövizde gelecek görmediğine işaret ederek, “Bankaların döviz pozisyonları oldukça azaldı. Genelde bonoda ya da gecelik faizde kalmayı tercih ediyorlar. Ödemeler dengesi baskısının olmaması da döviz talebini azaltıyor. Döviz teknik olarak oldukça sağlam görünüyor.” dedi. Bankalararası piyasada günlük dalgalanmaların sürdüğünü ancak işlem hacminin sığ seyrettiğini belirten analistler, Irak harekatının başlaması halinde dahi çok yoğun bir talep beklemediklerini söylediler. MB verilerine göre, döviz mevduat hesapları 20 Aralık’ta en yüksek seviyesi olan 46 milyar 863 milyon doları gördükten sonra 24 Ocak itibarıyla 46 milyar 704 milyon dolara geriledi. “Kemikleşmiş olarak döviz pozisyonu tutanlar var, bunun ötesinde dövizde pozisyon almak isteyen zaten aldı” diyen özel bir bankanın hazine yöneticisi, “Banka ve şirketlerin dövizde açık pozisyonlarının bulunmaması dövizin cazibesinin azalmasına neden oldu. Savaş korkusuyla efektif talepte bir kıpırdanma olduysa da bu kur seviyesini etkileyecek miktarda değil.” dedi. Döviz ve kurda ciddi bir yükselişin ancak Türkiye ile ABD’nin ekonomik paket üzerinde uzlaşamaması durumunda meydana geleceğini belirten aynı yönetici, “Aksi takdirde savaşın piyasalar üzerinde çok olumsuz etkisi beklenmiyor. Hatta, savaşın etkisinin olmayacağını düşünerek daha önce dövizde pozisyon tutan yatırımcılar dövizlerini satıyorlar.” diye konuştu. 1991 Körfez Savaşı sırasında Euro’nun henüz olmadığına dikkat çeken bir portföy yöneticisi de, var olan cılız döviz talebinin de dolardan çok Euro’ya dönük olduğunu ifade ederek, “Yatırımcı ne olacağını öngöremediği doları almak yerine pek çok ülkenin para birimi olan ve son yükselişi sonrasında daha güvenli olarak gördüğü Euro’yu tercih ediyor.” şeklinde konuştu. Yatırım fonlarının müşterisi artıyor Savaş tehdidine rağmen bankalar gecelik faizde ve bonoda kalmayı tercih ederken, bireysel yatırımcılar yatırım fonlarını tercih ediyorlar. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) verilerine göre, 31 Aralık itibarıyla tüm fonların değeri 8,6 katrilyon lira ve katılma belgesi sahibi sayısı yaklaşık 1,3 milyon kişi iken, 17 Şubat itibarıyla fonların değeri 9,9 katrilyon liraya, fonlardaki yatırımcı sayısı ise 1,44 milyon kişiye yükseldi. ZAMAN - 21.01.2003