İşsizlik azalmıyor

Ekonomik kriz nedeniyle yüzde 9.5'lik rekor bir ekonomik küçülme yaşanan 2001 yılında yüzde 10.6'ya yükselen işsizlik, yüzde 6.5'i bulduğu tahmin edilen büyümeye rağmen 2002'de de artmaya devam etti ve yüzde 11.4'e yükseldi. İşsizlik kentlerde yüzde 14.9'a ulaşırken, ülke genelinde eğitimlilerin yüzde 30'unun da işsiz olduğu belirlendi. Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE) 2002 yılının dördüncü üç aylık dönemine ilişkin 'Hanehalkı İşgücü Anketi' sonuçlarını açıkladı. Anket, 2002 yılındaki ekonomik büyümenin işsiz sayısındaki ve işsizlik oranındaki büyümeyi durdurmaya yetmediğini gösterdi. İstihdam artışı 4.2 2001 yılının aynı döneminde 46 milyon 58 bin olan 15 ve daha yukarı yaştaki kurumsal olmayan sivil nüfus, 2002 yılında yüzde 2 artarak 47 milyon 6 bine yükselirken, bunlardan işgücüne dahil olanlar ise 22 milyon 77 binden 23 milyon 220 bine ulaştı. İstihdama dahil olan nüfusun yüzde 5.2 arttığı 2002 yılında bir işi bulunanların (istihdamdakilerin) sayısı ise sadece yüzde 4.2 artış kaydetti ve 19 milyon 742 binden 20 milyon 584 bine kadar yükseldi. Başka ifadeyle, işgücüne 1 milyon 143 bin kişinin katıldığı 2002 yılında ekonomi sadece 842 bin kişiye yeni iş sağlayabildi. Bu nedenle de işsiz sayısı 2001'in aynı dönemine göre yüzde 12.9 artarak 2 milyon 335 bin kişiden 2 milyon 636 bin kişiye ulaştı. 2001'de ortalama yüzde 10.6 olan işsizlik oranı 2001'nin son çeyreğinde yüzde 11.4 ile rekor kırdı. Kentliler etkilendi Türkiye genelinde yüzde 11.4 olan işsizlik oranı tarım dışı sektörlerde yüzde 16.1'e ulaştı. 2001 yılında tarım dışı sektörlerde işsizlik oranı yüzde 14.9 düzeyin-de bulunuyordu. 2002'de 2 milyon 636 bin işsizin yüzde 18.1'ini oluşturan 478 bini işten çıkarılanlar, yüzde 21.2'sini oluşturan 560 bini ise ilk defa iş arayanlardan oluşuyor. İşsizlik en fazla kentsel yerlerde hissediliyor. 2001'de yüzde 13.2 olan kentlerdeki işsizlik oranı geçen yıl yüzde 14.9'a kadar yükselirken, kırsal alandaki işsizlik yüzde 7'den yüzde 6.6'ya geriledi. 2001'de yüzde 27 olan eğitimli gençler arasındaki (lise ve daha yüksek eğitimli olanlar) işsizlik oranı ise geçen yıl yüzde 30'a ulaştı. Kentlerdeki eğitimli gençlerin yüzde 31.6'sı, kırsal alandakilerin de yüzde 25.1'i işsiz durumda bulunuyor. İşsizlik oranı, Türkiye genelinde erkekler arasında yüzde 11.5, kadınlarda ise yüzde 11.1 olarak ölçüldü. Kentlerdeki erkekler arasında işsizliğin yüzde 13.3, kadınlarda ise yüzde 20.8'i bulduğu belirlendi. Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından anketin yapıldığı dönemde ekonomik nedenlerle 40 saatten az süre çalışıp mevcut işinde ya da ikinci bir işte daha fazla süre çalışmaya uygun olanlarla, mevcut işinde elde ettiği gelirin azlığı ya da kendi mesleğinde istihdam edilmemesi gibi nedenlerle mevcut işini değiştirmek istediğini ya da ikinci bir iş aradığını bildirenlerin oluşturduğu eksik istihdamdakilerin oranı ise geçen yıl yüzde 6.1'den yüzde 5.1'e indi. Çocuk işçiler azalıyor Eksik istihdamdakilerle işsizlerin birlikte oluşturduğu atıl işgücü oranı ise yüzde 16.7'den 16.5'e geriledi. 2002 yılının dördüncü döneminde toplam istihdam içerisinde tarım sektörünün payı yüzde 32.6'dan yüzde 33.5'e, hizmetler sektörünün payı yüzde 43.1'den yüzde 43.2'ye kadar yükselirken, sanayi sektörünün payı yüzde 19.5'ten yüzde 18.9'a, inşaat sektörünün payı ise yüzde 4.8'den yüzde 4.3'e geriledi. 2002 yılında istihdam edilenlerin yüzde 28.7'sini kadınlar oluşturdu. Türkiye genelinde 12-17 yaş grubundaki çalışan çocukların sayısı ise 869 bin kişi olarak belirlendi. Çocuk istihdamı 2001 yılının aynı dönemine göre yüzde 2.7 oranında azaldı. RADİKAL - 26.02.2003