Olayda 87 kişi hayatını kaybederken, 220’den fazla yaralı var. Sürgündeki El Hekim, Saddam’ın devrilmesinden sonra Irak’a dönebilmişti.
Irak’ın en önemli Şii merkezi Necef’te Hz. Ali’nin türbesi önünde meydana gelen patlamada önde gelen Şii lider Muhammed Bagır el Hekim’le birlikte en az 87 kişi öldü. Cuma namazı sonrası meydana gelen patlamada 220’den fazla kişi de yaralandı. Facia, El Hekim’in aracına yerleştirilen bombanın infilakı sonucu meydana geldi. Irak İslam Devrimi Yüksek Konseyi (IİDYK) lideri El Hekim’in yeğeni Muhsin Hekim, amcası ve maiyetinin cuma sonrası araçlarına doğru yürüdükleri sırada arkalarındaki 2 aracın infilak ettiğini söyledi.
IİDYK’nın Londra temsilciliği, saldırının Şii hiziplerin değil, Saddam yanlılarının veya radikal grupların eylemi olabileceğini kaydetti. Saldırıyla ilgili olarak Irak Şii toplumu üzerinde iktidar mücadelesi sürdüren El Sadr grubundan da şüphe ediliyor. Pazar günü de El Hekim’in amcası Muhammed Said, bir suikast girişiminden yaralı kurtulmuştu.
Dünkü kanlı saldırıdan sonra Necef’te protesto gösterisi düzenleyen halk, Amerikan askerlerinin ülkeyi terk etmesini istedi. IİDYK’nin silahlı kanadı Bedir Tugayı’ndan bazı savaşçılar da Bağdat'tan Necef'e doğru yola çıktı. Geçici konsey üyesi Şii lider Ahmet Çelebi de ABD güçlerini bölgenin güvenliğini sağlamamakla suçlarken, saldırının ülkede ‘mezhep ayrılığı’ oluşturmaya çalışan Saddam yandaşlarının işi olduğunu savundu.
İran’da 23 yıl sürgün yaşadıktan sonra mayıs ayında Irak’a dönen El Hekim’in lideri olduğu IİDYK ile Mukteda el Sadr’a bağlı grup, Irak’ın yüzde 60’ını oluşturan Şiileri kendi çatısı altında toplamak için mücadele ediyor. Sadr grubu, El Hekim grubunu, ABD’yi desteklemekle suçluyor. El Hekim’in kardeşi, Irak Geçici Yönetim Konseyi’nde yer alırken, Sadr grubu konseyde yer almayı reddetmişti. Saldırının ardından Irak ve İran’da 3 gün yas ilan edildi.
Bütün dünyada nefretle kınanan saldırı dolayısıyla derin üzüntü duyduğunu belirten Dışişleri Bakanı Abdullah Gül, “İşler rayına oturmuşken, bu tür olaylar Irak için son derece kaygı verici.” dedi. Saldırıyı kınayan Dışişleri Bakanlığı, Türkiye'nin Iraklılara kuvvetle destek olmaya devam edeceğini vurguladı. Amerikan yönetimi de eylemi kınarken, Pentagon, olay esnasında “kutsal mekanlara saygı sebebiyle” Necef'te hiç koalisyon askeri bulundurulmadığına dikkat çekti.
Şii lider El Hekim, Baas rejimiyle mücadelesi nedeniyle “Irak’ın Humeynisi’’ olarak görülüyordu. Bu benzetmeden hoşlanmayan El Hekim, Humeyni’ye benzetilmekten hoşlanmadığı için kendisini “İslam devriminin sıradan bir neferi’’ olarak tanımladı.
Peygamber soyundan geldiği iddiasında olduğu için siyah sarıkla dolaşan 64 yaşındaki ılımlı siyasetçi El Hekim, Amerikan ordusunun en kısa sürede çekilmesini istiyor, ancak ABD ve İngiltere’yle işbirliğinden de geri kalmıyordu. Bu işbirliğinin bir göstergesi olarak diğer Şii grupların meşruiyetini reddettiği Geçici Irak Yönetim Konseyi’nde üye olan kardeşi aracılığıyla temsil ediliyordu.
1955 ile 1970 arasında Şii dünyasının ruhani lideri Büyük Ayetullah Muhsin el Hekim’in oğlu olan Muhammed Bagır el Hekim, 1980’de, yoldaşı Ayetullah Muhammed Bagır El Sadr, Baas rejimince katledilince İran’a kaçtı. 1983’te Irak polisi sülalesinden 125 kişiyi tutukladı, bunların 29’unu öldürdü. Kardeşi Seyid Mehdi Hekim, Saddam’ın ajanlarınca 1988’de Sudan’da öldürüldü. Son 23 yılda 7 suikast girişiminden kurtulan El Hekim, IİDYK’yı 1982’de kurdu, örgütün başına 1984’te geçti, aynı yıl örgüt bünyesinde Bedir Tugayı adıyla halen Irak’ta varlığını koruyan 10–15 bin kişilik silahlı güç oluşturdu.
ZAMAN / 30.08.2003
Hz. Ali makamında vahşet
