Türk Standartları Enstitüsü tarafından tanıtılan belge ile Bursa, Edirne, Sivas, Erzurum, Diyarbakır, Amasya, İçel, Malatya, Karaman ve daha birçok ilin mahalli özelliklerine göre 500 yıl önce standart kuralları getirilmiş. Standardın bugünkü anlamında kavrandığını gösteren yazılı en eski belge olarak dünya tarihine geçen "Kanunname-i İhtisabı-ı Bursa"nın orjinal metni İstanbul'daki Topkapı Müzesi'nin Revan Kütüphanesi'nde sergileniyor. Bu belgede, kalite, boyut, ambalaj gibi konularda standartlar tespit edilmiş, narh (fiyat) ve ceza hükümlerine de yer verilmiş.
Osmanlı Padişahı Sultan II.Beyazıt Han tarafından Kanunname-i İhtisab-ı Bursa'nın hazırlanış sebebi ise bugünkünden pek farklı değil. Dönemin padişahı piyasada meydana gelen fiyat değişikliklerinin durdurulmasını istemesi üzerine, ürünlerin kalitesinin ve fiyatlarının ne olması gerektiği konusunda bilirkişilere görev verilmiş. Bilirkişilerin hazırladığı rapor üzerine piyasada bulunan tüm ürünler için en ince ayrıntılarına göre fiyat ve kalite belgelendirilmesi yapıldı.
Standart belgesinde her ürünün ayrı ayrı yazılması ise dikkat çekti. Bir armuda 14 ayrı standart ve fiyat belirleyen belgede; kasaplar, manavlar, bakkallar, kuyumcular, bakırcılar, hallaçlar ve çilingirlerin satış kurallarını, kürkler, bezler, kumaşlar, hayvan yemleri, ayakkabılar, börekler, yemekler, etler, tatlılar ve sütlülerde olması gereken özellikleri de tek tek kaleme alınmış.
Vakit, 28.09.2003
Dünya tarihinin ilk standart belgesini II. Beyazıt hazırladı







