İMSAKGÜNEŞİŞRAKÖĞLEİKİNDİAKŞAMYATSI
06:0607:3908:2412:5315:3717:5619:24
Kabe

Doğalgaz krizi AB kapısında

Dünya
|

İngiltere'nin yaptığı anlaşmalarla 2008 yılında fazladan 75 milyar m3'lük doğalgazın Avrupa'daki ihtiyaca yönlendirilmesi.* Norveç'ten, doğalgaz sıkıntısı çekecek ülkelere doğalgaz boru hattı inşa edilmesi.

İngiltere'nin yaptığı anlaşmalarla 2008 yılında fazladan 75 milyar m3'lük doğalgazın Avrupa'daki ihtiyaca yönlendirilmesi.* Norveç'ten, doğalgaz sıkıntısı çekecek ülkelere doğalgaz boru hattı inşa edilmesi.

Geçen yıl boyunca Moskova ile gaz anlaşmalarını garantiye almak için uğraşan Avrupa ülkelerini uzun vadede başka bir konu endişelendiriyor. Rusya'nın Enerji Politikası Enstitüsü Başkanı Vladimir Milov 'un (Eski Enerji Bakanı Yardımcısı) dünya doğalgaz piyasasının en önemli oyuncularından Gazprom'un 2010 yılında kendisinden talep edilen doğalgazın 126-200 milyar metreküplük bir kısmını karşılayamayacağını açıklaması korkulan bir enerji krizinin kapıda olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Gazprom'un karşılayamayacağı miktarın, Avrupa ülkelerinin enerji talebinin yüzde 25'ine tekabül edeceğini varsayan uzmanlar, gerekli tedbirlerin mutlaka alınması gerektiği konusunda hemfikirler.
47 trilyon metreküp doğalgaz rezervi olduğu sanılan Rusya'nın, bugün Avrupa gazının yüzde 48'ini, 2030 yılında ise yüzde 80'ini karşılayacağı öngörülüyor. Uluslararası Enerji Ajansı'nın raporuna göre de Rusya fiziki olarak Avrupa'nın talebini karşılamayacak.
Bu açıktan da en kötü etkilenecek ülke, Rusya'dan en fazla doğalgaz tüketen Almanya olacak. 2000'li yıllardan beri, Gazprom'un gaz üretimi artmadı. Şubat 2006'da Gazprom, doğalgaz veremediği için Rusya'daki elektrik santralları doğalgaz yerine kömür ve mazot kullanmak zorunda kaldı.
Problem yeni yatırım yapılmaması değil, Rusya'nın kendi sınırları içerisinde "gerekli ve yeterli" yatırımların yapılmaması. Sadece ihracata yönelik yatırımların yapılıyor olması. Çok yakında Sibirya'daki rezervler tükenecek. Yamal, Stohman ve Sakhalin'in büyük rezervler olmalarına rağmen eksiği karşılayamayacaklar.
Köşeye sıkışmış olan Gazprom da kendi imkânlarını kullanarak maksimum gaz miktarını Orta Asya'daki ülkelerden karşılamaya çalışacağını iddia ediyor. Oysa Orta Asya'dan sadece yıllık 105 milyar metreküp doğalgaz çıkarılıyor. Rusya kendi topraklarına yetersiz de olsa yatırım yapmasına karşın bu bölgeye çok daha az yatırım yapıyor.
Bu doğalgazın birçok müşterisi bulunması da Orta Asya'daki gazın Avrupa'nın ihtiyacına yönlendirilmesinin önünü tıkıyor. Şimdilik her şey sakin görünüyor. 2000 yılından itibaren Gazprom yeni gaz rezervleri için 15 milyar dolarlık yatırım yaptı. Kıyaslarsak Fransız şirketi olan Total'in bir yılda yaptığı yatırım harcamasına eşit. Almanya, İtalya ve Fransa enerji anlaşmalarını uzattı.
Bu çift yönlü stratejiler AB'nin pozisyonunu zayıflatırken uzun vadede doğalgaz bağımlılığına karşı olan serbest ekonomi pazarını da sallayacağından endişe ediliyor.
CUMHURİYET -7 AĞUSTOS 2007 SALI
AKRA