Filistin'de öfke ve yas günü

İsrail'in füze saldırısıyla öldürdüğü Hamas lideri Abdülaziz Rantissi , 200 binden fazla Filistinlinin katıldığı bir törenle toprağa verildi. ABD, İsrail'in suikast politikasını ''cesaretlendirmekle'' suçlanıyor. İsrail, dünyadan gelen tepkilere karşın suikastlara devam etmeye kararlı. İntikam yemini eden Hamas, yeni liderini belirlediğini, ancak güvenlik nedeniyle ismini açıklamayacağını duyurdu. Önce Şeyh Ahmed Yasin' i öldüren İsrail, önceki gece de onun yerine Hamas'ın liderliğini üstlenen Rantissi'yi öldürdü. Rantissi'nin seyir halindeki aracına İsrail helikopterinden atılan füze, oğlu Muhammed ve korumasının da ölümüne yol açtı. Gazze'deki cenaze töreninde Rantissi'nin yeşil bayrağa sarılı ve çiçeklerle kaplı naaşı El Omri Camii'nde kılınan namazdan sonra toprağa verildi. Tören dışında sokakların boş ve dükkânların kapalı olduğu kentte 3 günlük yas ilan edildi. Suikastı kınayan Filistin lideri Yaser Arafat , Hamas'a başsağlığı mesajı gönderdi. İsrail'i devlet terörü uygulamakla suçlayan Filistin yönetimi, saldırıdan ABD'yi de sorumlu tutuyor. Filistin Başbakanı Ahmed Kurey , saldırının, ABD'nin İsrail'e verdiği desteğin açık sonucu olduğunu ifade etti. Filistinli Milletvekili Hannah Aşravi' ye göre de ABD İsrail'e suikast, kuşatma ve imha politikasını sürdürmesi için açık çek verdi. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada ise ''Hamas'ın bir terör örgütü olduğu'' ve ''İsrail'in kendini savunma hakkı bulunduğu'' ifade edildi. Washington, İsrail'i de eylemlerinin sonuçlarına dikkat etmeye çağırdı. Ortadoğu ve Arap ülkelerinden de ABD'ye yönelik tepkiler dikkat çekti. ABD Başkanı George Bush ile İsrail Başbakanı Ariel Şaron' un geçen haftaki buluşması İsrail'in tek yanlı politikalarına destek olarak yorumlanıyor. Washington'da bulunan Ürdün Kralı Abdullah , ''bu çirkin suçu'' İsrail'in barış için çalışma konusundaki samimiyetsizliğinin göstergesi olarak niteledi. Bush-Şaron buluşmasından üç gün sonra... ABD'yi Rantissi'nin ölümünden ''doğrudan sorumlu'' tutan Şii Hizbullah örgütü, ABD'nin, Tel Aviv'in ''katil yönetimine maddi yardımın yanı sıra ahlaki ve siyasi destek de'' verdiğini belirtti. Lübnan'daki Şiilerin en üst düzey dini liderlerinden Şeyh Muhammed Hüseyin Fadallah da ''Şaron'a yeşil ışık yakan'' Bush'u suçladı. Lübnan Devlet Başkanı Emil Lahud , ''devlet terorizmi zincirinin yeni bir halkası'' olan eylemin, Washington tarafından cesaretlendirildiğini kaydetti. Suriye resmi basını da suikast eylemlerinde ''Amerika'nın sorumluluğu'' na vurgu yaptı. El Baas gazetesi, suikastın Bush-Şaron'un buluşmasından yalnızca 3 gün sonra gerçekleştiğine dikkat çekti. Kahire'de, El Ezher Üniversitesi'nde binlerce öğrenci İsrail ve ABD'yi protesto etti. Ürdün ve Lübnan da protesto gösterilerine sahne oldu. Ürdün, Yemen ve Mısır'ın yanı sıra Körfez İşbirliği Örgütü üyesi ülkeler Suudi Arabistan, Kuveyt, Katar, Bahreyn, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri İsrail'i ''devlet terorizmi'' uygulamakla suçladı. Arap Birliği de İsrail'i kınayan bir açıklama yaptı. (AB) İsrail'in bu adımını ''kanunsuz ve kışkırtıcı bir eylem'' olarak niteledi ve şiddetle eleştirdi. BM Genel Sekreteri Kofi Annan , İsrail'in suikast politikalarının uluslararası hukuku ihlal ettiğini söyledi. Rusya, Çin, Japonya, Avustralya, Pakistan saldırıyı kınayan ülkeler arasında yer aldı. İran, ABD yönetimini İsrail'in saldırgan politikalarına yeşil ışık yakmakla suçladı. Şaron ise suikast politikalarından vazgeçmeyeceğini, ayrıca Gazze'den çekilme planlarının da devam edeceğini belirtti. Şaron, saldırıyı gerçekleştiren İsrail ordusunu ''başarısı nedeniyle'' kutladı. İsrailli Bakan Gideon Ezra , Hamas'ın Suriye'de bulunan diğer siyasi lideri Halid Meşal 'in de hedef listesinde olduğunu kaydetti. Ezra, ''fırsat doğduğunda, Meşal'in Şam'da vurulacağını'' söyledi. 'İntikam volkanı patlayacak' Hamas, İsrail'e karşı ''intikam volkanını patlatacağı'' tehdidinde bulundu. Misilleme olarak Rantissi ve Şeyh Yasin'in kanının yüz katı kadar kan dökeceğini açıklayan Hamas'ın silahlı kanadı İzzeddin El Kasım Tugayları'nın Şeyh Yasin'in ölümünden sonra da intikam sözü verdiği, ancak bunu yerine getirecek bir adım atmadığına dikkat çekiliyor. Uzmanlar, örgütün Yasin'in yas süresi olan tarihin dolmasını beklediği yorumlarını yaparlarken artık böyle bir bekleme sürecinin olmayabileceğine dikkat çekiyorlar. İsrail'in aldığı çok sıkı güvenlik önlemlerinin de bir intikam eylemini önlediği yorumları yapılıyor. CUMHURİYET 19.04.2004