ASO Başkanı Zafer Çağlayan, işsizliğin hâlâ sorun olduğunu ve ekonomideki kırılganlığın devam ettiğini dile getirirken TOBB Sanayi Odaları Konseyi Başkanı Kemal Çolakoğlu, AKP'nin 18 ayı geride bıraktığını, eleştirilerin de buna göre yapıldığını vurguladı.
TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu 'nun ekonomi politikalarındaki son duruma ilişkin eleştirileri, iş âleminden de destek gördü.
Adıyaman Ticaret ve Sanayi Odası (TSO) Başkanı Zafer Ersoy , Başbakan Recep Tayyip Erdoğan 'ın konuşmasının dahi son iki aydır değişmediğini vurgularken; TOBB Sanayi Odaları Konseyi Başkanı Kemal Çolakoğlu ve ASO Başkanı Zafer Çağlayan ekonomideki en ciddi sorunun işsizlik olduğuna dikkat çekti.
TOBB'nin hafta sonunda gerçekleştirilen 59. genel kurulunda, TOBB Başkanı Hisarcıklıoğlu; hükümetin son dönemde birbiriyle çelişen açıklamalar yaptığını ve gereken adımları atmadığı eleştirisini yaptı. Oda başkanları, Hisarcıklıoğlu'nun görüşlerine katıldıklarını belirtirken; ekonomideki son durumu da şöyle değerlendirdiler:
ASO Başkanı Zafer Çağlayan: Son 15 güne kadar makro ekonomik göstergelerde bir düzelme durumu vardı, ancak bu durum son 15 gündür ortadan kalktı.
Şu anda en büyük sorun faizlerin yukarı çıkması. Faizler arttığında üretim ve yatırım olmuyor. Yatırım ortamı iyileştirilmeden, Türkiye'nin en önemli sorunu olan işsizlik çözülemez.
İTO Başkanı Mehmet Yıldırım: İktidarla geçen 18 ay, hükümetin özgün ekonomi politikaları olmadığını ortaya koydu. Tamamen IMF'nin politikaları uygulanıyor. Yatırımlar yapılmıyor, ekonomide sürekli istikrarsızlık durumu görülüyor.
Bu iktidardan beklenti, radikal önlemler alıp ekonomiye yön vermesiydi. Ancak bu gerçekleşmedi, bundan sonra da gerçekleşeceğini sanmıyorum.
TOBB Sanayi Odaları Konseyi Başkanı Kemal Çolakoğlu: TOBB'nin geçen yıl yapılan genel kurulunda, daha iyimser mesajlar verilmişti. Bunun nedeni de o dönemde iktidarın 6 aylık olması. Şimdi ise karşımızda 1.5 yıllık bir iktidar var.
Genel kurulda, başkan tarafından yapılan konuşmada da bu gerçekler dikkate alınarak yapıldı. Ben başkanın konuşmasına katılıyorum. Yapısal değişikliklere ihtiyaç var. İstihdam en önemli sorun. Halen iç piyasalarda olumlu gelişme görülmüyor.
Sosyal güvenlikte kara deliklerin kapatılması gerekiyor. Ekonomide kırılganlık ise devam ediyor.
TOBB'yi harekete geçiren tablo
Ekonomide iş dünyasını tedirgin eden gelişmelerin başında, cari açık geliyor. Cari açık, 2004'te öngörülmeyen bir artış eğilimine girdi. Döviz ve faizlerde son dönemde yaşanan artış, kaygıları artırırken iş dünyası AKP'nin vaatleri arasında bulunan yapısal reformların yapılmamasından da rahatsız. Son dönemde, dikkatleri ekonomiye çeviren gelişmeler şöyle sıralanıyor:
Cari açık: Yılın ilk 3 ayında cari açık 5 milyar 131 milyon dolara ulaştı. Bu rakam, hükümetin yıl sonunda öngördüğü 7 milyar 626 milyon dolarlık cari açık hedefinin de ''gerçekleşebilir olmaktan'' uzak olduğunu gösteriyor. Cari açık rakamındaki yükseliş, yeni bir krizin ''öncüsü'' olarak da görülüyor.
Döviz ve faiz: Yaklaşık 1 aydır piyasalarda yaşanan dalgalanma, TL karşısında dövizin yüzde 15 oranında değer kazanmasına neden oldu. Dolar, halen piyasalarda 1 milyon 540 seviyesinde işlem görüyor. Faizler de yüzde 30 seviyesine kadar çıktı.
Borç stoku: Borç stokunda yaşanan artış da, sıkıntı veren gelişmeler arasında görülüyor. 30 Nisan 2004 tarihi itibarıyla, konsolide bütçe borç stoku 205 milyar dolar oldu. Bu rakamın 62.3 milyar dolarını dış borç stoku; 206.2 katrilyon lirasını ise iç borç oluşturuyor. 2003 yılı nisan ayında ise, konsolide bütçe borç stoku 165.6 milyar dolardı. Bu rakamın 107.5 milyar dolarını iç piyasalara olan borç, 58.2 milyar dolarını da dış borç oluşturuyordu.
Yapısal reformlar: AKP'nin seçim beyannamesinde bulunan, IMF'yle uygulanan programın da koşulları arasında bulunan birçok yapısal düzenleme gerçekleştirilmedi. İş dünyasının yapılmamasından rahatsızlık duyduğu yapısal reformlar; özelleştirmelerin başarıyla tamamlanamaması, sosyal güvenlik reformunun gerçekleştirilememesi, enerjideki yüksek maliyetlerin düşürülememesi ve kapsamlı bir vergi reformunun yaşama geçirilememesi olarak sıralanıyor.
CUMHURİYET 25.05.2004