ABD: Yanıt bekliyoruz

ABD'nin Türkiye'de yeni üsler kurma ve mevcut üslerindeki askeri kuvvetlerini arttırma talebi, Cumhuriyet' in ortaya koyduğu belgelerin ardından ABD ve Dışişleri kaynakları tarafından doğrulandı. Gazetemizde 18 Mayıs'ta yayımlanan ilk haberi yalanlayan ABD'nin Ankara Büyükelçiliği ve Dışişleri Bakanlığı, 24 Mayıs'ta Cumhuriyet' in belgeleri ortaya koymasıyla geri adım attı. ABD Büyükelçiliği yeni bir açıklama yapmazken Dışişleri Bakanlığı, ABD'nin istemlerini doğrulamak durumunda kaldı. Çelişkili açıklamaların ardından, ABD'nin Türkiye'deki istemlerinin şu aşamada kabul görüp görmediği tartışma konusu oldu. Cumhuriyet' in gündeme getirdiği ve kamuoyunda tartışılmaya başlanan ABD'nin Türkiye'den yeni istemleri konusunda yapılan açıklamalar çelişkiye neden oldu. Bu konudaki ilk haberin yayımlanması üzerine ABD Büyükelçiliği, Konya'daki 3. Jet Üssü dışındaki bilgilerin doğru olmadığını açıkladı. Büyükelçilik açıklamasında, ''ABD ortakları, müttefikleri ve dostlarıyla görüş alışverişinde bulunarak küresel savunma konumunu kapsamlı bir şekilde gözden geçirmeyi amaçlamaktadır. Bu konuda verilmiş nihai bir karar yoktur. ABD'nin Türkiye'de yeni askeri üs ya da askeri tesisler kurmak arayışı yoktur, böyle bir önerisi de olmamıştır. İncirlik Hava Üssü'nün kullanımına ilişkin yeni bir anlaşma da söz konusu değildir'' dendi. ABD Büyükelçiliği'nden yapılan açıklamanın ardından Dışişleri Bakanlığı'ndan da aynı paralelde bir açıklama yapıldı. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Namık Tan , konuya ilişkin soru üzerine, ''ABD'nin ülkemizde birtakım üsler kurmak istediğine ilişkin olarak basında çıkan haber gerçekleri yansıtmamaktadır. Nitekim, ABD'nin Ankara Büyükelçiliği'nce de yapılan basın açıklamasında, söz konusu haberin yalanlandığı anlaşılmaktadır'' yanıtını verdi. Türk Dışişleri'nden üst düzey bir yetkili Konya-Karapınar Bölgesi'ne ilişkin ABD istemiyle ilgili olarak ''Türkiye bu bölgeyi askeri eğitim, atış eğitimi yapmak isteyen ülkelere zaten kiralıyor. ABD ise bunu daha sık kullanmak istiyor'' değerlendirmesini yaptı. Cumhuriyet belgeleri yayımladı Bu açıklamaların ardından Cumhuriyet , ABD'nin Türkiye'den yeni istemlerine ilişkin belgeleri yayımladı. Cumhuriyet' in belgeleri yayımlamasının ardından, Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nam ı k Tan şu değerlendirmeyi yaptı: ''Bilindiği üzere Türkiye ile ABD arasındaki ikili askeri faaliyetler 1980 tarihli Savunma ve Ekonomik İşbirliği Anlaşması çerçevesinde yürütülmektedir. Basında bahse konu mutabakat muhtırası taslağı ile ilgili görüşmeler Genelkurmay Başkanlığı ile ABD Savunma ve İşbirliği Ofisi arasında yapılmıştır. ABD ile aramızdaki söz konusu çerçeveye bu aşamada istisna getirecek yeni bir düzenleme düşünülmemektedir.'' Dışişleri kaynakları, kabul edilemeyecek unsurlar içeren ABD'nin isteklerinin ''Türk tarafı için ölü olduğunu'' savunurken ABD kaynakları ''Türk tarafı bize henüz resmi bir yanıt iletmedi'' açıklamasını yaptı. ABD yanıt bekliyor ABD kaynakları ise önerilerine henüz resmi bir yanıt verilmediğini belirterek Türk tarafının yanıtını beklediklerini kaydediyorlar. ABD'li diplomatlara göre Washington, Türk tarafının Konya'da tatbikat için tüm NATO ülkelerine yaptığı davete yanıt olarak bir mutabakat taslağı hazırladı. İşleyişi kolaylaştırmak için de her bir tatbikat için ayrı bir mutabakat muhtırası yerine, tek bir genel mutabakat zaptı önerdi. Savunma kaynakları ise ABD tarafından önerilen mutabakat muhtırası taslağının, tatbikat çerçevesinin çok ötesine geçtiğini, ABD güçlerine çok geniş yetki ve olanaklar tanımayı öngördüğünü belirtiyorlar. Yetkililer, böyle bir talebin ancak siyasi düzeyde alınabilecek bir karara bağlı olarak gerçekleşebileceğini vurguluyorlar. CUMHURİYET 26.05.2004