Af Örgütü'nün 2004 yılı raporunda, bütün dünyada insan haklarının son 50 yıldaki en büyük saldırıyla karşı karşıya olduğu vurgulanıyor. Raporda, ABD, ''uluslararası adaletin altını oymak ve kendi vatandaşları için dünya çapında yargı bağımsızlığı elde etmeye çalışmak için haçlı seferi sürdürmekle'' suçlanıyor.
Uluslararası Af Örgütü, silahlı örgütlerin ve hükümetlerin küresel değerleri hiçe sayarak yürüttükleri savaşın, ''güvensizlik, korku ve bölünmeyi şiddetlendirdiğini'' vurguladı. Örgüt, önceki gün yayımladığı 2004 yılı raporunda, bir yandan silahlı örgütlerin yarattığı terör, bir yandan hükümetlerin giderek artan hak ihlalleri karşısında son 50 yılda insan haklarına yönelik en büyük saldırının yaşandığını ifade etti.
Örgütün Genel Sekreteri Irene Khan , raporla ilgili açıklamasında, ''El Kaide gibi silahlı örgütlerin zalimane ve kanunsuz saldırıları, dünyanın her yerindeki insanlar için gerçek bir tehdit. Bazen savaş suçu, bazen insanlığa karşı işlenen suç niteliğinde olan bu saldırıları tüm gücümüzle kınıyoruz'' dedi. ''İnsanları saldırılardan koruyabilecek uluslararası hukuk ilkelerinin güçlü devletler tarafından oyulmasının korkutucu olduğunu'' belirten Khan, ''devletlerin ahlak pusulalarının kaydığını, güvenlik peşinde gözü kara bir şekilde giderken küresel insan hakları değerlerini kurban ettiklerini'' kaydetti.
Asıl kitle imha silahı adaletsizlik
ABD'nin küresel güvenlik gündemi vizyonunun çökmesinin bir ilkesizlik olduğunu belirten Khan, ''ABD, ülkesindeki ve dünyadaki insan hakları ihlallerini görmezden geliyor; istediği zaman, istediği yerde önleyici askeri güç kullanarak özgürlüğe zarar veriyor ve dünyayı daha tehlikeli bir yer haline getiriyor'' ifadesini kullandı. Koalisyon askerleri ve silahlı grupların Irak'ta sivilleri öldürdüğüne dikkat çekilen raporda işkencenin Guantanamo, Afganistan ve dünyanın diğer bölgelerinde de yapıldığına, tutukluların yargılama hakkının ellerinden alınarak hapis tutulduklarına dikkat çekildi.
ABD'nin ''terörle mücadele'' adı altında başlattığı kampanyanın dünyanın sorunlu pek çok bölgesinin unutulmasına yol açtığı kaydedilen raporda, ''Devletler, Irak'taki kitle imha silahlarıyla uğraşırken gerçek imha silahları olan adaletsizlik, yoksulluk, ayrımcılık, ırkçılık, kadına ve çocuğa karşı şiddet konularıyla ilgilenmediler'' denildi. Raporda, ABD, ''uluslararası adaletin altını oymak ve kendi vatandaşları için dünya çapında yargı bağımsızlığı elde etmeye çalışmak için Haçlı seferi sürdürmekle'' suçlandı.
Türkiye'deki uygulamada eksiklikler var
Raporun Türkiye'ye değinen bölümünde, AKP'nin önemli reform paketlerini yasalaştırdığı ''ancak bunların hayata geçirilmesinde eksiklikler bulunduğu'' görüşü savunuldu. Raporda, ''Her ne kadar bazı işkence yöntemleri ortadan kalktı gibi görünse de polis, gereğinden çok fazla güç kullanmaya devam ediyor'' denildi. Örgütün, kapatılan DEP'in eski milletvekilleri Leyla Zana, Hatip Dicle, Orhan Doğan ve Selim Sadak 'ın, ''Kürt sorunuyla ilgili siyasi çalışmalarını cezalandırmak için hapsedildiğine inandığı'' ifade edildi.
Rapora göre ayrıca geçen yıl 47 ülkede yargısız infaz yapıldı, 28 ülkede insanlar ''kayboldu'' , 132 ülkede işkence yapıldı, 44 ülkede insanların düşüncelerinden dolayı hapsedildi.
CUMHURİYET 27.05.2004