İncirlik'te 1 yıl ABD'ye yetmedi

İncirlik'i Irak'ta askeri güçlerin ''rotasyonu'' için kullanan ABD, Türkiye'nin, verdiği bu iznin kapsamını genişletmesini istiyor. Washington yönetiminin, yeni Küresel Savunma Stratejisi çerçevesinde gelecekteki operasyonlarda da İncirlik'i ''rotasyon'' ve ''acil durumlarda'' kullanabilmeyi sağlamak için Ankara'nın ''nabzını yokladığı'' öğrenildi. Dışişleri kaynakları, ''Amerikalılar bunu dile getiriyorlar, ancak henüz resmi bir talep yok'' açıklamasını yaparken, İncirlik Üssü'nde rotasyon amacıyla kullanılan geçici çadırların, prefabrike binalara dönüştürülmesi soru işaretlerine neden oldu. AKP hükümeti, Bush'un ziyareti öncesinde 22 Haziran'da ''sessiz sedasız'' çıkardığı kararnameyle ABD'nin İncirlik'i Irak için kullanımını 1 yıl daha uzattı. Irak'a yönelik ''lojistik destek, askeri personel, malzeme ve teçhizat geçişlerine'' hukuki dayanak oluşturan bu kararname, pratikte ise İncirlik'in ABD planlarında yeni bir rol üstlenmesinin önünü açıyor. ABD'nin Yeni Küresel Savunma Stratejisi'nde en önemli konsepti, askeri güçlerin sayısı değil, ''çabuk konuşlanabilir yetenekler'' oluşturuyor. ABD, dünya çapında kriz bölgelerine yakın, üslerden farklı statüde yeni ''ileri operasyon'' ve ''güvenlik işbirliği'' alanları tasarlıyor. Bu alanlarda, rotasyona bağlı ya da çok az sayıda kalıcı ABD askeri varlığı öngörülüyor. ABD, Türkiye ve bölgedeki diğer ülkelerin Sonsuz Özgürlük ve Irak'ın Özgürleştirilmesi operasyonlarında ''güçlerin rotasyonu'' ve ''acil durumlar'' için sağladıkları desteği, bu yeni strateji çerçevesinde sürdürmelerini bekliyor. Danışmalar yapılıyor ABD'li bir yetkili, yeni Küresel Savunma Stratejisi çerçevesinde Pentagon'da çok çeşitli düşüncelerin ele alındığını, müttefiklerle danışmalarda bulunulduğunu kaydederken, henüz nihai bir karar alınmadığı için Türkiye'den de resmi bir talebin söz konusu olmadığını kaydetti. Dışişleri kaynakları ise, ABD'nin İncirlik'i ''rotasyon'' bağlamında daha kapsamlı bir şekilde kullanma düşüncelerinden haberdar olduklarını, ancak bu yönde bir talebin henüz gelmediğini ifade ettiler. Böyle bir talebin gelmesi durumunda ise anayasa açısından hukuki sorunların çıkacağına işaret ediliyor. Anayasa uyarınca, Türkiye'de yabancı askerlerin bulunması Meclis kararı gerektiriyor. Hükümet ise ABD askerlerinin Irak'ta rotasyonu konusunda Bakanlar Kurulu kararnamesini dayanak olarak göstermişti. Bu yapılırken, ABD askerlerinin Türkiye'den yalnızca transit geçiş yaptıkları öne sürülmüştü. ABD ile Türkiye arasında, Bakanlar Kurulu kararnamesine dayanarak geçen yıl Aralık ayında yapılan anlaşmayla, yaklaşık 60 bin Amerikan askerinin 4 ay süreyle İncirlik üzerinden rotasyonu planlanmıştı. Bu çerçevede ocak-nisan ayları arasında, yaklaşık 10 bin ABD askerinin İncirlik üzerinden rotasyonu gerçekleştirildi. Rotasyonun tamamlanmasına karşın, İncirlik'te kullanılan geçici çadırların prefabrike binalara dönüştürülmesi, ABD'nin, üssü geleceğe dönük olarak da rotasyon amaçlı kullanmak istediği şeklinde yorumlanıyor. CUMHURİYET 05.07.2004