Terörist saldırı tehditlerindeki artış ve Yukos'taki belirsizlikler, petrol fiyatlarında her gün yeni bir rekor kırılmasına yol açıyor.
Dün 44.99 dolarla New York Ticaret Borsası'nda tarihinin en yüksek değerine ulaşan hafif türü ham petrolün varil fiyatı, 44.84 dolar seviyelerinden işlem gördü. Brent türü ham petrolün varil fiyatı ise biraz gerilese de yine 41 doların üzerinde seyretti.
Petrol fiyatlarının bu kadar yükselmesinin etkenleri arasında gösterilen nedenler ise şöyle:
Irak'ta şiddetlenen çatışmalar neticesinde petrol arzının kesintiye uğramaya devam edeceği korkusu. (İngiliz petrol şirketleri BP ve Shell, Irak'ın büyük petrol sahalarında arama ve rezerv tespit çalışmaları yapmayı planladıklarını açıkladılar.)
Dünya petrol arzının yüzde 3'ünden fazlasını tek başına gerçekleştiren Irak'ın en önemli petrol ihraç noktası Basra terminalinde, tam kapasite olan 2 milyon varillik petrol arzına başlandığının açıklanmasının ardından güney bölgelerde şiddetlenen çatışmalarla petrol sevkıyatının durdurulması. Ancak dün yapılan açıklamada, güneydeki petrol ihraç terminallerini besleyen 42 ve 48 inç genişliğindeki 2 boru hattında sevkıyatın bugün yeniden başlayabileceği duyuruldu.
Gelecek hafta sonu dünyanın 5'inci büyük petrol ihracatçısı Venezüella'da Devlet Başkanı Hugo Chavez 'in oylanacağı referandum ile ilgili belirsizlikler. 2002 yılında ülkede Chavez karşıtlarının başlattığı grev ve gösterilerde petrol arzı kesintiye uğramış, bunun neticesinde uluslararası borsalarda fiyatlar yükselişe geçmişti.
Dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 2'sini karşılayan Rus petrol devi Yukos'un donan banka hesapları nedeniyle petrol arzını sürdürememe ihtimali. Geçen gün yüzde 18 değer kazanan Yukos'un ana üretim şirketi Yuganskneftegaz'ın hisselerine dün tekrar el konmasıyla şirketin hisseleri yüzde 20 değer kaybetti.
Sanayileşmiş 26 ülkenin enerji politikası danışmanlığını yapan Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), fiyatların daha da yükselerek ekonomilere zarar vermesini önlemek için üye ülkelerle ''stratejik petrol stoklarının serbest bırakılmasını'' değerlendirdiğini açıkladı. The Guardian gazetesinde yer alan haberde ise, havayolu şirketlerinin artan yakıt fiyatlarını karşılayabilmek için şimdiden bilet fiyatlarında düzenlemelere başladığı belirtiliyor.
CUMHURİYET 11.08.2004
Petrolde sular durulmuyor
Irak'ta şiddetlenen çatışmalar ve artan terörist saldırı tehditleriyle 45 dolar sınırına yaklaşan petrol fiyatları, günü 44.84 dolardan kapattı. Fiyat artışında önemli etkisi olduğu belirtilen Yukos'un ana üretim şirketi Yuganskneftegaz'ın hesaplarına dün tekrar el konuldu.
