Çiftçi karın tokluğuna çalışıyor

Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE) tarafından yayımlanan hane halkı tüketim harcamaları anketi; bölgeler ve kentle kırsal arasındaki uçurumu da ortaya koydu. Ankette yer alan verilere göre, kırsalda halk ''karın tokluğuna'' çalışıyor. Buna göre, Güneydoğu Anadolu Bölgesi kırsalında halk toplam harcamalarının yüzde 54'ünü ''gıdaya'' ayırmak zorunda kalırken İstanbul'da bu oran yüzde 19.9'a kadar geriliyor. DİE'nin açıkladığı ankete göre bölgelerde kent ve kırsaldaki gıda harcamaları düzeyleri şöyle seyrediyor: * Akdeniz Bölgesi'nde kentlerde, gıda ve alkolsüz içkilere toplam tüketim harcamalarının yüzde 27.9'u ayrılıyor. Bu oran kırsaldaysa yüzde 33.2'ye ulaşıyor. * Batı Anadolu'da, kentlerde gıda ve alkolsüz içkilere yapılan harcama tutarı yüzde 21.4 düzeyinde kalırken kırsalda bu oran yüzde 37'ye kadar çıkıyor. * Batı Karadeniz'de kırsalla kent arasındaki uçurum daha da büyük. Buna göre, Batı Karadeniz kentlerinde gıdaya toplam harcamanın yüzde 28.3'ü ayrılırken kırsalda bu oran yüzde 44.3 düzeyine kadar çıkıyor. * Batı Marmara'da kentte yüzde 24.8 düzeyinde olan gıdaya yapılan harcama oranı, kırsalda yüzde 30.8 düzeyinde seyrediyor. * Doğu Karadeniz'de kentlerde gıdaya toplam harcamaların yüzde 25.9'u, kırsaldaysa yüzde 35.1'i harcanıyor. Doğu Marmara kentlerinde toplam harcamanın yüzde 24.7'si, kırsalında da yüzde 32.9'u gıdaya yapılıyor. * Ege'nin kentlerinde gıdaya yapılan harcamanın toplam harcamalar içindeki payı yüzde 24.3 olurken kırsalında bu oran yüzde 35.2 düzeyinde bulunuyor. * Gıdaya yapılan harcamalar açısından Güneydoğu Anadolu ve Kuzeydoğu Anadolu ise birinci sırada bulunuyor. Güneydoğu kentlerinde gıdaya toplam harcamaların yüzde 35.3'ü; kırsaldaysa yüzde 54.1'i ayrılıyor. Kuzeydoğu Anadolu'da ise bu oran kentte yüzde 31.8, kırsalda yüzde 40.8 düzeyinde seyrediyor. * Orta ve Doğu Anadolu'da birbirine yakın rakamlar dikkat çekiyor. Orta Anadolu'da kentte gıdaya yapılan harcamaların toplam harcamalar içindeki payı yüzde 32.1, kırsalda yüzde 38.2 olurken Doğu Anadolu kentlerinde bu yüzde 30.6'ya kadar düşüyor. Doğu Anadolu kırsalındaysa bu oran yüzde 38.8 düzeyinde bulunuyor. 7 kişiden 1'i yoksul Türkiye'de yoksulluk sınırında yaşayanların sayısı 11 milyona yaklaşıyor. DİE'nin Hane Halkı Tüketim Harcamaları Anketi'ne göre nüfusun en yoksul yüzde 20'lik diliminde yer alan 10 milyon 960 bin yurttaş, günde ortalama 2.2 dolara geçiniyor. Bu tutar, en varlıklı yüzde 20'lik kesimde ise 6.7 dolara ulaşıyor. Refah düzeyinde en yoksulla en zengin kesim arasında üç kat fark bulunuyor. Ankete göre nüfusun en yoksul yüzde 20'lik diliminde yer alan hanelerdeki 10 milyon 960 bin 360 kişi, bu harcamanın yalnızca yüzde 8.8 oranındaki 1 katrilyon 93 trilyon 320.9 milyar lirasını gerçekleştirebildi. CUMHURİYET 16.09.2004