İşkencede İngilizler geri kalmamış

ABD yönetimi, Irak'ta yüzlerce fotoğrafla tescillenen işkenceleri alt rütbedeki birkaç askerin üzerine yıkıp savuşturmaya çalışırken, başmüttefiki Britanya'nın askerlerinin kirli çamaşırları da ortaya saçıldı. Ebu Garib skandalında Amerikalı askerlerin 'elebaşısı' olarak gösterilen çavuş Charles Graner, hafta başında 10 yıl hapis cezasına çarptırılırken, bu kez de Britanya askerlerinin insanlıkdışı işkencelerine dair fotoğrafları yayımlandı. Almanya'nın Osnabrück kentindeki bulunan askeri üste kurulan mahkemede, Irak'ta sivillere kötü muamele yapmakla suçlanan üç Britanya askerinin davası görülüyor. Mahkemeye kanıt olarak sunulan fotoğraflar ise, insanın bakmaya dayanamadığı türden. Mayıs 2003'te, Irak'ın güneyindeki Basra kenti yakınlarında insani yardım malzemelerinin saklandığı 'Ekmek Sepeti' adlı bir depoda çekilmiş 22 fotoğrafta, yardım malzemesini yağmaladığı iddia edilen Iraklılar, çırılçıplak soyulup poz vermeye zorlanıyor. Elleri bağlanan bir Iraklı, yerde dışkı üzerinde sürünmeye zorlanıyor. Bir diğeri de, forkliftin çatalına asılmış halde görülüyor. Iraklıları aşağılayıcı konumlara sokup onlarla birlikte poz veren Britanya askerlerinin yüzündeki gülümsemeden, yaptıklarından memnuniyetleri okunuyor. Britanya ayağa kalktı Önceki gün basına verilen işkence fotoğrafları, dün Britanya basınının 'utanç verici' çığlıklarıyla birlikte manşetlerdeydi. Daily Mail, "Bu olay bütün Britanya'nın utancıdır" dedi. The Independent, ilk sayfasında fotoğrafların tümüne yer verip altlarına 'kötü muamele görüntüleri kataloğu' yazdı. Fotoğrafların ortaya çıkışı da, tam bir 'kendi kendini ele verme' hikâyesi. Daniel Kenyon, Darren Larkin ve Mark Cooley adlı üç onbaşının Iraklılara yaptıkları insanlık dışı muamele, fotoğraf makinesinin sahibi piyade er Gary Bartlam'ın Britanya'da yaşadığı kentte filmi tab ettirmek için bir fotoğraf stüdyosuna gitmesiyle gün ışığına çıkabildi. Dükkânın kadın çalışanı, fotoğrafları görür görmez polise haber verince, askerler tutuklanıp haklarında dava açılmış. Skandalın ardından, Britanya Genelkurmay Başkanı Michael Jackson olayı kınayıp, kötü muamelelerin üzerine kararlılıkla gideceklerini vaat etti. Başbakan Tony Blair ise, ABD Başkanı George W. Bush'un Ebu Garib skandalına gösterdiği tepkinin aynısını gösterip, "İşkenceye geçit yok ama bunlar münferit olay" dedi. Suçun işlendiği deponun komutanı Dan Taylor'un mahkemeye yeni kanıtlar sunması beklenirken, askerlerden Larkin bir Iraklıyı dövdüğü suçlamasını kabul etti. Ama askerler, diğer suçlamaları kabul etmedi. Komutanlarının kendilerine, 'Yakaladığınız yağmacıların üzerinde sıkı çalışın' talimatı verdiğini söyleyen askerler, 'Emre uyduk' diyor. Bir ay sürmesi beklenen dava sonunda, askerler suçlu bulunursa, her bir suçtan ikişer yıl hapis yatacak ve orduyla ilişkileri kesilecek. RADİKAL 20.01.2005