Mavi Kitap uydurma

İngiliz Parlamentosu'nun onayıyla ''Parlamento Mavi Kitaplar Külliyatı'' çerçevesinde yayımlanan bu kitap, görünürde Osmanlı hükümeti tarafından tasarlanan bir etnik imha planı çerçevesinde, Ermenilere karşı uygulanan vahşet ve katliamları ortaya koyan 150 ''görgü tanığı'' tarafından hazırlanan belge ve raporları içeriyor. İngiliz hükümetinin bu kitabı hazırlatmakla amaçladığı ana hedef, Amerikan kamuoyunun Ermenilere acıma duygusunu sömürerek Washington'ın savaşa mümkün olduğu kadar erken girmesini sağlamaktı. Yayının bu açıdan başarılı olduğu bir gerçek. Nitekim, bu kitabın, Başkan Wilson 'un savaşa katılma kararını almasında başta gelen bir etken olduğunu zamanın İngiliz hükümeti üyeleri açıklamışlardır. (Mosa Anderson, Noel Buxton, A Life, London, 1952, s.81) Büyükelçi Viscount Bryce ve ünlü tarihçi Arnold Toynbee 'nin imzasını taşıyan Mavi Kitap'ın orijinal nüshasında, ''Osmanlı misillemesinden korumak amacıyla'' , ''görgü tanıklarının'' gerçek isimleri açıklanmadan onlara kod adlarıyla atıfta bulunuluyordu. KİTABIN SAHTEKÂRLIKLARI Savaşın sona ermesinden sonra kitabın İngiliz Savaş Propaganda Bürosu tarafından hazırlanmış olduğu ortaya çıktıysa da, Mavi Kitap etkisinden bir şey kaybetmedi, Türkiye'ye karşı yıllar boyu son derece etkili bir propaganda aracı olarak kullanıldı ve soykırım iddiasının altyapısını oluşturdu. Savaş Propaganda Bürosu'nun tüm evrakı yakılmıştı. Ancak, imha edilmekten kurtulan ve Mavi Kitap'taki kod adlarının kimlere ait olduğunu gösteren bir belge 1999 yılında İngiliz arşivlerinde bulunup açıklanınca, Mavi Kitap'ın gerçeklere dayanmayan bir propaganda malzemesi olduğu tüm çıplaklığıyla ortaya çıktı. Keşfedilen belge bu 150 ''görgü tanığından'' , 59'unu misyonerlerin, 52'sini Ermeni aktivistlerin ve yedisini de isyancı Ermeni Taşnak liderlerin oluşturduğunu ortaya koyuyordu. Geriye kalan 32 kod adına gelince, bunlar ya tamamen uydurma kişilere aitti, yahut da aynı kişinin başka bir kod adıyla tekrardan gösterilmesi sonucu Mavi Kitap'ta yer almıştı. Böylece, Mavi Kitap'ta ''görgü tanığı'' olarak atıfta bulunulanların, Osmanlı'nın can düşmanı Taşnak komitecilerden, Ermeni taraftarlığı nedeniyle ün yapan ve yansız bir tutum içinde olmaları mümkün olmayan kişilerden ve uydurma isimlerden oluştuğu ortaya çıktı. Bu şekilde, Mavi Kitap'ın güvenilir tarihi bir kaynak olmadığı, tamamen bir propaganda malzemesi olduğu hiç kuşkuya meydan vermeyecek şekilde belli oldu. Buna rağmen Mavi Kitap 2000 yılında İngiltere'de tekrar basıldı. Kitabı bastıran Ara Sarafyan , çaresiz, kod adlarının yerine gerçek isimleri koydurmak mecburiyetinde kalmıştı. Fakat, Lordlar Kamarası binasında düzenlenen geniş bir davette kitap Baroness Cox tarafından basına önemli ve ciddi bir tarihi kaynakmış gibi tanıtıldı. İngiliz basını da bu görüşü tartışmasız kabul etti. CUMHURİYET 29.04.2005