Nagasaki'ye sansür

ABD'nin 1945'te Japonya'nın Nagasaki kentine atom bombası atmasından sonra bölgeye girmeyi başaran ilk Batılı gazeteci George Weller 'ın yıllardır sansürlenen haber ve fotoğrafları ancak ölümünden sonra yayımlanabildi. Weller'ın 60 yıl boyunca yayımlanmayan haberlerinin, Amerikan kamuoyunun nükleer silah üretimine karşı çıkacağı endişesiyle ABD'li yetkililerce sansürlendiği ortaya çıktı. İkinci Dünya Savaşı sırasında Amerikan Chicago Daily News gazetesi için çalışan Weller, Nagasaki'ye atom bombasının atılmasından yaklaşık bir ay sonra ABD askeri kılığında kente girmeyi başardı. Washington'ın endişesi Yaşanan büyük trajediye tanıklık eden Weller, kentte yaşanan acı ve korkuyu haberleştirdi ancak ABD ordusunun sansürüyle karşılaştı. Sansür kuruluna verdiği haberlerin orijinalleri asla kendisine verilmedi. Oğlu Anthony Weller 'a göre babasının haberlerinin kamuoyundan saklanmasının nedeni Amerikan halkının izlenimleri okuduktan ve resimleri gördükten sonra nükleer silah üretimine karşı çıkabileceği endişesiydi. Weller'ın izlenimleri ve çektiği resimler bir dizi halinde Japon Mainichi gazetesi tarafından 60 yıl sonra yayımlanmaya başlandı. 2002 yılında 95 yaşında yaşamını yitiren Weller'ın o tarihte yayımlanmamış haberlerinin kopyaları İtalya'daki evinde bulundu. Belgeler arasında gazetecinin yaklaşık 75 sayfadan oluşan Nagasaki izlenimleri ve en az 20 adet resim yer alıyor. Weller'ın oğlu tarafından Roma'daki evinde bulunan haberlerde Pulitzer ödüllü gazetecinin Nagasaki izlenimleri çarpıcı ifadelerle anlatılıyor. Weller atom bombasının atılmasından bir ay sonra gittiği Nagasaki kentini ''savaşın tükettiği topraklar'' olarak tanımlıyor. Kente büyük bir gizlilik içinde girmeyi başaran Weller'ın haberleri, Nagasaki'de radyasyon yağmurlarının, bombanın atılmasından uzun süre sonra da devam ettiğini doğrular nitelikte. Weller, izlenimlerinde, kentteki hastanelerin nedeni anlaşılamayan bir hastalık nedeniyle tek bir kelime konuşamayacak durumda olan hastalarla dolu olduğunu anlatıyor. ABD, 6 Ağustos 1945'te Hiroşima, 3 gün sonra da Nagasaki kentine atom bombası atmıştı. Atom bombaları yüzbinlerce kişinin ölümüne ve sakat kalmasına neden oldu. CUMHURİYET 21.06.2005