ABD ve Britanya'nın 15 Aralık seçimi sonrasında Irak petrol rezervlerinin çokuluslu şirketlere devredilmesi için bastırdığı, bunun gerçekleşmesi halinde Iraklıların yaklaşık 200 milyar dolar zarara uğrayacağı öne sürüldü.
'War on Want', 'New Economics Foundation' (NEF) ve 'Platform' adlı İngiliz ve Amerikan baskı gruplarının hazırladığı bir rapora göre, işgalci güçlerin gelecek yıl yürürlüğe konulmasını istediği bir plan sayesinde İngiliz ve Amerikan petrol şirketleri Irak'ta yapacakları yatırımlar karşısında üretimden olağanüstü paylar alacak ve böylece ülke 'eski sömürgeci tuzağı'na düşmüş olacak. Independent'ın kamuoyuna 'Irak Petrolü: Savaş Ganimetleri' başlığı ile duyurduğu raporda, bu planın ABD Dışişleri tarafından savaş öncesinde hazırlandığı ve işgalin ardından kurulan 'Irak Geçici Koalisyon Yönetimi'ne kabul ettirildiği belirtildi. Rapora göre Irak anayasası hazırlanırken de sıkı pazarlıklar sonucu petrol üzerinde daha fazla yabancı yatırıma imkân veren bir madde eklendi. Böylece planın işlemesini zora sokacak anayasal engeller de peşinen kaldırılmış oldu.
Şimdi de bu plan çerçevesinde, ABD ve Britanya hükümetlerinin, petrol yataklarında sondaj yapılmasına ve işletilmesine dayanan 'üretimi paylaşma anlaşmalarının' (PSA-Production sharing agreements) yapılması için Irak üzerinde baskı kurduğu belirtiliyor. Raporda, sözleşmelerin, 'demokratik ve halk denetiminin yanı sıra Irak mahkemelerinin görev alanı dışında tutulduğu' belirtildi. Rapora göre PSA ile petrol devlerine yatırımların yüzde 42 ile yüzde 162'sini geri alabilme imkânı sağlanıyor. Bu anlaşmaların 25 ile 40 yıllığına yapılması olasılığından hareketle Iraklıların zararının 120-194 milyar dolar arasında olacağı hesaplanıyor. Raporda Irak'ı bekleyen tehlike, "Iraklılar, yabancı şirketlerin geniş enerji kaynaklarından pay almasına izin vermesi halinde, eski sömürgeci tuzağına düşebilir ve 200 milyar dolarlık bir kayıpla karşı karşıya kalabilir. Irak savaşının gerçek nedeninin Batı'nın Irak petrolünü kendi kontrolü altına almak istemesi olduğu yönündeki korkular, yeniden canlanacak gibi görünüyor. Bu şirketler, Irak'ı on yıllar boyunca bu koşullara mahkûm etmek için ülkedeki istikrarsızlıktan kaçınılmaz olarak faydalanacaktır" sözleriyle aktarıldı.
'En pahalı ve en az demokratik seçenek'
Platform'un araştırmacılarından Greg Muttit, PSA'nın 'en pahalı ve en az demokratik seçenek' olduğunu söylerken, War on Want'ın yöneticisi Louise Richards, "İnsanlar, artık yavaş yavaş bu savaşın bir petrol meselesi, bir çıkar sağlama ve bir yağmalama meselesi olduğunu düşünüyor" yorumunu yaptı. NEF'in politika dörektörü Andrew Simms de, geçen yüzyılda ABD ve Britanya'nın petrol uğruna dünyayı çatışmalar ve felaketlere sürüklediklerini belirterek "Şimdi Irak sömürgecilerin tuzağına düştü" diye konuştu. (The Independent)
RADİKAL - 23 KASIM 2005 ÇARŞAMBA
'War on Want', 'New Economics Foundation' (NEF) ve 'Platform' adlı İngiliz ve Amerikan baskı gruplarının hazırladığı bir rapora göre, işgalci güçlerin gelecek yıl yürürlüğe konulmasını istediği bir plan sayesinde İngiliz ve Amerikan petrol şirketleri Irak'ta yapacakları yatırımlar karşısında üretimden olağanüstü paylar alacak ve böylece ülke 'eski sömürgeci tuzağı'na düşmüş olacak. Independent'ın kamuoyuna 'Irak Petrolü: Savaş Ganimetleri' başlığı ile duyurduğu raporda, bu planın ABD Dışişleri tarafından savaş öncesinde hazırlandığı ve işgalin ardından kurulan 'Irak Geçici Koalisyon Yönetimi'ne kabul ettirildiği belirtildi. Rapora göre Irak anayasası hazırlanırken de sıkı pazarlıklar sonucu petrol üzerinde daha fazla yabancı yatırıma imkân veren bir madde eklendi. Böylece planın işlemesini zora sokacak anayasal engeller de peşinen kaldırılmış oldu.
Şimdi de bu plan çerçevesinde, ABD ve Britanya hükümetlerinin, petrol yataklarında sondaj yapılmasına ve işletilmesine dayanan 'üretimi paylaşma anlaşmalarının' (PSA-Production sharing agreements) yapılması için Irak üzerinde baskı kurduğu belirtiliyor. Raporda, sözleşmelerin, 'demokratik ve halk denetiminin yanı sıra Irak mahkemelerinin görev alanı dışında tutulduğu' belirtildi. Rapora göre PSA ile petrol devlerine yatırımların yüzde 42 ile yüzde 162'sini geri alabilme imkânı sağlanıyor. Bu anlaşmaların 25 ile 40 yıllığına yapılması olasılığından hareketle Iraklıların zararının 120-194 milyar dolar arasında olacağı hesaplanıyor. Raporda Irak'ı bekleyen tehlike, "Iraklılar, yabancı şirketlerin geniş enerji kaynaklarından pay almasına izin vermesi halinde, eski sömürgeci tuzağına düşebilir ve 200 milyar dolarlık bir kayıpla karşı karşıya kalabilir. Irak savaşının gerçek nedeninin Batı'nın Irak petrolünü kendi kontrolü altına almak istemesi olduğu yönündeki korkular, yeniden canlanacak gibi görünüyor. Bu şirketler, Irak'ı on yıllar boyunca bu koşullara mahkûm etmek için ülkedeki istikrarsızlıktan kaçınılmaz olarak faydalanacaktır" sözleriyle aktarıldı.
'En pahalı ve en az demokratik seçenek'
Platform'un araştırmacılarından Greg Muttit, PSA'nın 'en pahalı ve en az demokratik seçenek' olduğunu söylerken, War on Want'ın yöneticisi Louise Richards, "İnsanlar, artık yavaş yavaş bu savaşın bir petrol meselesi, bir çıkar sağlama ve bir yağmalama meselesi olduğunu düşünüyor" yorumunu yaptı. NEF'in politika dörektörü Andrew Simms de, geçen yüzyılda ABD ve Britanya'nın petrol uğruna dünyayı çatışmalar ve felaketlere sürüklediklerini belirterek "Şimdi Irak sömürgecilerin tuzağına düştü" diye konuştu. (The Independent)
RADİKAL - 23 KASIM 2005 ÇARŞAMBA
