İngiltere Savunma Bakanı'nın "Küresel ısınma su kaynaklarını azaltıyor. Bu, ülkeler arasında çatışmalara neden olabilir" sözleri üzerine İngiliz Independent gazetesi, olası 'çatışmaları' sıraladı.
İngiltere Savunma Bakanı John Reid, küresel ısınma yüzünden dünya üzerindeki su kaynaklarının yok olmasının ülkeler arasında çatışmalara yol açabileceği uyarısında bulundu. İngiliz Independent gazetesi de Savunma Bakanı'nın bu uyarısından hareketle, 'su savaşları' yaşanabilecek bölgeleri baş sayfasından yayımladığı bir dünya haritası üzerinde gösterdi. Gazete, su sıkıntısı nedeniyle Türkiye ile Suriye arasında da çatışma yaşanabileceğini yazdı.
İsrail - Ürdün - Filistin
Dünya nüfusunun yüzde 5'ini barındıran Ortadoğu, dünyadaki su kaynaklarının yüzde 1'ine sahip. 1967'deki Arap-İsrail savaşında pay sahibi olan bu sorun, küresel ısınma devam ettikçe başka askeri krizleri de körükleyebilir. İsrail, Filistin bölgeleri ve Ürdün, Ürdün Nehri'ne bağımlı durumda... Ancak nehri İsrail kontrol ediyor ve su azaldığında diğer bölgelere su akışını kesiyor. İsrail, Filistinlilerin bu sudan faydalanmalarını büyük ölçüde önlüyor.
Angola - Namibya
Botswana, Namibya ve Angola arasında Okavango Havzası yüzünden gerilim yaşanıyor. Kuraklık yüzünden Namibya 400 kilometrelik boru hattıyla başkentine su taşımayı planlıyor. Ancak deltanın kurutulması yerel halk ve turizm için ölümcül olabilir.
Türkiye - Suriye
Türkiye'nin, Fırat Nehri üzerinde baraj inşa etme planları, 1998 yılında ülkeyi Suriye ile savaşın eşiğine getirdi. Şam yönetimi, Ankara'yı su kaynaklarına bilinçli olarak müdahale etmekle; Ankara da, Suriye yönetimini PKK liderlerini barındırmakla suçladı. Küresel ısınmanın neden olacağı su sıkıntısı, bu gergin bölgedeki basıncı artırabilir.
Etiyopya - Mısır
Mısır, Sudan ve Etiyopya'daki nüfus artışı dünyanın en uzun nehri olan Nil yüzünden çatışma yaşanması tehlikesi yaratıyor. Etiyopya, Nil Nehri'nin taşıdığı sudan daha fazla pay istiyor. Mısır, bu durumda, Uganda ve Sudan üzerinden de geçen Nil Nehri'nin Sina Çölü'ne ulaştığında susuz kalmasından endişe ediyor.
Çin - Hindistan
Hindistan ile Çin arasında gerginliğe neden olan Brahmaputra Nehri, dünyanın en büyük ordularının çatışmasına neden olabilir. 2000'de Hindistan Çin'i, Hindistan ve Bangladeş'te sellere neden olmakla ve Tibet'te de toprak kaymalarına yol açan nehirdeki su artışını önceden haber vermemekle suçladı. Çin'in nehrin yönünü değiştirme önerileri de Delhi'yi endişelendiriyor.
Bangladeş - Hindistan
Himalayalar'daki buzulların erimesiyle taşan Ganj nehri Bangladeş'te büyük yıkıma yol açıyor. Bu nedenle Bangladeş'ten Hindistan'a yasadışı göç oranı artıyor. Hindistan sınırından her gün 6 bin kişi yasadışı olarak geçiyor. Hindistan, yasadışı göçmenlerin ülkeye girişini önlemek için sınıra dev çitler yerleştirdi.
Rakamlarla Dünya'daki su durumu
Dünya, su kaynakları bakımından zengin olsa da, bu kaynakların yüzde 97.5'ini tüketim için uygun olmayan tuzlu sular oluşturuyor.
Batı'da diş fırçalamak için 8 litre, sifonu çekmek için 10-35 litre, duş almak için 100-200 litre su kullanılıyor.
Tatlı suyun büyük kısmı buz kütleleri halinde bulunuyor.
Kişi başına düşen günlük su ihtiyacı 50 litre olsa da, 30 litre suyla da günlük işler halledilebiliyor; yiyecek ve içecekler için 5 litre, hijyen için 25 litre su gerekiyor.
Bir ABD'li günde ortalama 500 litre, bir İngiliz 200 litre su tüketiyor.
Bazı ülkelerde kişi başına günde 10 litrenin altında su düşüyor. Gambiyalılar günde 4.5, Malililer 8, Somalililer 8.9, Mozambikliler 9.3 litre su kullanıyor.
Bir kilogram patates üretmek için 1000, bir kilogram mısır için 1400, bir kilogram buğday için 1450 litre su gerekiyor.
MİLLİYET-1 MART 2006 ÇARŞAMBA
İsrail - Ürdün - Filistin
Dünya nüfusunun yüzde 5'ini barındıran Ortadoğu, dünyadaki su kaynaklarının yüzde 1'ine sahip. 1967'deki Arap-İsrail savaşında pay sahibi olan bu sorun, küresel ısınma devam ettikçe başka askeri krizleri de körükleyebilir. İsrail, Filistin bölgeleri ve Ürdün, Ürdün Nehri'ne bağımlı durumda... Ancak nehri İsrail kontrol ediyor ve su azaldığında diğer bölgelere su akışını kesiyor. İsrail, Filistinlilerin bu sudan faydalanmalarını büyük ölçüde önlüyor.
Angola - Namibya
Botswana, Namibya ve Angola arasında Okavango Havzası yüzünden gerilim yaşanıyor. Kuraklık yüzünden Namibya 400 kilometrelik boru hattıyla başkentine su taşımayı planlıyor. Ancak deltanın kurutulması yerel halk ve turizm için ölümcül olabilir.
Türkiye - Suriye
Türkiye'nin, Fırat Nehri üzerinde baraj inşa etme planları, 1998 yılında ülkeyi Suriye ile savaşın eşiğine getirdi. Şam yönetimi, Ankara'yı su kaynaklarına bilinçli olarak müdahale etmekle; Ankara da, Suriye yönetimini PKK liderlerini barındırmakla suçladı. Küresel ısınmanın neden olacağı su sıkıntısı, bu gergin bölgedeki basıncı artırabilir.
Etiyopya - Mısır
Mısır, Sudan ve Etiyopya'daki nüfus artışı dünyanın en uzun nehri olan Nil yüzünden çatışma yaşanması tehlikesi yaratıyor. Etiyopya, Nil Nehri'nin taşıdığı sudan daha fazla pay istiyor. Mısır, bu durumda, Uganda ve Sudan üzerinden de geçen Nil Nehri'nin Sina Çölü'ne ulaştığında susuz kalmasından endişe ediyor.
Çin - Hindistan
Hindistan ile Çin arasında gerginliğe neden olan Brahmaputra Nehri, dünyanın en büyük ordularının çatışmasına neden olabilir. 2000'de Hindistan Çin'i, Hindistan ve Bangladeş'te sellere neden olmakla ve Tibet'te de toprak kaymalarına yol açan nehirdeki su artışını önceden haber vermemekle suçladı. Çin'in nehrin yönünü değiştirme önerileri de Delhi'yi endişelendiriyor.
Bangladeş - Hindistan
Himalayalar'daki buzulların erimesiyle taşan Ganj nehri Bangladeş'te büyük yıkıma yol açıyor. Bu nedenle Bangladeş'ten Hindistan'a yasadışı göç oranı artıyor. Hindistan sınırından her gün 6 bin kişi yasadışı olarak geçiyor. Hindistan, yasadışı göçmenlerin ülkeye girişini önlemek için sınıra dev çitler yerleştirdi.
Rakamlarla Dünya'daki su durumu
Dünya, su kaynakları bakımından zengin olsa da, bu kaynakların yüzde 97.5'ini tüketim için uygun olmayan tuzlu sular oluşturuyor.
Batı'da diş fırçalamak için 8 litre, sifonu çekmek için 10-35 litre, duş almak için 100-200 litre su kullanılıyor.
Tatlı suyun büyük kısmı buz kütleleri halinde bulunuyor.
Kişi başına düşen günlük su ihtiyacı 50 litre olsa da, 30 litre suyla da günlük işler halledilebiliyor; yiyecek ve içecekler için 5 litre, hijyen için 25 litre su gerekiyor.
Bir ABD'li günde ortalama 500 litre, bir İngiliz 200 litre su tüketiyor.
Bazı ülkelerde kişi başına günde 10 litrenin altında su düşüyor. Gambiyalılar günde 4.5, Malililer 8, Somalililer 8.9, Mozambikliler 9.3 litre su kullanıyor.
Bir kilogram patates üretmek için 1000, bir kilogram mısır için 1400, bir kilogram buğday için 1450 litre su gerekiyor.
MİLLİYET-1 MART 2006 ÇARŞAMBA
