Dünya, işgal altındaki Çeçenistan’da yaşanılanları görmezlikten geliyor. Mücahidlerle baş edemeyen zorba Ruslar, intikamını Çeçen çocukları kimyasal zehirle öldürerek alıyor...
Kim Murphy’nin Los Angeles Times’da yayınlanan, Çeçenistan’da meydana gelen toplu hastalanmalar üzerine yaptığı değerlendirmesi.
Tam olarak öğle tatilinden sonra başladı. Sınıfa girmek için sıraya geçtiklerinde Zareta Chimiyeva, önünde duran bir kızın yere düştüğünü ve şiddetli bir şekilde sarsıldığını gördü. Sadece birkaç dakika sonra, Zareta sırasında otururken “kötü bir koku” aldı ve kendini hasta hissetmeye başladı. Koşarak sınıftan dışarı çıktı, ama sadece merdivenlere kadar gidebildi. Çeçenistan’ın doğusunda küçük bir kasabada yaşayan 12 yaşındaki küçük kız, “Birden her yer karardı, hiçbir şey göremiyordum ve düştüm” diyor.
Zareta, hastanede kendine geldiği zaman 3 yetişkin onu zorla tutabildi. Nefes alamıyor, boğazını yumrukluyor ve korku içinde bağırıyordu. Ama yalnız değildi. Yan odalarda 13 kız daha vardı ve onlar da nefes alamadıklarını söylüyor, çığlıklar atıyor ve ağlıyorlardı.
Ertesi gün komşu köyde, 23 öğrenci ve 7 öğretmen hastalandı ve belirtiler aynıydı. Aynı anda biraz daha uzakta bulunan iki kasabada dört düzine çocuk boğazlarını yumruklamaya, çığlık atmaya ve sarsılmaya başlamışlardı.
Henüz iyileşmediler. Bu hastalık 16 Aralık’ta başlamış olmasına rağmen, doktorlar ile kızların anne ve babaları çocuklarının hâlâ gece-gündüz nöbet geçirdiklerini söylüyorlar. Hastalananların sayısı 93’e ulaştı ve aralarında birkaç öğretmen ve hademe de var.
“Shelkovskaya çocuklarına ne oldu?” sorusunun cevabı, asla tamamen bilinmeyebilir. Kesin olan tek şey, yetkililerin söyledikleri. Yetkililer, çocukların psikolojilerinin savaş ve korku yüzünden bozulduğunu dile getiriyorlar. Yapılan kimyasal ve radyasyon testlerinden sonra Moskova yanlısı hükümetten yetkililer, olayın zehirlenme olmadığını, “toplu histeri” olduğunu ifade etti. Çeçen Mücahidler, Rus ordusunun gizlice okulları sinir gazı ile zehirlediğini iddia ediyorlar ve Rus yanlısı Çeçen hükümetinden sağlık görevlileri de, aylardır devam eden tedavilere rağmen çocukların durumunun niye kötüye gittiğini açıklayamıyor. Çocukların aileleri ve bazı yerel doktorlar, yetkililer tarafından yapılan bu teşhisi kabul etmiyorlar ve ailelerden çok azı çocuklarını hastalandıkları okullara geri göndermeyi düşünüyorlar.
9 bin 998 öğrencisinden sadece 30’u hastalanan 2 nolu okulun müdürü Khazman Bachayeva, “Gerçek şu ki, çocukların durumu giderek kötüleşiyor. Hiçbir tedavi iyileştirmiyor. Bugüne kadar hiç kimse bize tam bir açıklama yapmadı. Tek söyledikleri, psikolojik stres. Aileler buna inanmıyor ve ben de inanmıyorum” dedi.
Çeçenistan’ın Sağlık Bakanı Yardımcısı Sultan Alimkhadzhiyev, “Ailelere, çocuklarının yoksulluk, işsizlik ve şiddet tehlikesi altında büyüyen çocuklara ne olacağının canlı birer örnekleri olduğunu anlatmak çok zor” diyor.İnsan beyninin psikolojik bir stresi fiziksel rahatsızlıklara dönüştürmesi, bilinen bir şey; ama neden hastalananların büyük bir kısmı kız, kurbanların sadece dörtte biri erkek. Bu psikolojik teşhisi inanılması daha zor bir hale getiren diğer bir şey ise, 5 kurbana yapılan kan testinde, kurbanların kanında antifrizde bulunan ve zehirli olan etilen glikolün çıkması.Doktorlar, çocukların nasıl kimyasala maruz kalmış olabileceğini açıklayamıyorlar; ama sağlık görevlileri kimyasal madde izlerinin hastalık için bir faktör olmayacak kadar küçük olduğuna inanıyor. Çeçenistan’daki genel çevre kirliliği seviyesinin oldukça yüksek olmasına rağmen, doktorlar, çocukların nasıl kimyasal maddeye maruz kaldığını açıklayamıyorlar. Ama anne babalar ikna olmuyor.Çocukların ailelerinde olan Elim Nogamevzuyev, “Olayın kimyasal bir zehirlenme olduğu çok açık. Burada çocuklarımızın üzerinde yeni kimyasal silahlar test ettiler” dedi. Okul Müdürü Bachayeva, soruşturma görevlilerinin tüm okulu araştırmalarına rağmen nasıl hiçbir şey bulamadıklarını açıklayamadığını söyledi. Bachayeva, “Psikolojik teşhise inanacağım, ancak bir sorum var: Çocuklar neden öğleden önce değil, öğleden sonra hastalandılar? Bu yüzden psikolojik hastalık teşhisi mantıksız geliyor. Çocuklar ders arasında avluya çıktılar. O zaman sağlıklıydılar, ama geri döndüklerinde yere düşmeye başladılar” dedi.
VAKİT - 20 MART 2006 PAZARTESİ
Kim Murphy’nin Los Angeles Times’da yayınlanan, Çeçenistan’da meydana gelen toplu hastalanmalar üzerine yaptığı değerlendirmesi.
Tam olarak öğle tatilinden sonra başladı. Sınıfa girmek için sıraya geçtiklerinde Zareta Chimiyeva, önünde duran bir kızın yere düştüğünü ve şiddetli bir şekilde sarsıldığını gördü. Sadece birkaç dakika sonra, Zareta sırasında otururken “kötü bir koku” aldı ve kendini hasta hissetmeye başladı. Koşarak sınıftan dışarı çıktı, ama sadece merdivenlere kadar gidebildi. Çeçenistan’ın doğusunda küçük bir kasabada yaşayan 12 yaşındaki küçük kız, “Birden her yer karardı, hiçbir şey göremiyordum ve düştüm” diyor.
Zareta, hastanede kendine geldiği zaman 3 yetişkin onu zorla tutabildi. Nefes alamıyor, boğazını yumrukluyor ve korku içinde bağırıyordu. Ama yalnız değildi. Yan odalarda 13 kız daha vardı ve onlar da nefes alamadıklarını söylüyor, çığlıklar atıyor ve ağlıyorlardı.
Ertesi gün komşu köyde, 23 öğrenci ve 7 öğretmen hastalandı ve belirtiler aynıydı. Aynı anda biraz daha uzakta bulunan iki kasabada dört düzine çocuk boğazlarını yumruklamaya, çığlık atmaya ve sarsılmaya başlamışlardı.
Henüz iyileşmediler. Bu hastalık 16 Aralık’ta başlamış olmasına rağmen, doktorlar ile kızların anne ve babaları çocuklarının hâlâ gece-gündüz nöbet geçirdiklerini söylüyorlar. Hastalananların sayısı 93’e ulaştı ve aralarında birkaç öğretmen ve hademe de var.
“Shelkovskaya çocuklarına ne oldu?” sorusunun cevabı, asla tamamen bilinmeyebilir. Kesin olan tek şey, yetkililerin söyledikleri. Yetkililer, çocukların psikolojilerinin savaş ve korku yüzünden bozulduğunu dile getiriyorlar. Yapılan kimyasal ve radyasyon testlerinden sonra Moskova yanlısı hükümetten yetkililer, olayın zehirlenme olmadığını, “toplu histeri” olduğunu ifade etti. Çeçen Mücahidler, Rus ordusunun gizlice okulları sinir gazı ile zehirlediğini iddia ediyorlar ve Rus yanlısı Çeçen hükümetinden sağlık görevlileri de, aylardır devam eden tedavilere rağmen çocukların durumunun niye kötüye gittiğini açıklayamıyor. Çocukların aileleri ve bazı yerel doktorlar, yetkililer tarafından yapılan bu teşhisi kabul etmiyorlar ve ailelerden çok azı çocuklarını hastalandıkları okullara geri göndermeyi düşünüyorlar.
9 bin 998 öğrencisinden sadece 30’u hastalanan 2 nolu okulun müdürü Khazman Bachayeva, “Gerçek şu ki, çocukların durumu giderek kötüleşiyor. Hiçbir tedavi iyileştirmiyor. Bugüne kadar hiç kimse bize tam bir açıklama yapmadı. Tek söyledikleri, psikolojik stres. Aileler buna inanmıyor ve ben de inanmıyorum” dedi.
Çeçenistan’ın Sağlık Bakanı Yardımcısı Sultan Alimkhadzhiyev, “Ailelere, çocuklarının yoksulluk, işsizlik ve şiddet tehlikesi altında büyüyen çocuklara ne olacağının canlı birer örnekleri olduğunu anlatmak çok zor” diyor.İnsan beyninin psikolojik bir stresi fiziksel rahatsızlıklara dönüştürmesi, bilinen bir şey; ama neden hastalananların büyük bir kısmı kız, kurbanların sadece dörtte biri erkek. Bu psikolojik teşhisi inanılması daha zor bir hale getiren diğer bir şey ise, 5 kurbana yapılan kan testinde, kurbanların kanında antifrizde bulunan ve zehirli olan etilen glikolün çıkması.Doktorlar, çocukların nasıl kimyasala maruz kalmış olabileceğini açıklayamıyorlar; ama sağlık görevlileri kimyasal madde izlerinin hastalık için bir faktör olmayacak kadar küçük olduğuna inanıyor. Çeçenistan’daki genel çevre kirliliği seviyesinin oldukça yüksek olmasına rağmen, doktorlar, çocukların nasıl kimyasal maddeye maruz kaldığını açıklayamıyorlar. Ama anne babalar ikna olmuyor.Çocukların ailelerinde olan Elim Nogamevzuyev, “Olayın kimyasal bir zehirlenme olduğu çok açık. Burada çocuklarımızın üzerinde yeni kimyasal silahlar test ettiler” dedi. Okul Müdürü Bachayeva, soruşturma görevlilerinin tüm okulu araştırmalarına rağmen nasıl hiçbir şey bulamadıklarını açıklayamadığını söyledi. Bachayeva, “Psikolojik teşhise inanacağım, ancak bir sorum var: Çocuklar neden öğleden önce değil, öğleden sonra hastalandılar? Bu yüzden psikolojik hastalık teşhisi mantıksız geliyor. Çocuklar ders arasında avluya çıktılar. O zaman sağlıklıydılar, ama geri döndüklerinde yere düşmeye başladılar” dedi.
VAKİT - 20 MART 2006 PAZARTESİ
