Kafkasya'nın hızla gelişen ülkesi Azerbaycan, bir yandan petrol gelirlerini verimli kullanıp adil dağıtmanın yollarını ararken, bir yandan da başta Ermenistan'ın saldırganlığı olmak üzere, bir dizi sorunla uğraşıyor.
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev , bağımsızlığın ülkesinin en büyük serveti olduğunu belirterek artan petrol gelirlerini, bölgede öne çıkan konumlarını, birkaç yıl içinde Ermenistan'ın toplam bütçesine ulaşacak olan milli savunma bütçelerini ve yurtdışındaki Azerbaycan diyasporasını, dış politikadaki en önemli silahları olarak görüyor.
Birincisi 2001 yılında gerçekleşen Dünya Azerbaycanlılarının 2. Kurultayı nedeniyle, 16 Mart'ta düzenlenen törenler kapsamında Bakû'da görüştüğümüz Aliyev, ülkesinin topraklarının beşte birini oluşturan Dağlık Karabağ bölgesinin, 1992 yılından bu yana Ermeni işgali altında olmasının asla kabul edilemeyeceğini anlatıyor.
'Her konuda Türkiye ile çalışacağız'
İlham Aliyev, babası Haydar Aliyev 'in, ülkesi ile Türkiye'yi hep ''bir millet, iki devlet'' olarak nitelediğini anımsatarak 50 ülkeye yayılan Azerbaycan diyasporasının, başta Ermeni iddiaları ve saldırganlığı olmak üzere her konuda, Türk diyasporası ile birlikte çalışacağını ifade ediyor.
''SSCB döneminde Azerbaycan bağımsız değildi, ama birçok alanda atılan adımlar bağımsızlık işareti veriyordu. Er geç bağımsız olacağımızı biliyorduk. 1991'de SSCB dağıldığında, en zor koşullarda olan ülkeydik. Haydar Aliyev 1993'te yönetime gelince istikrar sağlandı, dinamizm, gelişme başladı'' diyen Aliyev, uzun yıllar Çarlık Rusyası'nın, sonra da SSCB'nin bir parçası olan Azerbaycan'ın, bağımsızlığın kıymetini bildiğinin altını çiziyor.
'Bakû-Tiflis-Kars demiryolunu önemsiyoruz'
Aliyev, ulaştırma ağını genişletmeye çalıştıklarını, bu çerçevede Bakû-Tiflis-Kars demiryolunu çok önemsediklerini ifade ediyor. Pazar ekonomisinin ve özel sektörün önemine değinen Aliyev, bütçenin önemli bölümünü toplumsal gelişme için kullandıklarını, sosyal adaleti asla göz ardı etmediklerini vurguluyor. İlham Aliyev, bu konuya verdiği önemi şu sözlerle özetliyor:
''Benim asıl sorumluluğum herkesin şerefli yaşamasıdır. Dağlık Karabağ bölgesinden gelen 1 milyon kaçkın ve göçkün için yeni konutlar yapıyoruz. Bir tane bile çadır kent kalmaması için çalışıyoruz. İşgal sona erdikten sonra o bölgedeki topraklarımızda da yeni, çağdaş şehirler kuracağız. Ermenistan hiçbir konuda bizimle rekabet edemez. Ermenistan'ın gelişme potansiyeli sınırlı ve ekonomik açıdan aramızda uçurum var.''
Temel sorun: Dağlık Karabağ'ın işgali
Aliyev, Dağlık Karabağ konusunda da ülkesi lehine bazı gelişmeler olduğunu söylüyor.
''Halen muhtelif ülkelerde 46 sefirimiz var. Bunların 21'i son 2 yılda açıldı. Rolümüz giderek artıyor. Güçlü devlet, zengin ve mutlu millet, istikrarlı ve barışçıl bir bölge için çalışıyoruz'' diye konuşan İlham Aliyev, Ermenistan'ı her olayda dışlayıp tecrit ettiklerini, bölgede Azerbaycan'a rağmen bir adım atılamayacağını öne sürüyor.
Ermenilerin, işgal sonrasında her şeyi yok ettiklerini söyleyen Aliyev, ''İki ülke arasında 12 yıldır ateşkes var. Biz bu sürecin olumlu şekilde sonuçlanmasını, soruna uluslararası hukuka uygun bir çözüm bulunmasını isteriz. Adımlarımız barış için, son ana dek buna çalışacağız, ama halkın ve iktidarın da sabrı tükeniyor'' diye konuşuyor.Erivan yönetimini, ''işgalci, tecavüzcü, ırkçı, barbar'' olmakla suçlayan Aliyev, Dağlık Karabağ'ın tarihi olarak kendi toprakları olduğunu belirtiyor.
Aliyev, ''Çözüm için, ülkemin toprak bütünlüğüne saygı, Ermenilerin işgal ettikleri topraklardan çekilmesi, kaçkın ve göçkün durumundaki halkımızın topraklarına dönmesi şarttır. Bölge için özerklik tartışılabilir ama ayrılığa asla izin vermeyiz. Bunun kabul edilmesinden sonra ikili ilişkiler başlayabilir'' diyerek Erivan'ın ateşkes sürecini bozması halinde, kendilerinin de barış sürecini gözden geçireceklerini belirtiyor.
'İşgal sona ersin'
Bozuk ekonomi ve yaygın yoksulluğun yanı sıra, komşularının büyük bölümüyle arası açık olan Ermenistan'ın, işgali daha uzun yıllar sürdüremeyeceğini anlatan İlham Aliyev, işgalin sona ermesinin, Ermeni halkının da yararına olacağını söylüyor.
Aliyev, ''Bizim bölge ülkeleriyle de, İslam ülkeleriyle de aramız iyi. Ülkemizde farklı halklar yaşıyor. Farklı diller konuşuluyor. Farklı dini inançlara saygı gösteriliyor. Çünkü bu vatan hepimizin vatanı. Ermenistan ise ayrımcı, dışlayıcı. Orada başka millet yaşamıyor.Rusya da Ermenilerin bu saldırganlığından bıktı. Rusya'nın bizimle sınırı var ama Ermenistan'la yok. Ermenistan son olarak Gürcistan'da Ahıska Türklerinin yaşadığı bölgede hak iddia etmeye başladı. Soçi'deki nüfusun yüzde 30'unu oluşturan Ermeniler de, Rusları sıkıştırıyorlar. Erivan herkesle sorun çıkarıyor, tek müttefiki İran'' diyerek konuyu özetliyor.
CUMHURİYET - 23 MART 2006 PERŞEMBE
