İMSAKGÜNEŞİŞRAKÖĞLEİKİNDİAKŞAMYATSI
06:0607:3908:2412:5315:3717:5619:24
Kabe

Küresel ekonomik kriz mi yaşanacak?

Dünya
|

Tıpkı 11 Eylül öncesi gibi, dünya büyük bir hesaplaşmaya doğru sürükleniyor. Ürkütücü bir stres birikimi var ve bunun nasıl bir patlamaya yol açacağını kimse öngöremiyor. İran, bu stresin tam merkezinde ve İran krizi, patlamanın şeklini belirleyecek.

Tıpkı 11 Eylül öncesi gibi, dünya büyük bir hesaplaşmaya doğru sürükleniyor. Ürkütücü bir stres birikimi var ve bunun nasıl bir patlamaya yol açacağını kimse öngöremiyor. İran, bu stresin tam merkezinde ve İran krizi, patlamanın şeklini belirleyecek.

Irak ve İran krizi, dünyanın geleceğini derinden sarsacak iki önemli konu. Ekonomiden güvenliğe kadar hemen her hesap bu iki krize göre yapılıyor. Amerikan ordusu Irak’ta kaybetti. Son Samarra saldırısı, sadece bir gövde gösterisi, bir şov, bir “piyasa” hareketi. İran krizi, Irak’taki belirsizlik ve Samarra saldırısından sonra, Asya piyasalarında doların düşüşü sürerken, altın hızla yükseliyor.
Stratejistlerin ve yatırımcıların yüzde 51’i dolar satışını öneriyor, yüzde 42’si ise doların düşüşüne karşı altına yatırımı. Yani kimse Amerikan ekonomisine ve dolarına yatırımı önermiyor. ABD ile Dubai Port arasındaki liman tartışması ve serbest girişimin öncüsü ABD’nin korumacı yaklaşımı, bazı Arap ülkelerinin dolar rezervinin yüzde onunu euro’ya çevirme kararı almasına yol açtı. Rusya, Çin, İran ve Hindistan arasında askeri/güvenlik ve enerji alanındaki ortak projeler, şimdiden ABD tezlerini çoktan boşa çıkarmış durumda. 
Dünyanın Soğuk Savaş’tan çok daha tehlikeli bölünmelere sürüklendiğine inanıyorum. Güvenlik stratejilerinin, yeni sömürgeci dalganın ve emperyal geleneğin belirlediği bir küresel hesaplaşmanın yaşanacağını, “çatışmacı dünya” sistemin oluşmaya başladığını gözlemliyorum. İran krizinin, “çatışmacı dünya”nın kapılarını sonuna kadar aralayacağını, bunun yakın olduğunu, Mart-Haziran ayları arasında İran ve dünya için çok sarsıcı gelişmelerin yaşanabileceğini düşünüyorum. Sadece Washington ve Londra’dan değil, dünyaya farklı cephelerden bakanlar bu endişeyi muhtemelen paylaşacaktır.

22.3.2006 / İBRAHİM KARAGÜL / YENİ ŞAFAK
AKRA