İsrail parlamento seçimlerinde Likud Partisi’nin gürültülü düşüşü ve birinci parti konumundan Kadima, İşçi, Şas ve ‘İsrail Evimiz’ partilerinden sonra beşinci parti konumuna gerileyişi, İsraillilerin toplu zihniyetlerinde beliren köklü değişime canlı bir kanıttır. Zira Mart’ın 28’inde İsrail halkı ‘Büyük İsrail’ projesini toprağa gömdü ve Filistinlilerle ‘toprak paylaşımı’ planına onay verdi.
Toprak paylaşımı minimum düzeyde Filistin ve uluslararası çevrelerce kabul görmüş değil. Maksimum düzeyde de adil değil zaten. Fakat Batı Yaka’dan çekilmeyi destekleyen partilerin kazanması ve bu çekilmeye karşı çıkan partilerin yenilgiye uğraması sonrası işler, uzun soluklu barışı getirecek tarihi anlaşmaya doğru ilerliyor.
‘Yaşamak istiyoruz’... İsraillilerin oy sandıklarında verdikleri ses getirici mesaj bu. İsrailliler bu mesajı sadece Likud değil, aşırı sağın kanatları budandığı zaman ifade ettiler. Batı Yaka’dan çekilmeye karşı çıkan sağcı ve dinci partilerin payı 120 sandalyelik parlamentoda 45 sandalyenin altına düştü. O halde Olmert koalisyon kurmak isterse Kadima (28), İşçi (20), Meretz (4) ve Arap partilerle (10) rahatlatıcı bir çoğunlukla hükümet oluşturabilecek. Şayet ‘Siyonist tercihi’ muhafaza etmek isterse, önünde gerekli parlamento çoğunluğunu sağlayacağı geniş başka seçenekler olacak. Yalnız bütün bunlar, ayrıntılar bağlamında yer almakta. Olmert hükümetinin kurulması öncesi zor parti pazarlıkları bir yana, Olmert’in karşılıklı tanınma, Oslo ve Yol Haritası gibi önceki anlaşmalar üzerinde yoğunlaşan uzlaşı, barış, orta çözüm ve Filistinlilerle anlaşma etraflı konuşarak Ebu Mazen’i muhatap almakta hızlı davranması, ciddiyetin ve aceleciliğin kanıtıdır. Buna karşın sonuçların ortaya çıkması sonrası Ebu Mazen’in, İsrail’in derhal müzakerelere başlama çağrısına sıcak yaklaşması, ciddiyet ve aceleciliği teyit ediyor. Bu durum, müzakere sürecine yakın zamanda geçme imkânını güçlendiriyor. Yaşamak isteyen sadece İsrailliler değil. Filistinliler de yaşamak istiyor. Keza çekişmelerden yorulan bölge halkları da... Tarihten ibret alanların geleceğe daha nazik olması veya tıpkı Netanyahu’nun başına geldiği gibi gitmesi gerekli. Netanyahu’nun dar görüşlülüğü kendisini küçük düşürdü. Bu yüzden partisinin yenilgisini Şaron’a, medyaya ve kamuoyuna yükledi. Fakat fırsatçılığı ve yalancılığının ispatlanması sonrası İsraillilerce nefret çeken şahsiyetine ve ‘Büyük İsrail’ teorisinin ilelebet düşüşüne yüklemedi. Önümüzdeki aylar, Filistinliler ile İsrailliler arasında müzakere çatışmaları için gerekli hazırlıkları öngörüyor. Bu durum, hali hazırdaki Heniye hükümetini geçici hükümet konumuna getirmekte. Sonrasında ise altı ay içinde mesela Filistin Kurtuluş Örgütü çatısı altında ortak görüş sahibi bir koalisyon hükümeti kurulabilir. Aksi takdirde İsrail’in kendi başına sınırları çizmesi, bölgenin daha önce görmediği şiddette yeni bir savaşı tutuşturabilir.
(Katar’da yayımlanan El Vatan gazetesi, 30 Mart 2006) Arapça’dan çeviri: Halil Çelik
VAKİT - 8 NİSAN 2006 CUMARTESİ
Toprak paylaşımı minimum düzeyde Filistin ve uluslararası çevrelerce kabul görmüş değil. Maksimum düzeyde de adil değil zaten. Fakat Batı Yaka’dan çekilmeyi destekleyen partilerin kazanması ve bu çekilmeye karşı çıkan partilerin yenilgiye uğraması sonrası işler, uzun soluklu barışı getirecek tarihi anlaşmaya doğru ilerliyor.
‘Yaşamak istiyoruz’... İsraillilerin oy sandıklarında verdikleri ses getirici mesaj bu. İsrailliler bu mesajı sadece Likud değil, aşırı sağın kanatları budandığı zaman ifade ettiler. Batı Yaka’dan çekilmeye karşı çıkan sağcı ve dinci partilerin payı 120 sandalyelik parlamentoda 45 sandalyenin altına düştü. O halde Olmert koalisyon kurmak isterse Kadima (28), İşçi (20), Meretz (4) ve Arap partilerle (10) rahatlatıcı bir çoğunlukla hükümet oluşturabilecek. Şayet ‘Siyonist tercihi’ muhafaza etmek isterse, önünde gerekli parlamento çoğunluğunu sağlayacağı geniş başka seçenekler olacak. Yalnız bütün bunlar, ayrıntılar bağlamında yer almakta. Olmert hükümetinin kurulması öncesi zor parti pazarlıkları bir yana, Olmert’in karşılıklı tanınma, Oslo ve Yol Haritası gibi önceki anlaşmalar üzerinde yoğunlaşan uzlaşı, barış, orta çözüm ve Filistinlilerle anlaşma etraflı konuşarak Ebu Mazen’i muhatap almakta hızlı davranması, ciddiyetin ve aceleciliğin kanıtıdır. Buna karşın sonuçların ortaya çıkması sonrası Ebu Mazen’in, İsrail’in derhal müzakerelere başlama çağrısına sıcak yaklaşması, ciddiyet ve aceleciliği teyit ediyor. Bu durum, müzakere sürecine yakın zamanda geçme imkânını güçlendiriyor. Yaşamak isteyen sadece İsrailliler değil. Filistinliler de yaşamak istiyor. Keza çekişmelerden yorulan bölge halkları da... Tarihten ibret alanların geleceğe daha nazik olması veya tıpkı Netanyahu’nun başına geldiği gibi gitmesi gerekli. Netanyahu’nun dar görüşlülüğü kendisini küçük düşürdü. Bu yüzden partisinin yenilgisini Şaron’a, medyaya ve kamuoyuna yükledi. Fakat fırsatçılığı ve yalancılığının ispatlanması sonrası İsraillilerce nefret çeken şahsiyetine ve ‘Büyük İsrail’ teorisinin ilelebet düşüşüne yüklemedi. Önümüzdeki aylar, Filistinliler ile İsrailliler arasında müzakere çatışmaları için gerekli hazırlıkları öngörüyor. Bu durum, hali hazırdaki Heniye hükümetini geçici hükümet konumuna getirmekte. Sonrasında ise altı ay içinde mesela Filistin Kurtuluş Örgütü çatısı altında ortak görüş sahibi bir koalisyon hükümeti kurulabilir. Aksi takdirde İsrail’in kendi başına sınırları çizmesi, bölgenin daha önce görmediği şiddette yeni bir savaşı tutuşturabilir.
(Katar’da yayımlanan El Vatan gazetesi, 30 Mart 2006) Arapça’dan çeviri: Halil Çelik
VAKİT - 8 NİSAN 2006 CUMARTESİ
