Yeni Ortadoğu’nun şekillendirilmesinde Mossad’ın rolü...

Bu savaş sırasında Ürdün uluslararası koalisyona karşı Irak’ın yanında yer almıştı. Fakat Irak savaşı kaybetti. Dolayısıyla Ürdün’ün imajını yeniden düzeltmesi ve kendisini içinde bulduğu tecritten kurtarması gerekiyordu. Halevy kitabında Amman’da İsrail’le stratejik anlaşma noktasında karşılıklı anlayışla son bulan bir dizi toplantılar tertiplediğini ifade ediyor. O vakit İsrail başkanı İshak Rabin’di. Halevy’in Amman’daki çalışmalarına olumlu karşılık vermesiyle Rabin Ürdün’le bir barış anlaşması imzaladı.

Halevy, Mossad Amman’da Hamas hareketi lideri Halid Meşal’e suikast girişiminde bulunduğu vakit İsrail’in İngiltere büyükelçisiydi. Suikast girişimi Meşal’in kulağına periyodik olarak öldürecek bir zehir damlatmayı içeriyordu. (Bu münasebetle Filistin lideri Yasir Arafat’ın ölüm sebebinin bilinmesi amaçlı soruşturma zorlukla ilerliyor) Suikast girişimi başarısız oldu ve su yüzüne çıktı. Bunun üzerine Ürdün güvenlik güçleri iki Mossad çalışanını tutukladılar. Diğer dört kişi Amman’daki İsrail elçiliğine sığındı.

Halevy Londra’dan İsrail’e çağrıldı. Ürdün’le ilişkilerin düzeltilmesi krizine çözüm bulması ve iki ülke arasındaki barış anlaşmasının kurtarılması görevi verildi. Halevy çözüm anlaşmasının ayrıntılarını ortaya koydu. Anlaşma İsrail hapishanelerinden birinde tutuklu bulunan Hamas hareketi kurucusu Şeyh Ahmet Yasin’in salıverilmesi karşılığında Mossad çalışanlarının af edilmesi ve serbest bırakılmalarını öngörüyordu. Fakat Şeyh Ahmet Yasin’in serbest bırakılmasıyla birlikte ilk fırsatta Yasin’in ortadan kaldırılması kararı alındı. Bu karar 2004 yılında Yasin’in sabah namazını eda etmesi sonrası camiden çıktığı vakit İsrail halikopterinin aracına fırlattığı füzeyle bizzat gerçekleştirildi.

ABD eski başkanı Clinton’un Camp David’te Arafat ve Barak’la yapılan bir dizi görüşmenin etkisiyle İsrail-Filistin çözümüne ulaşmakta başarısız olması sonrası yeni başkan Bush yönetimi çözüm dosyasını rafa kaldırmıştı. Yalnız bu yönetimdeki yeni muhafazakarların başka hesapları vardı. Her ikisinin çıkarlarına hizmet edecek bir Amerikan-İsrail stratejisi üzerinde çalışıyorlardı. Halevy’den böyle bir stratejiye götürecek düşünceler sunması istendi. İsrail hükümetinin yapılandırdığı Halevy’in fikirleri Batı Yaka ve Gazze’deki Filistin sisteminin değiştirilmesini’ öngörüyordu. Bu temel üzerine 2002’de işgal gerçekleşti ve plan Yasir Arafat’ın nüfuz ve kontrolünün zayıflatılması, teşhir edilip kendisiyle bütün işbirliği imkanlarını kaldırılması üzerine kuruldu. ABD yönetimi de bu stratejiyi baz aldı ve Bush 2002 Haziranındaki konuşmasında bunu yansıttı. Bu konuşmada geçen Arafat’la ilgili ifadeler general Şaron’un söyleminden oldukça daha Şaroncuydu. ABD-İsrail diplomasisi Arafat’ı teşhir planını pazarlamaya çalıştı. Çözümün önündeki engel olarak gösterildi. Avrupa ve Arap başkentleri olmak üzere birçok ülke lokmayı yuttu ve öyle hareket etti. Bu politikalarındaki kanıtları ise Arafat yönetiminin mali olarak yolsuzluk hükümeti, siyasi olarak başarısız bir yönetim olduğuydu.

Halevy Mossad’ın Norveç’in başkentinde İsrail hükümeti ile Filistin yönetimi arasında yapılan ve Oslo anlaşması adıyla bilinen anlaşmayla son bulan gizli görüşme halkasının dışında olduğunu itiraf ediyor. Hatta Amerikalılar dahi Mossad’ın gölgede kalmasını istemişler. Bu yüzden anlaşma Mossad’tan kabul görmemiş.

Halevy İsrail-Filistin çekişmesinin çözümü için dört gücün (ABD, AB, Rusya ve BM) Yol haritası belirlemesinin sırrını su yüzüne çıkarıyor. İngiltere Başbakanı Blair’in Irak savaşına katılmada bir adım öne çıkmak için Ortadoğu ve İngiltere’deki imajını iyileştirecek siyasi-manevi desteğe ihtiyaç duyuyordu. Yol haritası konuldu ve ABD bunu İsrail’e dayattı. Yalnız bu harita şimdi Arap-İsrail çekişmesi tarihinin çöplüğünü dolduran birçok çözüm planına ilave edilen bir plan haline geldi.

Halevy teröre karşı Amerikan savaşını üçüncü dünya savaşı olarak görüyor. El Kaide’nin tecrit edilmesi için ABD’nin Filistin’de Hamas ve Lübnan’da Hizbullah’la işbirliğini kabul etmek zorunda kalması ihtimalini uzak görmüyor. Bu gerçekler ışığında açıkça görüldüğü üzere Mossad’ın rolü sadece casusluk, gözetleme ve gizli terör eylemleri yapmakla sınırlanamaz. Mossad yeni Ortadoğu’nun çiziminde büyük oranda katkıda bulunmaktadır aynı zamanda.

Halevy kitabında Mossad’ın Arap ve İslâm ülkelerinde veya Avrupa, Latin Amerika, Afrika hatta ABD’nin içinde Arap ve İslâmi hedeflere yönelik gerçekleştirdiği terör eylemlerinden kasıtlı olarak konuşmadı. Kitabında Mossad’ın perdenin arkasında çiziminde esaslı rolü olduğu siyasi olayların perde arkasına kısmen ışık tutmakla sınırlı kaldı. Bu noktadan hareketle Halevy’in değindiği kısım oldukça kötü... Gizlenen kısmın da daha kötü olduğu da bir gerçek.

(Muhammed Elsemmak / Lübnanlı yazar - El Müstakbel gazetesi, 1 Mayıs 2006)