Avrupa Adalet Divanı, Avrupa Birliği (AB) ülkelerindeki havayolu şirketlerinin uçak yolcularının kayıtlarını ABD'ye bildirme zorunluluğunu içeren anlaşmanın yasadışı olduğunu belirterek bu uygulamayı durdurma kararı aldı. AB'nin en yüksek mahkemesi konumundaki Avrupa Adalet Divanı, birliğin ABD ile yolcuların özel hayatının gizliliğini yeterince koruyamayan böyle bir anlaşmaya imza atarak hukukun dışına çıktığı yönünde görüş bildirdi.
AB ile Washington yönetimi arasında ''terorizmle mücadele'' çerçevesinde 2004 yılında imzalanan anlaşma uyarınca ABD'ye yolcu taşıyan birliğe üye ülkelerdeki havayolu şirketlerine, uçakların kalkışından sonra 15 dakika içinde isim, adres, telefon ve ödeme şekli dahil 34 maddelik bildirimde bulunmaları zorunluluğu getirilmişti. Lüksemburg'da bulunan Avrupa Adalet Divanı dün özel yaşamın ve kişi haklarının ihlali anlamına gelen bu bildirimin yasal temeli bulunmadığı yönünde karar verdi ve uygulamanın yolcuların özel hayatının gizliliğini yeterince koruyamadığına hükmetti. Avrupa Adalet Divanı böylece, AB tarafından dile getirilen kişisel bilgilerin ABD tarafından yeterince korunduğu görüşünü de reddetmiş oldu. Mahkeme AB ülkelerine konuyla ilgili yeni yasal çözümler bulmaları için 30 Eylül'e kadar süre tanıdı.Gerekçe terörle mücadeleABD, 11 Eylül saldırılarını gerekçe göstererek ''terorizmle mücadele'' ve ciddi suçlara karşı önlem için yolcu kayıtlarına ihtiyaç duyduğunu ileri sürmüş, söz konusu anlaşmanın imzalanması için AB üzerinde baskı kurmuştu. ABD, buna uygun davranmayan havayolu şirketlerine yolcu başına 6 bin dolara kadar ceza yazılacağını ve gerekirse uçuşlarının iptal edileceğini bildirmişti.
Uygulamaya başta insan hakları örgütleri olmak üzere demokrasi yanlısı kesimler karşı çıkıyor. Avrupa Komisyonu, birliğe üye ülkelerin hükümetleri ve ABD'nin imzaladığı anlaşmanın iptal edilmesini isteyenler arasında, AB'nin en önemli organlarından Avrupa Parlamentosu da bulunuyor. Uluslararası anlaşmaları iptal gücü olmayan Avrupa Parlamentosu konunun AB'nin en yüksek mahkemesine götürülmesine destek vererek durdurma kararında büyük rol oynamış oldu.
Aslında AB ve ABD, uçak yolcu kayıtlarıyla ilgili bilgi alışverişini Mart 2003'ten itibaren gayri resmi olarak gerçekleştiriyordu. Havayolu şirketlerinin bu konunun resmi bir zemin kazanması yönündeki taleplerinin ardından 2004 yılında AB-ABD arasında yolcu bilgi paylaşımına yönelik söz konusu anlaşma imzalanmıştı.
AB, Kanada ile de geçen yıl yolcu bilgi paylaşımına ilişkin ABD ile yaptığı benzer bir anlaşmaya imza atmıştı.
CUMHURİYET -31 MAYIS 2006 ÇARŞABMA
