Türkiye’nin 2004 yılında 14.4 milyar dolar, 2005 yılında ise 21.3 milyar dolar olan ham petrol, doğalgaz, LPG ve kömür ithalatı için ödediği para bu yılın ilk yedi aylık döneminde 16 milyar dolara ulaştı.
Türkiye’nin 2004 yılında 14.4 milyar, 2005 yılında 21.3 milyar dolar olan petrol, petrol ürünleri, doğalgaz, LPG ve kömürden oluşan toplam enerji ihtilatı bu yılın ilk yedi aylık döneminde 16 milyar dolara kadar ulaştı ve yılın tümünde ise 30 milyar doları aşma sinyali verdi. Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) verilerine göre bu yılın ilk yedi aylık döneminde geçen yıla göre 6.8 milyar dolar büyüyerek 30.3 milyar doları aşan dış ticaret açığındaki bu büyümenin yaklaşık 4.4 milyar dolarlık kısmı enerji ürünleri ithalatındaki artıştan kaynaklandı.
Eneri ürünleri ihracatı 2 milyar dolar
Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık dönemindeki kömür, petrol ve petrolden elde edilen ürün, doğalgaz ve mamul gaz ve kömür ithalatı geçen yılın eş dönemine göre yüzde 48 oranında artarak 10.8 milyar dolardan 16 milyar dolara kadar çıktı. İthalatla özellikle ham petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki artışa bağlı olarak 5.1 milyar dolarlık büyüme yaşanan bu dönemde Türkiye’nin enerji ürünleri ihracatı ise 1.4 milyar dolardan 2 milyar dolara kadar yükseldi. Fiyatlardaki artış Türkiye’nin ihracatını 700 milyon dolar düzeyinde artırdı. Dolayısıyla Türkiye’nin net enerji ithalatında 4.4 milyar dolarlık bir büyüme kaydedildi.
Bu dönemde Türkiye’nin dış ticaret açığı ise geçen yılın aynı dönemine göre 6.9 milyar dolarlık büyümeyle 30.4 milyar dolara kadar çıktı. Bu artışın 4.4 milyar dolarla büyük bölümü ise enerji ithalatındaki büyümeden kaynaklandı. Eğer ham petrol ve doğalgaz fiyatları 2005 yılındaki düzeyinde kalsaydı Türkiye’nin bu dönemdeki dış ticaret açığı 25.9 milyar dolar düzeyinde kalabilecekti.
Ek fatura 8.6 milyar dolar
Bu arada geçen yıl da ham petrol ve doğalgaz fiyatları nispeten yüksek seyretmişti. 2004 yılıyla karşılaştırıldığında ise yüksek petrol ve doğalgaz fiyatlarından kaynaklanan ek fatura ilk yedi aylık dönemde 8.6 milyar doları buluyor. Ham petrol ve dolayısıyla diğer enerji maddelerinin fiyatı 2004 yılıyla aynı düzeyde seyretseydi Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık dönemindeki açığı 21.8 milyar dolar civarında kalacaktı.
Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık döneminde yüzde 47.5 artarak 15 milyar 985 milyon dolara kadar yükselen enerji ithalatının 9 milyar 419 milyon dolarını ham petrol ve işlenmiş petrol ürünleri ithalatı meydana getirdi. Söz konusu ithalat için ödenen para geçen yıla göre yüzde 46.6 oranında arttı. Doğalgaz ve mamul gaz ithalatı ise yüzde 55.6’lık artışla 5 milyar 587 milyon dolara kadar yükselirken, kömür ithalatı yüzde 19.7’lik büyümeyle 968 milyon dolar oldu.
Eneri ürünleri ihracatı 2 milyar dolar
Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık dönemindeki kömür, petrol ve petrolden elde edilen ürün, doğalgaz ve mamul gaz ve kömür ithalatı geçen yılın eş dönemine göre yüzde 48 oranında artarak 10.8 milyar dolardan 16 milyar dolara kadar çıktı. İthalatla özellikle ham petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki artışa bağlı olarak 5.1 milyar dolarlık büyüme yaşanan bu dönemde Türkiye’nin enerji ürünleri ihracatı ise 1.4 milyar dolardan 2 milyar dolara kadar yükseldi. Fiyatlardaki artış Türkiye’nin ihracatını 700 milyon dolar düzeyinde artırdı. Dolayısıyla Türkiye’nin net enerji ithalatında 4.4 milyar dolarlık bir büyüme kaydedildi.
Bu dönemde Türkiye’nin dış ticaret açığı ise geçen yılın aynı dönemine göre 6.9 milyar dolarlık büyümeyle 30.4 milyar dolara kadar çıktı. Bu artışın 4.4 milyar dolarla büyük bölümü ise enerji ithalatındaki büyümeden kaynaklandı. Eğer ham petrol ve doğalgaz fiyatları 2005 yılındaki düzeyinde kalsaydı Türkiye’nin bu dönemdeki dış ticaret açığı 25.9 milyar dolar düzeyinde kalabilecekti.
Ek fatura 8.6 milyar dolar
Bu arada geçen yıl da ham petrol ve doğalgaz fiyatları nispeten yüksek seyretmişti. 2004 yılıyla karşılaştırıldığında ise yüksek petrol ve doğalgaz fiyatlarından kaynaklanan ek fatura ilk yedi aylık dönemde 8.6 milyar doları buluyor. Ham petrol ve dolayısıyla diğer enerji maddelerinin fiyatı 2004 yılıyla aynı düzeyde seyretseydi Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık dönemindeki açığı 21.8 milyar dolar civarında kalacaktı.
Türkiye’nin bu yılın ilk yedi aylık döneminde yüzde 47.5 artarak 15 milyar 985 milyon dolara kadar yükselen enerji ithalatının 9 milyar 419 milyon dolarını ham petrol ve işlenmiş petrol ürünleri ithalatı meydana getirdi. Söz konusu ithalat için ödenen para geçen yıla göre yüzde 46.6 oranında arttı. Doğalgaz ve mamul gaz ithalatı ise yüzde 55.6’lık artışla 5 milyar 587 milyon dolara kadar yükselirken, kömür ithalatı yüzde 19.7’lik büyümeyle 968 milyon dolar oldu.
MİLLİ GAZETE -6 EYLÜL 2006 ÇARŞAMBA
