Saddam Hüseyin'in idamı, Sünnileri yeniden siyasi sistemin dışına iterken Şiilerden intikam alınması, silahlı eylemlere yönelinmesi eğilimi ağırlık kazandı. Böylece ABD'nin Irak'ta İran'ın önünü kesme çabası çöktü, Şiiler önemli avantaj sağladı.
Irak'ın devrik lideri Saddam Hüseyin 'in idam edilmesi, Sünnilerin Şiilerle bir araya gelmesinin zeminini ortadan kaldırarak Irak'ın parçalanmasının önünü açtı. ABD, bölgede İran'ın etkinliğini ortadan kaldırmak için uygulamaya koyduğu, "Şiilere karşı Sünnileri destekleme" politikasının da önünü kesti. Kürt grupların ve Şiilerin elini daha da güçlendirdi. Saddam Hüseyin'in idam edilmesinin ardından bundan sonra Irak'ta ortaya çıkacak tabloya ilişkin değerlendirmeler şöyle:
ABD'nin Sünni politikası çöktü: İnfaz ile birlikte, Washington yönetiminin özelde Irak'ta genelde de Ortadoğu'da oluşturulmasına çalıştığı Sünni bloku arayışları büyük darbe aldı. ABD'nin, İran'ın Irak'taki etkinliğinin önüne geçebilmek için Sünnileri yeniden siyasi sistemin içine çekme, Sünnileri silahlandırıp Şii milislere karşı kullanma, Irak'ın Şiiler aracılığı ile tamamen Tahran yönetiminin etkisi altına girmesini engelleme çabası vardı. Bu çerçevede, AKP hükümetini de devreye sokmuş olan ABD, Türkiye'nin Sünnileri Irak seçimlerine katılma yönünde ikna etmesini sağlamıştı. AKP, geçen ay Sünnilerin İstanbul'da yapılan Şii ve İran karşıtı toplantısına da izin vermişti. Saddam Hüseyin'in idamı, Sünnileri, yeniden siyasi sistemin dışına iterken Şiilerden intikam alınması, silahlı eylemlere yönelinmesi eğilimi ağırlık kazandı. Böylece ABD'nin Irak'ta İran'ın önünü kesme çabası çöktü, Şiiler önemli avantaj sağladı.
Kürtlerin ve Şiilerin eli güçlendi: Saddam Hüseyin'in idam edilmesiyle, ABD Başkan Yardımcısı Dick Cheney 'in, "Irak'ta çoğunlukla çalışalım" görüşünün uygulamada olduğu ortaya çıktı. ABD, Şiiler ile Kürtlerin elini güçlendirdi. Kürtlerin tamamen ABD yanlısı olmasına karşın, Şii gruplardan Irak İslam Devrimi Yüksek Konseyi'nin (SCIRI) Tahran ve Washington arasında ikili oynaması, Sadr grubunun da tamamen Tahran'a bağlı bulunması ve ABD'ye karşı durması, idam ile birlikte eli güçlenen grupların kendi aralarındaki çatışma potansiyalini de arttırdı. Buna, Sünnilerin potansiyal intikam eylemlerinin eklenmesiyle, Irak'ta bombanın pimi de çekilmiş oldu.
Parçalanmanın önü açıldı: İnfazın uygulanması ile birlikte Sünnilerin hem siyasi hem de askeri açıdan sistemin dışına itilmesi, Irak'ın parçalanmasının önünü açtı. Bugüne kadar Saddam Hüseyin'in cezaevinde olmasını pazarlık unsuru olarak gören Sünnilerin bundan sonra pazarlık yapma şansları ortadan kalktı. Saddam Hüseyin cezaevindeyken Sünniler, Saddam Hüseyin'in kurtulması ya da cezaevi koşullarının iyileştirilmesi karşılığında Şiilerle pazarlık yapabiliyordu. İdam kararının uygulanmasıyla birlikte, İran'a karşı denge unsuru haline getirilmeye ve siyasi sürece çekilmeye çalışılan Sünniler, yeniden silahlı direnişe yönlendirildi. Bugüne kadar birçok direnişçi grup, Baas yönetimini yeniden işbaşına getirme anlamında " Saddamcılık" ile suçlanıyordu. İnfazın uygulanmasıyla, silahlı direniş yapan Sünnilerin bundan sonra Saddamcılıkla suçlanması olanaksız duruma geldi.
Yeni Saddam kim olacak: İnfazın gerçekleşmesinden sonra, "ABD için yeni Saddam Hüseyin kim olacak" sorusu da gündeme geldi. ABD'nin halen başbakanlık koltuğunda oturan Nuri El Maliki 'den çok memnun olmadığı biliniyor. Irak'ı ABD'nin hassasiyetleri doğrultusunda yönetebilecek isim arayışları sürerken gözler geçen ay sonunda "İstikrar ve Barış Planı" ile Ankara'ya gelen eski Başbakan İyad Allavi 'ye çevrildi.
CUMHURİYET -2 OCAK 2007 SALI
CUMHURİYET -2 OCAK 2007 SALI
