Irak Anayasası'nın 140. maddesi ve Başbakan El Maliki'nin açıkladığı hükümet programının tam olarak uygulanması durumunda, Kerkük'ün bölgesel Kürt yönetimine bağlanması için 10 ay sonra halkoylamasına gidilecek. Talabani ve Barzani'nin Kerkük'e yüz binlerce Kürt'ü yerleştirdiği göz önüne alındığında, referandumdan Kürt bölgesine bağlanılması sonucunun çıkması kaçınılmaz.
Kerkük statüsünün belirlenmesi için geri sayım başladı. Irak Anayasası'nın 140. maddesi ve Başbakan Nuri el Maliki 'nin açıkladığı hükümet programının tam olarak uygulanması durumunda, Kerkük'ün bölgesel Kürt yönetimine bağlanması için 10 ay sonra halkoylamasına gidilecek. Talabani ve Barzani 'nin 9 Nisan 2003'ten itibaren "normalleştirme" adı altında Kerkük'e yüz binlerce Kürt'ü yerleştirdiği göz önüne alındığında, referandumdan Kürt bölgesine bağlanılması sonucunun çıkmasına kesin gözüyle bakılırken, Ankara'nın ortaya attığı "önce gruplar arası uzlaşı sonra referandum" formülünün kabul görmemesi sıkıntıyı artırdı.
Cumhuriyet 'in ulaştığı değerlendirmelere göre; Türkiye "önce uzlaşı sonra referandum" formülünü, başta Başbakan El Maliki olmak üzere Iraklı yetkililerin önüne koydu. Ancak bu formüle ilişkin olarak, şimdiye kadar Ankara'ya olumlu bir yanıt gelmediği gibi başta Irak Devlet Başkanı Talabani olmak üzere, Kürt grupların hemen her düzeydeki temsilcileri "Kerkük sorunu Irak Anayasası çerçevesinde çözülecektir" açıklaması yaptı. Bu durum Ankara'daki kaygıları daha ileri bir noktaya taşıdı.
Üç aşamalı süreç
2007 yılı içinde Kerkük'e ilişkin süreç üç aşamada şekillenecek. İlk aşama, mart ayına kadar anayasanın 140. maddesi çerçevesinde Kerkük'te "normalleşmeyi" öngörüyor. Normalleşme, Irak'ın devrik lideri Saddam Hüseyin döneminde Kerkük'ten göç ettirilen Türkmenlerin ve Kürtlerin geri dönmeleri, Kerkük'e yerleştirilen Arapların da geldikleri bölgelere gitmeleri anlamına gelirken bu sürece ilişkin teknik adımların yeterli düzeyde atılmamış olması, Kürt grupların işine geliyor.
Şimdiye kadar, Saddam Hüseyin dönemindeki Araplaştırma politikası çerçevesinde zorunlu göçe tabi tutulan Türkmen ve Kürtlerin haklarının geri verilmesi için oluşturulan Gayrı Menkul İhtilafları Komisyonu'na 45 bin civarında başvuru yapılırken komisyon bunlardan sadece yüzde 10 kadarını inceleme şansı buldu. Bunların da sadece yüzde 3'ünü çözümleyebildi. Yüzde 90'ı ise henüz sonuca ulaşmadı. Normalleşmenin tamamlanmasıyla birlikte Kerkük'te haziran ayında nüfus sayımı gerçekleştirilecek.
Son aşamada ise kasım ayı ortasında "Kerkük'ün nereye bağlanmasını istiyorsunuz? Bölgesel Kürt yönetimine mi, merkezi yönetime mi?" sorusunun yöneltileceği halk oylaması yapılacak.
CUMHURİYET -11 OCAK 2007 PERŞEMBE
Kerkük statüsünün belirlenmesi için geri sayım başladı. Irak Anayasası'nın 140. maddesi ve Başbakan Nuri el Maliki 'nin açıkladığı hükümet programının tam olarak uygulanması durumunda, Kerkük'ün bölgesel Kürt yönetimine bağlanması için 10 ay sonra halkoylamasına gidilecek. Talabani ve Barzani 'nin 9 Nisan 2003'ten itibaren "normalleştirme" adı altında Kerkük'e yüz binlerce Kürt'ü yerleştirdiği göz önüne alındığında, referandumdan Kürt bölgesine bağlanılması sonucunun çıkmasına kesin gözüyle bakılırken, Ankara'nın ortaya attığı "önce gruplar arası uzlaşı sonra referandum" formülünün kabul görmemesi sıkıntıyı artırdı.
Cumhuriyet 'in ulaştığı değerlendirmelere göre; Türkiye "önce uzlaşı sonra referandum" formülünü, başta Başbakan El Maliki olmak üzere Iraklı yetkililerin önüne koydu. Ancak bu formüle ilişkin olarak, şimdiye kadar Ankara'ya olumlu bir yanıt gelmediği gibi başta Irak Devlet Başkanı Talabani olmak üzere, Kürt grupların hemen her düzeydeki temsilcileri "Kerkük sorunu Irak Anayasası çerçevesinde çözülecektir" açıklaması yaptı. Bu durum Ankara'daki kaygıları daha ileri bir noktaya taşıdı.
Üç aşamalı süreç
2007 yılı içinde Kerkük'e ilişkin süreç üç aşamada şekillenecek. İlk aşama, mart ayına kadar anayasanın 140. maddesi çerçevesinde Kerkük'te "normalleşmeyi" öngörüyor. Normalleşme, Irak'ın devrik lideri Saddam Hüseyin döneminde Kerkük'ten göç ettirilen Türkmenlerin ve Kürtlerin geri dönmeleri, Kerkük'e yerleştirilen Arapların da geldikleri bölgelere gitmeleri anlamına gelirken bu sürece ilişkin teknik adımların yeterli düzeyde atılmamış olması, Kürt grupların işine geliyor.
Şimdiye kadar, Saddam Hüseyin dönemindeki Araplaştırma politikası çerçevesinde zorunlu göçe tabi tutulan Türkmen ve Kürtlerin haklarının geri verilmesi için oluşturulan Gayrı Menkul İhtilafları Komisyonu'na 45 bin civarında başvuru yapılırken komisyon bunlardan sadece yüzde 10 kadarını inceleme şansı buldu. Bunların da sadece yüzde 3'ünü çözümleyebildi. Yüzde 90'ı ise henüz sonuca ulaşmadı. Normalleşmenin tamamlanmasıyla birlikte Kerkük'te haziran ayında nüfus sayımı gerçekleştirilecek.
Son aşamada ise kasım ayı ortasında "Kerkük'ün nereye bağlanmasını istiyorsunuz? Bölgesel Kürt yönetimine mi, merkezi yönetime mi?" sorusunun yöneltileceği halk oylaması yapılacak.
CUMHURİYET -11 OCAK 2007 PERŞEMBE
