Zebari: ‘Türkiye'ye yardıma hazırız’

Bugün başlayan Genişletilmiş Irak'a Komşu Ülkeler Dışişleri Bakanları Toplantısı'nda ABD, Türkiye ve Irak Dışişleri Bakanları üçlü bir görüşme yaptı. Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari, PKK ile mücadelede Türkiye'ye yardıma hazır olduklarını söyledi.
Sonuç bildirisinin üzerinde uzlaşıya erken varıldığı için toplantı planlandığından erken bitti.
 
Ankara'nın Kuzey Irak'a yönelik olası operasyonu tartışılırken, Türkiye, ABD ve Irak'ın toplantı çerçevesinde üçlü zeminde bir araya geldi. 
Dışişleri Bakanı Ali Babacan, ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice ve Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari bu çerçevede yaklaşık bir saat süren bir görüşme yaptı.
Üçlü görüşmenin ardından ilk açıklama Hoşyar Zebari'den geldi. Zebari, Irakyönetiminin terör örgütü PKK ile mücadelede Türkiye'ye yardıma hazır olduğunu söyleyerek, bunun Türkiye, ABD ve Irak'ın yakın işbirliğiyle mümkün olduğunu kaydetti.
Terör örgütü PKK'yı engellemek, izole etmek ve etkisiz hale getirmek için elle tutulur bazı önlemler aldıklarını söyleyen Zebari, Irak'ın egemenliği ve toprak bütünlüğüne bütün ülkelerin saygı duyması gerektiğini ifade etti. 
Zebari, bugünkü toplantının amacının Irak'ın istikrarının sağlanması olduğunu belirterek, "Komşularımızdan istikrarın bozulmasına yol açacak şekilde hareket etmemelerini bekliyoruz" diye konuştu.
Genişletilmiş Irak'a Komşu Ülkeler Dışişleri Bakanları Toplantısı Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın açılış konuşmasıyla başladı.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan:
Erdoğan, Irak'taki olumsuz şartların sürmesinin bölgesel barış ve istikrar açısından riskler ve tehditler ürettiğini belirterek, "Toprak bütünlüğü ilesiyasi birliğini koruması, iç barış ve güvenliğini sağlaması Irak kadar komşuları için de hayati derecede önemlidir" dedi.
Erdoğan, nihai amaçlarının istikrar ve güvene kavuşmuş, kendi halkıyla barışık, komşularıyla iyi ilişkiler içinde olan, komşuları için risk ve tehditler üretilmesine fırsat vermeyen Irak'ın inşa edilmesi olduğunu söyledi.
Başbakan, "Irak'taki olumsuz şartların sürmesi, bölgesel barış ve istikrar açısından da riskler tehditler üretmektedir. Türkiye, bu olumsuzluklardan en fazla etkilenen ülkelerin başında gelmektedir. Bu bakımdan bugün yapacağınız konuşmalar, alacağınız kararlar, Irak'ın, komşu ülkelerin ve bölgenin geleceği açısından son derece önemlidir. Bu toplantıda Irak'ın ulusal birliğine ve toprak bütünlüğüne verilen önemin vurgulanması, Irak'ın istikrara kavuşması amacıyla siyasi uzlaşma sürecinin desteklenmesi önem arz etmektedir" diye konuştu.
Başbakan Erdoğan, "Birleşmiş Milletlerin Irak'ta üstlendiği rolün güçlendirilmesi, yerlerinden edilmiş kişilere yardım ulaştırılması, Irak'taki yeniden yapılanma sürecinin aksamadan devam ettirilmesi hususlarının güçlü ifadelerle ve ortak irademizi yansıtacak bir şekilde uluslararası kamuoyuna açıklanması da önem taşımaktadır" ifadesini kullandı.
Ulusal ve uluslararası terörle mücadele edilmeye vurgu yapılması gerektiğini ifade eden Erdoğan, "Irak içindeki terörist oluşumların Irak yönetimine verdiği sıkıntı kadar, Irak'ın belli bölgelerine yerleşen terörist örgütlerin komşu ülkelere zarar veriyor olması da önemli ve acil tedbirler alınması gereken bir sıkıntı sebebidir" şeklinde konuştu.
Başbakan Erdoğan, "Şunu çok iyi anlamalıyız; herkesin güven ve emniyet içinde olmadığı, belli bir refah seviyesine ulaşmadığı bir ortamda, hiçkimse kendisini güvende ve emniyet içinde göremez. Biz tüm bölge için, tüm insanlık için, refah, demokrasi, özgürlük, emniyet ve güvenlik tesis etmeli, ortak geleceğimizi ortak hareket ederek kurmalıyız. Unutmayalım ki ateş sadece düştüğü yeri yakmaz. Bizlere düşen sadece kendimizi düşünerek vekısa vadeli çıkarlarla hareket etmek değil, umumi bir güvenlik ve istikrar ortamı oluşturmak için uzun soluklu bir şekilde ortak hareket edebilmektir" açıklamasında bulundu.
 
Irak Başbakanı Nuri El Maliki:
Nuri El Maliki, terörle mücadelede çok taraflı işbirliğinin zorunlu olduğunu söyledi.
Maliki, İstanbul toplantısının çok faydalı ve yararlı olduğunu, toplantının olumlu bir hava içinde geçtiğini kaydetti.
Kapanış bildirisinin oldukça zengin olduğuna işaret eden Maliki, bunun katılımcıların Irak'a bakışının önemli bir göstergesi olduğunu belirtti. Maliki, belgenin, bütün katılımcıların Irak'ın içinde bulunduğu sorunların üstesinden gelinmesine yardımcı olacağı mesajı verdiğini ifade etti.
Irak'ın önümüzdeki dönemde atılımlarını devam ettireceğini söyleyen Maliki, başta BM olmak üzere bütün ülkeler ve uluslararası kuruluşlarla işbirliğine devam edeceğini belirtti.
Terörün bulunduğu yerde kalkınmadan söz edilemeyeceğini, bu çerçevede bölgede terörün üstesinden gelinmesinin önemli olduğunu ifade eden Maliki, terörle mücadelede çok taraflı işbirliğinin zorunlu olduğunu kaydetti.

BM Genel Sekreteri Ban Ki-Mun:
Irak'ın komşularının göstereceği çabalarla, Irak hükümetinden gelecek teminatlarının bir araya gelmesi gerektiğini söyleyen Ban Ki-Mun, Şarm El Şeyh ve İstanbul toplantılarının bu çerçevede önemli olduğunu, Irak'ta istikrar için işbirliğinin önemli olduğunu kaydetti.
Ban, Türkiye ile Irak arasındaki son gelişmeler için bütün ilgili tarafların çabasının gerekliliğine işaret ederek, Irak topraklarının sınır ötesi terör faaliyetleri için kullanılmasının kabul edilemez olduğunu belirtti.
Türkiye'yi bu konuda anladıklarını ifade eden Ban,sorunun çözümü için daha çok çalışılması gerektiğini, böylece taraflar için kabul edilebilir bir çözüme ulaşılabileceğini söyledi.
Bu çerçeve de, BM'nin de Irak'ta daha güçlü rol oynayacağını kaydeden Ban, BM'nin desteğini artırarak sürece katkı sağlamayı ümit ettiklerini belirtti.

ZİRVE ÖNCESİ KAHVALTI
Irak'a komşu ülkelerin dışişleri bakanları, toplantı öncesinde kahvaltıda bir araya geldi.
Dışişleri Bakanı Ali Babacan, Irak'ın komşuları İran, Kuveyt, Bahreyn, Suudi Arabistan, Mısır, Ürdün ve Suriye'nin dışişleri bakanları onuruna Çırağan Sarayı'nda çalışma kahvaltısı verdi. Kahvaltıya Arap Birliği Genel Sekreteri Amr Musa ve İslam Konferansı Teşkilatı (İKT) Genel Sekreteri Ekmeleddin İhsanoğlu da katıldı.

AİLE FOTOĞRAFINDA RICE YOK
Babacan'ın verdiği kahvaltıdan sonra katılımcılar aile fotoğrafı çektirdi. Fotoğrafta, ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice'ın bulunmadığı gözlendi. ABD'nin Ankara Büyükelçiliği kaynakları, Rice'ın fotoğrafta geç kalması nedeniyle bulunamadığını belirttiler. Aile fotoğrafının ardından genişletilmiş dışişleri bakanları toplantısına geçildi.
  
TOPLANTIYA KİMLER KATILIYOR?
Genişletilmiş Irak'a Komşu Ülkeler Dışişleri Bakanları Toplantısı, BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun, ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari, İran Dışişleri Bakanı Manuçer Mutteki, Fransa Dışişleri Bakanı Bernard Kouchner, Almanya Dışişleri Bakanı Frank Walter Steinmeier ve çok sayıda ülkenin dışişleri bakanlarının katılımıyla bugün Çırağan Sarayı'nda yapılıyor.
Toplantıya, ABD, Almanya, Bahreyn, Fransa, İngiltere, Irak, İran, İtalya, Japonya, Kanada, Kuveyt, Mısır, Rusya Federasyonu, Suudi Arabistan, AB, Arap Birliği, Birleşmiş Milletler (BM) ve İslam Konferansı Teşkilatı'ndan (İKT) temsilciler de katılıyor.
 
SONUÇ BİLDİRİSİNDE UZLAŞILDI
Bu arada Genişletilmiş Irak'a Komşu Ülkeler Dışişleri Bakanları Toplantısı'nın sonuç bildirisi üzerinde uzlaşmaya varıldığı ve Türkiye'nin istediği yönde Irak topraklarının terör amaçlı kullanılmaması hususlarına yer verildiği öğrenildi.
Dün gün boyu yüksek düzeyli memurlar tarafından ele alınarak hazırlanan bildiriye, akşamki çalışma yemeğinde son hali verildi. Katılımcı bakanların bildiri üzerinde uzlaşma sağladığı ve böylelikle Mısır'ın Şarm El Şeyh kentindeki ilk genişletilmiş toplantının aksine, bildiri üzerinde çok fazla görüş ayrılığı ve tartışma olmadığı belirtildi.
Bildiride, Türkiye'nin özellikle çok hassas olduğu terör konusuna vurgu yapılırken, genel hatlarıyla Irak topraklarının terör amaçlı kullanılmaması, terör kaynaklarının kurutulması, finans yollarının engellenmesi, Irak'a yönelik veya Irak'tan gelen silah geçişlerinin önlenmesi, sınırların kontrol altına alınması gibi hususlara yer veriliyor.
Katılımcı bakanların "terörün her türlüsünü kınadıkları" bildiride, Irak'ın toprak bütünlüğü ve siyasi birliği ile egemenliği ve bağımsızlığının korunması gerektiğine de dikkat çekiliyor.
CNNTURK / 3 KASIM 2007 CUMARTESİ