Türkiye bina stoku envanterini bilmiyor. TÜİK son bina sayımını 2000'de yaptı. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yeni envanter duyurusunu 2010 yılında yapabildi ancak bu çalışma başlamadı.
Dolayısıyla son 11 yıllık gelişmeler istatistiklere yansıtılmış değil. Verilere göre 7 milyon 838 bin 675 binanın 1 milyondan fazlasının durumu hakkında veri yok.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yeni envanter duyurusunu 2010 yılında yapabildi ancak bu çalışma başlamadı. Dolayısıyla son 11 yıllık gelişmeler istatistiklere yansıtılmış değil. 2000 yılı verilerine göre 7 milyon
838 bin 675 binanın 1 milyondan fazlasının durumu hakkında veri bile yok. 131 bin 788 bina ''harap' durumda. 581 bin binanın esaslı tamir görmesi gerekiyor.
En sorunlu bina stoku Rize ve Ardahan'da. Rize'de binaların yüzde 65.7'si, Ardahan'da yüzde 62'si tamirat ihtiyaçlı veya harap durumda.
Yapı denetimi bağımsız değil
En önemli sorunlardan biri de yapı denetimi. 2002'de başlayan yapı denetimi 9 yıl 19 ilde ''pilot' uygulandıktan sonra bu yılın başında ülke geneline yayılabildi.
Ancak KHK ile nüfusu 5 binin altındaki yerleşim yerleri kapsam dışı tutuldu. Böylece özellikle köylerde niteliksiz yapılaşmanın yolu açılmış oldu. Müteahhit parasını verdiği denetim şirketinden rapor alıyor. Denetim bağımsız değil.
İmara aykırı yapılaşmalar çıkar ilişkileri yüzünden engellenemiyor. Depremde toplanma alanlarında bile yapılaşmaya izin verilmiş. Müteahhitlerin, kendilerini denetleyecek yapı denetim şirketini kendileri belirliyor. Düzenleme ''bağımsız denetim' kurumu oluşturmadı. Dahası denetim yapmadığı ve yaptığı denetim mevzuata aykırı bulunan yapı denetim şirketleri ve müteahhitlere verilen cezalar komik düzeyde kalıyor.
Fay üzerine kamu binası
Dere yataklarına kurulan mahalleler ortalamanın biraz üzerine çıkan yağmurda bile sel baskınına maruz kalırken, çok sayıda vatandaş hayatını yitirdi. Hatta birçok sel ve deprem felaketinde kamu binaları da yerle bir oldu. Uzmanlar plansız yapılaşmanın getirdiği bu sonuçlardan rant uğruna ders alınmadığını ifade ediyor. Birçok gözde bölgede rant oluşturmak amacıyla imar planları değiştirilirken, büyük risk oluşturan binalara kaçak kat eklenmesine ses çıkarılmadı. 1999 Marmara depreminin hemen ardından bölgede inceleme yapan mühendis ve mimar odaları, o tarihlerde çok sayıda rapor hazırlayarak kamuoyunun gündemine taşıdılar. 2001 depremi ve sonrasındaki küçük çaplı ancak büyük hasar yaratan depremlerde de hazırlanan raporlar arşivlerde kaldı.
DÜNYA
