Küresel finans kriziyle birlikte dövize yönelik güvensizlikten ötürü yatırımcılar gibi merkez bankaları da "güvenli limanlar" aramaya başladı. Son yıllarda fiyatı büyük artışlar kaydeden altın, bu dönemde bazı ülke merkez bankalarının da tercihi oldu.
Merkez bankaları, altın rezervlerini artırma yoluna giderken, Türkiye de altını zorunlu karşılıklar arasına aldı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Ekim 2011'deki Eylem Planı ile TL yükümlülükler için tesis edilmesi gereken zorunlu karşılıkların yüzde 10'una kadar olan kısmının altın cinsinden tutulabilmesine imkan sağlarken, bu yıl aldığı birtakım altın cinsinden zorunlu karşılık kararları ile bankaların, yastık altındaki altınları ekonomiye kazandırma çalışmalarına hız vererek altın rezervlerini önemli miktarda artırdı.
Türkiye 11 basamak birden atladı
Dünya Altın Konseyi verilerine göre, Ekim 2012 sonu itibariyle 8 bin 133 ton ile ABD, dünyada elinde en fazla altın rezervi bulunduran ülke olmayı sürdürüyor. ABD'yi geçen yılın ikinci çeyreğine göre altın rezervi yaklaşık 5 ton gerileyerek 3 bin 395 tona düşen Almanya ve 2 bin 451 tonluk rezerv miktarını korumayı başaran İtalya izliyor. Listede 7. sıradaki yeri değişmeyen Rusya altın rezervlerini 934 tona çıkarırken, 11. sıradaki Tayvan 423 tona yükseltti. Verilere göre, Türkiye'nin 2011'in 3. çeyrek sonu itibariyle 116.1 ton olan altın rezervi, 4. çeyrekte hız kazanarak 195.3 tona yükseldi. Söz konusu artış, Merkez Bankası'nın, Ekim 2011'deki Eylem Planı ile TL yükümlülükler için tesis edilmesi gereken zorunlu karşılıkların yüzde 10'una kadar olan kısmının altın cinsinden tutulabilmesine imkan sağlamasından kaynaklandı. Kimilerine göre 5 bin ton, kimi verilere göre de 2 bin 200 ton olduğu ifade edilen yastık altındaki altınlara yönelen Türk bankaları, son dönemde yeni projeler hayata geçirerek altın hesaplarındaki çeşitliliği ve müşteri sayısını artırırken, fiziki altın toplamak için de şubelerinde altın toplama günleri düzenlemeye başladı. Bankaların topladıkları altınların artması ile zorunlu karşılıklar arasında yer alan altın miktarı da her geçen gün yükseliyor.
Türkiye'nin, 2011'in 4. çeyreğinden bu yana yükseliş kaydeden altın rezervi, bu yılın ilk yarısında 2011'in aynı dönemine göre yüzde 110.4'lük artışla 244.2 tona çıktı. Türkiye, söz konusu artış oranı ile Kore'den (yüzde 277) sonra ikinci sırada yer alırken, 128 ton ile hacimde ise (miktar olarak ) ilk sıraya oturarak altın rezervini en çok artıran ülke oldu. Altında zorunlu karşılık oranlarını artıran Merkez Bankası, bu yolla bankalara ek likidite sağlarken altını zorunlu karşılıklar arasına aldığından bu yana kasasındaki rezervleri de yaklaşık 180 ton artırdı. 2011 Eylül sonuna göre Ekim 2012 sonu itibariyle Merkez Bankası'nın altın rezervleri yüzde 160'lık artışla 302.4 tona yükselirken, Türkiye, miktar artışındaki liderliğini koruyor.
