Türkiye sınırını ihlal eden Rus uçağının düşürülmesi ile tırmanan krizde Rusya hemen kapıları kapattı. Rusya'ya ne mallar ne işadamları girebiliyor. Yüzlerce TIR Rus gümrüklerinde bekliyor. Çoğunluğu işadamlarından oluşan Türk yolcular ülkeye alınmayıp, geri gönderiliyor. Deniz yolu da kapatıldı.
Samsun'dan kalkıp Novorossiysk Limanı'na giden 100 TIR'lık Ro-Ro gemisi açık denizde durdurularak, zorunlu beklemeye alındı.
30 Milyon dolarlık mal gümrükte
UND İcra Kurulu Başkanı Fatih Şener, Rus gümrüklerinin Türk TIR'ları için tam tespit uygulamasına geçtiğini belirterek, "Önceden giriş yapan 100 TIR'ın 2'si aranıyordu, şimdi 100 TIR'ın 100'ü de aranıyor" dedi. Uygulamalardan en çok tekstil, makine ve gıda sektörü etkilendi. Şu anda gümrükte bekleyen malların piyasa değeri 30 milyon doları aşıyor. Rus gümrüklerinde bekletilen mallar arasında Türk makineleri de bulunuyor. Rusya'nın "sayım var" gerekçesini sunduğunu belirten Makine ve Aksamları İhracatçıları Birliği Başkanı Adnan Dalgakıran "Rusya'ya olan makine ihracatında zaten yüzde 50'den fazla düşüş var. Hal böyleyken bir de gümrük sorunları ticareti daha da zora sokacaktır" diye konuştu.
Rusya'daki kriz nedeniyle ihracatı azalmayan tek sektör tarımdı. Ancak şu anda gümrükte bekleyen TIR'ların birçoğu yaş-meyve sebzeyle ilgili. İstanbul Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Latif Ünal, "İlk refleksle hareket etmek istemiyoruz, bekliyoruz" dedi. Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçı Birlikleri eski Başkanı Mustafa Türkmenoğlu ise "Rusya gümrüklerde iş yavaşlattı. Piyasada endişe hakim" dedi.
Karşılıklı restleşme
Türkiye'nin uluslararası angajman kuralları çerçevesinde sınırı taciz eden Rus uçağını düşürmesinin ardından açıklama yapan Rusya Başbakanı Dmitriy Medvedev'in "Ortak projeler iptal edilebilir" sözleri iki ülke arasında 30 milyar dolarlık ticari ilişkilerin geleceğiyle ilgili şüpheleri artırdı.
Doğalgazda Rusya'ya bağımlılığımız devam etse de nükleer santral nedeniyle Türkiye'nin eli güçlü. Turizm, beyaz et ve perakende sektörlerinde ise tedirginlik var. Beyaz ette ithalat durdu, perakendede de Rusya'da mağazası olanlar endişeli.
Türkiye'nin Rusya'ya yaptığı ihraç kalemlerinden birini de beyaz et oluşturuyor. Interfax Haber Ajansı, Rusya'nın Türkiye'den beyaz et alımını 1 Aralık itibarıyla durduracağını açıkladı. Geçtiğimiz yıl Rusya'ya 16 milyon dolarlık tavuk eti ihraç edildi. Bu rakamın, 2015'te 23.5 milyon doları bulması bekleniyordu. Söz konusu açıklamayı teyit edemediklerini aktaran BESD-BİR Başkanı Dr. Sait Koca, "Böyle bir şey olursa Tarım Bakanlığı bizi bilgilendirir. Rusya bizim için önemli bir pazar değil. Oraya 10 ayda yaptığımız satışı Irak'a bir kalemde yapıyoruz" dedi. Kanatlı Ürünleri Tanıtım Grubu Başkanı Müjdat Sezer ise "Bu pazara satışımız sektörü etkilemez" dedi.
Sabah