İngiliz yardım kuruluşu Oxfam, Avrupa Birliği ve ABD'nin, ekonomilerine zarar verecek ticari anlaşmaları kabul etmeleri için yoksul ülkelere baskı yaptığını savundu. Oxfam, yayımladığı raporda AB ve ABD'nin Dünya Ticaret Örgütü aracılığıyla elde edemeyeceği ticari çıkarları bölgesel ve ikili anlaşmalar yoluyla sağlamaya çalıştığını ve serbest ticaret anlaşmaları ile yoksul ve gelişmekte olan ülkeleri tehdit ettiğini ileri sürdü.
Raporda, 250'den fazla serbest ticaret anlaşmasının dünya ticaretinin yüzde 30'dan fazlasını belirlediği ve "kapalı kapılar arkasında'' düzenlenen bu anlaşmaların yoksul ülkelerin olanaklarını sınırlandırarak yerel şirketleri tasfiye ettiği, rekabeti azalttığı ve tekellerin etkisini arttırarak iktidarın büyük oranda yabancı şirketlere geçmesine yol açtığı belirtildi.
İlaçlara ulaşılmasını engelliyor
Bu ticaret anlaşmalarının gelişmekte olan ülkelerin yatırım ve ticaret faaliyetlerini engelleyecek politikaları dayattığını belirten İngiliz kuruluş, anlaşmalarda öngörülen tarifelerin yoksul ülkelerde hastaların ilaçlara ulaşmasını engellediğini ve küçük çiftçilerin geçinebilmesini olanaksız hale getirdiğini öne sürdü.
Oxfam'ın raporunda, Avrupa ve ABD'nin bu anlaşmaların Afrika, Ortadoğu ve Latin Amerika'daki gelişmekte olan ülkelere gelişmiş ülke pazarlarına girerek büyüme ve gelişme imkânı sağladığını ileri sürdüğü, ancak şu anki tablonun bunun çok uzağında olduğu belirtildi.
Çokuluslu şirketlerin etkisi arttı
Bu anlaşmalarla çokuluslu şirketlerin etkisinin giderek arttığını ve gelişmekte olan ülkelerde yaşayan yoksul halkın en temel hizmetlere bile ulaşamadığını bildiren kuruluş, örnek olarak ABD ile Kolombiya arasında imzalanması beklenen telif hakkı anlaşmasının ilaç maliyetlerini yılda 900 milyon dolardan fazla artıracağını ifade etti.
Oxfam, gelişmekte olan ülkelerle yapılan ticaret anlaşmalarında siyasi etkiye sahip büyük şirketlerin çıkarlarının ön planda olduğunu; küçük işletmelerin, sivil toplum kuruluşlarının, sendikaların ya da insan hakları örgütlerinin ise göz ardı edildiğini vurguladı. Bu anlaşmaların daha adil bir dünya kurulmasının önünde engel olduğunu belirten kuruluş, raporun son bölümünde mevcut politikaların gelişmekte olan ülkelerin çıkarları doğrultusunda değiştirilmesi çağrısı yaptı.
CUMHURİYET -22 MART 2007 PERŞEMBE






