Vergi iadesinin yerine getirilen asgari geçim indirimi, 1 Ocak'ta devreye giriyor. Yeni sistem, dün açıklanan asgari ücret ile işçi ve memurların maaşında, yılın ilk yarısında aylık 45.6 YTL ile 77.5 YTL arasında artış sağlayacak.
1 Ocak 2008 tarihinden itibaren uygulanacak asgari geçim indiriminden, ücretleri gerçek usulde vergilendirilen gerçek kişiler yararlanacak.
Ücretleri diğer ücret kapsamında vergilendirilen hizmet erbabı, ücret geliri elde etmeyen diğer gerçek kişiler ile Serbest Bölgeler ve Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu gibi düzenlemeler uyarınca ücretlerinden gelir vergisi tevkifatı yapılmayanlar ve dar mükellefiyet kapsamında ücret geliri elde edenler, kapsam dışı kalacak.
Nasıl hesaplanacak?
Asgari geçim indirimi, takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücret üzerinden hesaplanacak.
Hesaplamada, mükellefin kendisi için asgari ücretin yüzde 50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eş için yüzde 10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere, ilk 2 çocuk için yüzde 7.5'i, diğer çocuklar için de yüzde 5'i dikkate alınacak.
Bu şekilde belirlenen tutar, gelir vergisinin ilk dilimine uygulanan yüzde 15 oranı ile çarpılacak. Bulunan tutar da, her ay ödenecek gelir vergisinden mahsup edilecek.
Emekliler de çalışmayan eş kategorisinde
Asgari geçim indiriminde, emekli maaşı alanlar çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eş olarak kabul edilecek. Eşlerin her ikisinin de ücretli olması halinde, çocuklar yalnızca sosyal güvenlik yönünden tabi oldukları eşin bildirimine dahil edilecek.
Boşananlar için indirim tutarının hesabında, nafakası sağlanan çocuk sayısına bakılacak. Sakatlık indirimi bulunan ücretlinin gelir vergisi matrahı belirlenirken, sakatlık indiriminin mahsubundan sonra kalan gelir vergisi matrahı üzerinden hesaplanan vergi tutarından yıllık asgari geçim indiriminin 12'de 1'i mahsup edilecek.
Mahsup edilecek tutar, kalan gelir vergisi tutarını aşamayacak ve asgari geçim indirimi farkı, diğer dönemlerde de değerlendirilmeyecek. Yıl içinde işyeri ve işvereni değişen ücretliler, yeni işyerlerinde yada işverenleri nezdinde çalışmaya başladıkları aydan itibaren asgari geçim indiriminden yararlanmaya devam edecek.
Gelir Vergisi Kanunu gereği, ücretlerinden vergi tevkifatı yapılmayan ve bu nedenle ücretlerini yıllık beyanname ile beyan etmek zorunda olan ücretlilerde asgari geçim indirimi, yıllık beyannamede hesaplanan gelir vergisinin ücret gelirlerine isabet eden tutarından mahsup edilmesi suretiyle gerçekleştirilecek.
Bu arada ücretliler, medeni durumları ve çocuk sayıları ile eşinin iş ve gelir durumu hakkında "Aile Durumu Bildirimi" ile işverenlerine bildirimde bulunacak. Durumlarında herhangi bir değişiklik olması halinde bu değişiklikler işverene 1 ay içinde bildirilecek.
Asgari geçimindirimi oranını etkileyen değişiklikler de, söz konusu değişikliğin işverene bildirildiği tarih itibariyle uygulanacak.
Yeni asgari ücret
Bu arada dün açıklanan ve 1 Ocak'ta yürürlüğe girecek brüt 608 YTL'lik asgari ücret, asgari geçim indirimi yoluyla bekar bir işçi ya da memura aylık 45.6 YTL getiri sağlayacak.
Bu rakam evli, eşi çalışmayan 2 çocuklu bir ücretli için 68.4 YTL, 4 çocuklu bir ücretli için de 77.52 YTL olacak. Asgari ücretin Temmuz'da 638.7 YTL'ye yükselmesiyle birlikte aylık getiride alt sınır 47.9 YTL'ye, üst sınır da 81.43 YTL'ye çıkacak.
Ücretleri diğer ücret kapsamında vergilendirilen hizmet erbabı, ücret geliri elde etmeyen diğer gerçek kişiler ile Serbest Bölgeler ve Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu gibi düzenlemeler uyarınca ücretlerinden gelir vergisi tevkifatı yapılmayanlar ve dar mükellefiyet kapsamında ücret geliri elde edenler, kapsam dışı kalacak.
Nasıl hesaplanacak?
Asgari geçim indirimi, takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücret üzerinden hesaplanacak.
Hesaplamada, mükellefin kendisi için asgari ücretin yüzde 50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eş için yüzde 10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere, ilk 2 çocuk için yüzde 7.5'i, diğer çocuklar için de yüzde 5'i dikkate alınacak.
Bu şekilde belirlenen tutar, gelir vergisinin ilk dilimine uygulanan yüzde 15 oranı ile çarpılacak. Bulunan tutar da, her ay ödenecek gelir vergisinden mahsup edilecek.
Emekliler de çalışmayan eş kategorisinde
Asgari geçim indiriminde, emekli maaşı alanlar çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eş olarak kabul edilecek. Eşlerin her ikisinin de ücretli olması halinde, çocuklar yalnızca sosyal güvenlik yönünden tabi oldukları eşin bildirimine dahil edilecek.
Boşananlar için indirim tutarının hesabında, nafakası sağlanan çocuk sayısına bakılacak. Sakatlık indirimi bulunan ücretlinin gelir vergisi matrahı belirlenirken, sakatlık indiriminin mahsubundan sonra kalan gelir vergisi matrahı üzerinden hesaplanan vergi tutarından yıllık asgari geçim indiriminin 12'de 1'i mahsup edilecek.
Mahsup edilecek tutar, kalan gelir vergisi tutarını aşamayacak ve asgari geçim indirimi farkı, diğer dönemlerde de değerlendirilmeyecek. Yıl içinde işyeri ve işvereni değişen ücretliler, yeni işyerlerinde yada işverenleri nezdinde çalışmaya başladıkları aydan itibaren asgari geçim indiriminden yararlanmaya devam edecek.
Gelir Vergisi Kanunu gereği, ücretlerinden vergi tevkifatı yapılmayan ve bu nedenle ücretlerini yıllık beyanname ile beyan etmek zorunda olan ücretlilerde asgari geçim indirimi, yıllık beyannamede hesaplanan gelir vergisinin ücret gelirlerine isabet eden tutarından mahsup edilmesi suretiyle gerçekleştirilecek.
Bu arada ücretliler, medeni durumları ve çocuk sayıları ile eşinin iş ve gelir durumu hakkında "Aile Durumu Bildirimi" ile işverenlerine bildirimde bulunacak. Durumlarında herhangi bir değişiklik olması halinde bu değişiklikler işverene 1 ay içinde bildirilecek.
Asgari geçimindirimi oranını etkileyen değişiklikler de, söz konusu değişikliğin işverene bildirildiği tarih itibariyle uygulanacak.
Yeni asgari ücret
Bu arada dün açıklanan ve 1 Ocak'ta yürürlüğe girecek brüt 608 YTL'lik asgari ücret, asgari geçim indirimi yoluyla bekar bir işçi ya da memura aylık 45.6 YTL getiri sağlayacak.
Bu rakam evli, eşi çalışmayan 2 çocuklu bir ücretli için 68.4 YTL, 4 çocuklu bir ücretli için de 77.52 YTL olacak. Asgari ücretin Temmuz'da 638.7 YTL'ye yükselmesiyle birlikte aylık getiride alt sınır 47.9 YTL'ye, üst sınır da 81.43 YTL'ye çıkacak.
CNN TURK - 28 ARALIK 2007 CUMA
