İşte 29 Mart günü bilinmesi gerekenler

 

29 Martta 48 milyon 6 bin 650 seçmen, 177 bin 50 sandıkta oy kullanacak.

Büyükşehirde oturan seçmenler, il genel meclisi üyeliği, büyükşehir belediye başkanlığı, ilçe belediye başkanlığı, belediye meclisi üyeliği, mahalle muhtarlığı için oy kullanacak.

İl, ilçe ve beldelerde oturanlar il genel meclisi, belediye başkanlığı, belediye meclisi ve muhtarlıklar için, köylerde ikamet eden vatandaşlar ise sadece il genel meclisi ve muhtar seçimleri için sandığa gidecek.

Seçmen oyunu, belediye, il genel meclisi, köy ve mahalle seçimleri için ayrı ayrı belirlenmiş sandıklarda kullanacak.

Onaylı sandık seçmen listesinde ve tutuklu sandık seçmen listesinde yazılı her seçmen, oy verme yetkisine sahip olacak. Bir seçmen, aynı seçim türü için birden fazla oy kullanamayacak. Her seçmen, hangi sandık seçmen listesine yazılmış ise ancak o sandıkta oy verebilecek.

Oy verme günü, YSK'ca belirlenen oy vermenin bitiş saati geldiği halde sandık başında oylarını vermek üzere bekleyen seçmen varsa, sandık kurulu başkanı bunları saydıktan ve kimliklerini toplayıp tespit ettikten sonra, sırayla oylarını kullanmalarına izin verecek. Ceza infaz kurumları ve tutukevinde oy verme saat 08.00'de başlayacak ve YSK'nın o yer için belirlediği bitiş saatinde sona erecek. Buralarda diğer hükümler aynen uygulanacak.

Yaz saati uygulamasına, 29 Mart Pazar günü saatlerin bir saat ileri alınmasıyla geçileceğinden YSK yetkilileri, uygulamanın oy verme günü olan 29 Marta denk gelmesi nedeniyle seçmenleri saatlerini ayarlamaları konusunda uyardı.

Adıyaman, Ağrı, Artvin, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Gaziantep, Giresun, Gümüşhane, Hakkari, Kars, Malatya, Kahramanmaraş, Mardin, Muş, Ordu, Rize, Siirt, Sivas, Trabzon, Tunceli, Şanlıurfa, Van, Bayburt, Batman, Şırnak, Ardahan, Iğdır ve Kilis'te 07.00-16.00, bu illerin dışında kalan illerde ise 08.00-17.00 saatleri arasında oy kullanılabilecek.

Oy verme günü sandık başına gelen seçmen, sandık kurulu önüne kurul başkanı tarafından sırayla birer birer alınacak. Hamileler, hastalar ve engelliler bekletilmeden, oylarını verecek. Yaşlılar ile engellilere yardım edenlerin de öncelikle oy kullanmalarına izin verilebilecek.

Görme engelliler, felçliler, elleri eksik olanlar veya bu gibi bedeni aksaklıkları açıkça belli olanlar o seçim çevresi seçmeni olan ve o sırada sandık alanında bulunan akrabalarından birinin, akrabası yoksa herhangi bir seçmenin yardımı ile oylarını kullanabilecek. Bir seçmen birden fazla engelliye yardım edemeyecek.

Tutuklular ve taksirli suçlardan hükümlüler, yeterli güvenlik tedbirleri alındıktan sonra, ceza infaz kurumları ve tutukevi idaresinin belirleyeceği bir düzen içinde oy kullanacakları sandık bölgesine getirilecek.

Görevli üye tarafından seçmenin adı, sandık seçmen listesinde bulunduktan sonra, seçmene sıraya göre ayrı ayrı oy kullandırılacak.

Başkan, oy vermedeki sıraya göre, o seçim türü için hazırlanmış ve mühürlenmiş oy zarfı ile birleşik oy pusulasını, hiçbir tarafında herhangi bir işaret bulunmadığını ve usulünce mühürlü olduğunu, kurul üyelerine, gözlemcilere ve seçmene gösterdikten sonra ''EVET'' veya ''TERCİH'' mühürü ile birlikte seçmene vererek, kapalı oy verme yerini gösterecek. İlk sıradaki seçim için oy verme işlemi tamamlanıp seçmenin imzası alındıktan sonra, müteakip seçim veya seçimler için aynı işlem tekrarlanacak.

Birleşik oy pusulaları, kullanılacağı her seçim ve her seçim çevresi için ayrı ayrı hazırlandı.

Oy pusulalarından turuncu renkli olanlar il genel meclisi, mavi renkli olanlar belediye başkanlığı, sarı renkli olanlar belediye meclisi, beyaz renkli olanlar ise büyükşehir belediye başkanlığı seçimlerinde kullanılacak.

Belediye seçimlerinde mavi, il genel meclisi üyelikleri seçiminde turuncu, mahalle ve köy seçimlerinde mor renkli oy zarfları kullanılacak.

Seçmenler,

-İl genel meclisi üyeliklerine ilişkin turuncu renkli birleşik oy pusulasını turuncu renkli zarfa,

-Belediye başkanlığına ilişkin mavi renkli birleşik oy pusulası ile belediye meclisi üyeliğine ilişkin sarı renkli birleşik oy pusulalarının ikisini birlikte mavi renkli zarfa,

-Büyükşehirlerde (Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Mersin, İstanbul, İzmir, Kayseri, Kocaeli, Konya, Sakarya ve Samsun), Büyükşehir belediye başkanlığına ilişkin beyaz renkli birleşik oy pusulasını da belediye başkanı ve belediye meclisi üyeleri seçimine ilişkin mavi renkli zarfa,

-Köy seçimlerinde köy muhtarı ve ihtiyar meclisi üyelerine ilişkin oy pusulalarının ikisini birlikte mor renkli zarfa,

-Mahalle seçimlerinde mahalle muhtarı ve ihtiyar heyeti üyelerine ilişkin oy pusulalarının ikisini birlikte mor renkli zarfa koyarak oy verecek.

Birden fazla oy pusulası kullanılan seçimlerde bunların ayrı ayrı katlanarak zarfa konulması gerekecek.

298 sayılı Kanun'da 5749 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikle, seçmenlerin parmaklarının boyanması uygulamasından vazgeçilerek, T.C Kimlik Numarası bulunan geçerli bir belgeyle oy kullanma zorunluluğu getirildi. Bu nedenle vatandaşlar, üzerinde T.C Kimlik Numarası bulanan nüfus cüzdanının yanı sıra üzerinde T.C Kimlik Numarası bulunan resmi daireler veya iktisadi devlet teşekküllerince verilen soğuk damgalı kimlik kartı, pasaport, evlenme cüzdanı, sürücü belgesi, sarı basın kartı, askeri kimlikler ve hologramlı öğrenci kimlikleri gibi belgelerle oy kullanabilecek.

Üzerinde T.C Kimlik Numarası bulunan bir belgeye sahip olmayan vatandaşlar ise nüfus dairelerinden aldıkları ''nüfus kayıt örneği''ni geçerli kimlikleriyle birlikte ibraz etmeleri halinde oy verebilecek.

Seçmen bilgi kağıdını gösteremeyenler, T.C Kimlik Numarası taşıyan geçerli kimlik belgeleri ile oylarını kullanabilecek.

Seçimlerin sağlıklı ve düzenli şekilde gerçekleşmesini sağlamak amacıyla YSK'ca belirlenen yasaklara göre, seçim günü sabah saat 06.00'dan gece saat 24.00'e kadar, her ne suretle olursa olsun alkollü içki satılması, içkili yerlerde umumi mahallerde her çeşit alkollü içki verilmesi, içilmesi yasak olacak.

Oy verme süresince bütün umumi eğlence yerleri kapalı kalacak, eğlence yeri niteliğini taşıyan lokantalarda yalnız yemek verilebilecek.

Seçim günü sabah saat 06.00'dan gece saat 24.00'e kadar, emniyet ve asayişi korumakla görevli olanlardan başka hiç kimse ateşli silahlar, patlayıcı maddeler, her türlü kesici, delici ve bereleyici aletler, yakıcı, aşındırıcı, yaralayıcı, boğucu, zehirleyici, sürekli hastalığa yol açıcı nükleer, radyoaktif, kimyasal, biyolojik maddeler taşıyamayacak.

Seçim günü saat 18.00'e kadar radyolar ve her türlü yayın organları tarafından seçim ve seçim sonuçları ile ilgili haber, tahmin ve yorum yapılması yasak olacak. Saat 18.00 ile 21.00 arasında ancak radyolarda YSK tarafından seçim ile ilgili olarak verilecek haber ve tebliğler yayınlanabilecek, saat 21.00'den sonra bütün yayınlar serbest olacak. YSK, isterse yayın yasaklarını saat 21.00'den önce de kaldırabilecek.

Radyo ve televizyon kuruluşlarının yayın ilkeleri ile ilgili YSK kararına göre de oy verme gününden önceki 24 saat içinde her türlü haber, röportaj gibi program veya reklam yoluyla kamuoyu araştırmaları, anketler, tahminler, bilgi iletişim telefonları yoluyla mini referandum gibi adlarla siyasi bir partinin veya adayın lehinde veya aleyhinde veya vatandaşın oyunu etkileyecek yayınlarda bulunulamayacak.

Herhangi bir yayının banttan internet ortamında halka izlettirilmesi durumunda ise mevcut yayının internet ortamında Türkiye'nin, hatta dünyanın her tarafından izlenmesi mümkün olabileceğinden, yayının verici aracılığıyla propaganda yasaklarına aykırı hareket edilerek halka izlettirilmesi halinde, yayını denetleme ve gerektiğinde yasaklama yetkisi ilçe seçim kurullarına ait olacak.

DÜNYA BÜLTENİ - 25 MART 2009 ÇARŞAMBA