Kamuoyu araştırmaları sonunda hazırlanan ve hukukun üstünlüğü, yolsuzluğun kontrolü, siyasi istikrar, ifade özgürlüğü gibi kriterler bakımından 212 ülkenin 12 yıllık durumunun değerlendirildiği raporda Türkiye ortalarda kaldı. Siyasi istikrar ve şiddetin yokluğu bakımından ise Türkiye en alttakiler arasında yer aldı.
Dünya Bankası tarafından yayımlanan “Dünya Yönetişim Göstergeleri: 1996-2008” isimli rapora göre Türkiye, dünyada toplam 212 ülkenin değerlendirildiği altı yönetişim kriterinin önemli bir kısmında orta sıralarda yer aldı. Türkiye, birçok Afrika ve Asya ülkesinin gerisinde kaldı.
212 ülkede yürütülen kamuoyu araştırmalarının sonuçları ve sivil toplum örgütleri ile düşünce kuruluşlarından toplanan verilerden yola çıkarak hazırlanan ve ülkelerin 12 yıllık performansının değerlendirildiği raporda, Türkiye’nin 6 kriter arasında en zayıf olduğu alan “Siyasi İstikrar ve Şiddetin Yokluğu” olarak ön plana çıktı.
Bu alanda Türkiye 165. sırada. Türkiye; Suriye, Senegal, Bahreyn ve Ruanda gibi ülkelerden daha alt sıralarda yer aldı.
Raporda yer alan 6 kriter ve Türkiye’nin bu kriterlerde 12 yıllık zaman diliminde gösterdiği performans şöyle:
İfade Özgürlüğü ve Devletten Hesap Sorabilirlik:
İfade, örgütlenme ve basın özgürlüğünün yanı sıra, vatandaşların hükümet seçimlerine ne derece katılabildiğinin değerlendirildiği kriterde, Türkiye listenin 122’nci sırasında yer aldı.
12 yıllık süre içerisinde Türkiye, bu konuda en iyi performansı 2005 yılında sergilerken, bu tarihten sonra sıralamada gerilemeye başladı. Rapora göre Madagaskar, Endonezya ve Tanzanya gibi ülkeler, bu konuda 2008 yılında Türkiye’den daha iyi performans gösterdi.
Siyasi İstikrar ve Şiddetin Yokluğu:
Bir ülkede terörün de aralarında bulunduğu herhangi bir anayasa dışı yolla sistemin istikrarsızlaştırılması ya da devrilmesi olasılığını işaret eden kriterde Türkiye 165’inci sırada yer aldı.
Rapora göre aldığı puanla dünya ülkelerinin yüzde 78’inin gerisinde kalan Türkiye bu alandaki performansını 28 Şubat süreci, terör örgütü PKK’nın lideri Abdullah Öcalan’ın yakalanması, AKP’nin iktidara gelmesi ve “darbe günlüklerini”nin ortaya çıkarılması gibi önemli olayların yaşandığı yıllar boyunca yükseltti. Ancak 2005 yılından itibaren bu alanda gerilemeler yaşandı.
Hükümetin Etkinliği:
Türkiye’nin 80’inci sırada yer aldığı kriter kapsamında ülkeler kamu hizmetlerinin kalitesi ve hükümetin siyasi baskılardan ne kadar bağımsız oldukları bakımından değerlendirildi. Rapora göre 1996 ile 1998 yılları arasında bu konuda sert bir gerileme yaşayan Türkiye, geri kalan 10 yıllık süreç içerisinde konumunu iyileştirerek 1996 yılındaki seviyesiyle neredeyse aynı noktaya ulaştı.
Düzenleyicilik Kapasitesi:
Hükümetin özel sektör kalkınmasını teşvik etmek ve sağlamak üzere etkili ekonomik politikalar uygulama yeteneğinin değerlendirildiği kriter, Türkiye’nin 1996’yla kıyaslandığında en büyük gerilemeyi yaşadığı alan olarak öne çıkıyor. 1998’den 2002‘ye kadar bu alanda performansı hızla düşen Türkiye’nin Dünya Bankası’ndan aldığı puan o tarihten bu yana önemli bir değişim göstermedi.
Hukukun Üstünlüğü:
Suçla karşılaşma riski, mülkiyet haklarının korunması ve resmi görevliler de dahil tüm toplumun kurallara itaat etme derecesinin göz önüne alınmasıyla hazırlanan listede 94’üncü sırada yer alan Türkiye, 12 yıl boyunca kendisine listenin orta sıralarında yer buldu. 2008 yılı rakamlarına göre Türkiye bu alanda Suudi Arabistan, Hindistan ve Kuveyt gibi ülkelerin gerisinde kaldı.
Yolsuzluğun Kontrolü:
İktidarın kişisel kazanç amacıyla ne ölçüde kullanıldığını ölçen kriterde Türkiye 83’üncü sırada yer aldı. Rapora göre 2002 yılına kadar listede gerileyen Türkiye, AKP’nin iktidara geldiği bu tarihten itibaren üst sıralara tırmanmaya başladı. Buna karşın Türkiye; Malezya, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelerin gerisine düşmekten kurtulamadı.
YÜZDE OLARAK İFADE
Yüzdelik sıralama herhangi bir ülkenin belirli bir kriterde, değerlendir-meye tabi tutulan 200’ün üzerindeki diğer ülkelerin yüzde kaçından daha iyi durumda olduğunu gösteriyor. Örneğin bir ülkenin herhangi bir kriterde yüzdelik sıralamasının yüzde 60 olması, o ülkenin listedeki diğer ülkelerin yüzde 60’ından daha iyi durumda olduğu ve yüzde 40’ının da gerisinde kaldığı anlamına geliyor.
Yönetişim nedir
Dünya Bankası’nın raporunda “yönetişim” kavramı “Bir ülkede yetkinin uygulanmasında kullanılan gelenekler ve kurumlar” olarak tanımlanıyor. Bu tanıma göre yönetişim, “Hükümetlerin seçimini, denetlenmesini, değişimini, güçlü politikalar oluşturma ve uygulama kapasitesini; vatandaşların ve devletin aralarındaki ekonomik/sosyal etkileşimi sağlayan kurumlara duyduğu saygı” gibi unsurları da içeriyor.
MİLLİYET - 6 TEMMUZ 2009 PAZARTESİ
Dünya Bankası tarafından yayımlanan “Dünya Yönetişim Göstergeleri: 1996-2008” isimli rapora göre Türkiye, dünyada toplam 212 ülkenin değerlendirildiği altı yönetişim kriterinin önemli bir kısmında orta sıralarda yer aldı. Türkiye, birçok Afrika ve Asya ülkesinin gerisinde kaldı.
212 ülkede yürütülen kamuoyu araştırmalarının sonuçları ve sivil toplum örgütleri ile düşünce kuruluşlarından toplanan verilerden yola çıkarak hazırlanan ve ülkelerin 12 yıllık performansının değerlendirildiği raporda, Türkiye’nin 6 kriter arasında en zayıf olduğu alan “Siyasi İstikrar ve Şiddetin Yokluğu” olarak ön plana çıktı.
Bu alanda Türkiye 165. sırada. Türkiye; Suriye, Senegal, Bahreyn ve Ruanda gibi ülkelerden daha alt sıralarda yer aldı.
Raporda yer alan 6 kriter ve Türkiye’nin bu kriterlerde 12 yıllık zaman diliminde gösterdiği performans şöyle:
İfade Özgürlüğü ve Devletten Hesap Sorabilirlik:
İfade, örgütlenme ve basın özgürlüğünün yanı sıra, vatandaşların hükümet seçimlerine ne derece katılabildiğinin değerlendirildiği kriterde, Türkiye listenin 122’nci sırasında yer aldı.
12 yıllık süre içerisinde Türkiye, bu konuda en iyi performansı 2005 yılında sergilerken, bu tarihten sonra sıralamada gerilemeye başladı. Rapora göre Madagaskar, Endonezya ve Tanzanya gibi ülkeler, bu konuda 2008 yılında Türkiye’den daha iyi performans gösterdi.
Siyasi İstikrar ve Şiddetin Yokluğu:
Bir ülkede terörün de aralarında bulunduğu herhangi bir anayasa dışı yolla sistemin istikrarsızlaştırılması ya da devrilmesi olasılığını işaret eden kriterde Türkiye 165’inci sırada yer aldı.
Rapora göre aldığı puanla dünya ülkelerinin yüzde 78’inin gerisinde kalan Türkiye bu alandaki performansını 28 Şubat süreci, terör örgütü PKK’nın lideri Abdullah Öcalan’ın yakalanması, AKP’nin iktidara gelmesi ve “darbe günlüklerini”nin ortaya çıkarılması gibi önemli olayların yaşandığı yıllar boyunca yükseltti. Ancak 2005 yılından itibaren bu alanda gerilemeler yaşandı.
Hükümetin Etkinliği:
Türkiye’nin 80’inci sırada yer aldığı kriter kapsamında ülkeler kamu hizmetlerinin kalitesi ve hükümetin siyasi baskılardan ne kadar bağımsız oldukları bakımından değerlendirildi. Rapora göre 1996 ile 1998 yılları arasında bu konuda sert bir gerileme yaşayan Türkiye, geri kalan 10 yıllık süreç içerisinde konumunu iyileştirerek 1996 yılındaki seviyesiyle neredeyse aynı noktaya ulaştı.
Düzenleyicilik Kapasitesi:
Hükümetin özel sektör kalkınmasını teşvik etmek ve sağlamak üzere etkili ekonomik politikalar uygulama yeteneğinin değerlendirildiği kriter, Türkiye’nin 1996’yla kıyaslandığında en büyük gerilemeyi yaşadığı alan olarak öne çıkıyor. 1998’den 2002‘ye kadar bu alanda performansı hızla düşen Türkiye’nin Dünya Bankası’ndan aldığı puan o tarihten bu yana önemli bir değişim göstermedi.
Hukukun Üstünlüğü:
Suçla karşılaşma riski, mülkiyet haklarının korunması ve resmi görevliler de dahil tüm toplumun kurallara itaat etme derecesinin göz önüne alınmasıyla hazırlanan listede 94’üncü sırada yer alan Türkiye, 12 yıl boyunca kendisine listenin orta sıralarında yer buldu. 2008 yılı rakamlarına göre Türkiye bu alanda Suudi Arabistan, Hindistan ve Kuveyt gibi ülkelerin gerisinde kaldı.
Yolsuzluğun Kontrolü:
İktidarın kişisel kazanç amacıyla ne ölçüde kullanıldığını ölçen kriterde Türkiye 83’üncü sırada yer aldı. Rapora göre 2002 yılına kadar listede gerileyen Türkiye, AKP’nin iktidara geldiği bu tarihten itibaren üst sıralara tırmanmaya başladı. Buna karşın Türkiye; Malezya, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelerin gerisine düşmekten kurtulamadı.
YÜZDE OLARAK İFADE
Yüzdelik sıralama herhangi bir ülkenin belirli bir kriterde, değerlendir-meye tabi tutulan 200’ün üzerindeki diğer ülkelerin yüzde kaçından daha iyi durumda olduğunu gösteriyor. Örneğin bir ülkenin herhangi bir kriterde yüzdelik sıralamasının yüzde 60 olması, o ülkenin listedeki diğer ülkelerin yüzde 60’ından daha iyi durumda olduğu ve yüzde 40’ının da gerisinde kaldığı anlamına geliyor.
Yönetişim nedir
Dünya Bankası’nın raporunda “yönetişim” kavramı “Bir ülkede yetkinin uygulanmasında kullanılan gelenekler ve kurumlar” olarak tanımlanıyor. Bu tanıma göre yönetişim, “Hükümetlerin seçimini, denetlenmesini, değişimini, güçlü politikalar oluşturma ve uygulama kapasitesini; vatandaşların ve devletin aralarındaki ekonomik/sosyal etkileşimi sağlayan kurumlara duyduğu saygı” gibi unsurları da içeriyor.
MİLLİYET - 6 TEMMUZ 2009 PAZARTESİ
