Ulusal Kanser Haftası bu yıl yoğun bilgilendirme ve bilinç oluşturma programlarıyla geliyor. Nisanın ilk haftasında Sağlık Bakanlığı'nın 'Farkındayız, kanseri yeneceğiz' başlıklı çalışmasının yanı sıra dünyadan yaklaşık 3 bin uzmanın geleceği 5. APOCP Kongresi de İstanbul'da yapılıyor.
Her yıl nisan ayının ilk haftası Ulusal Kanser Haftası. Sağlık Bakanlığı Kanserle Savaş Dairesi bu yıl bilgilendirme çalışmalarına ağırlık vererek ‘Farkındayız, kanseri yeneceğiz’ başlıklı bir çalışma başlattı. Kanserin önlenebilir, üstesinden gelinebilir bir hastalık olduğunun altını çizen bu çalışmalarda; alınabilecek basit önlemlerin anlatımı ve kanser bilincinin artırılması hedefleniyor. Hafta itibarıyla kanserle ilgili çarpıcı verileri hatırlamanın da zamanı.
* Son verilere göre Türkiye’de kanser görülme sıklığı her 100 bin kişide 229. Yani her yıl, her 100 bin kişinin 229’una yeni kanser teşhisi konulmakta. Hastalık genel olarak erkeklerde daha sık görülüyor. En sık görülen tür akciğer kanseri. Kadınlarda en sık görülen türse meme kanseri ve yılda 16 bin yeni teşhis konmakta.
* Devletin kayıt çalışmalarının artmasıyla kanser rakamlarında da artışa rastlanıyor. Ayrıca stres, sanayileşme, artan sigara ve alkol kullanımı, beslenme ve çevresel faktörler de artışı etkiliyor. Hızlı artış sürerse kanser görülme sıklığının 2030’larda şimdikinin iki katı artarak 100 bin 450’lere yaklaşacağı öngörülüyor.
* Hem Avrupalı hem de Asyalı olmasından kaynaklı olarak Türkiye’nin kanser çeşitliliğinde önemli bölgesel farklılıklar görülüyor. Örneğin sanayileşmiş bölgelerde serviks, over gibi genital kanserler daha fazlayken, Akdeniz’de cilt , Doğu Anadolu’da İran ve Kafkas toplumlarına benzer olarak mide kanseri daha fazla. Karadeniz’de yoğun görülen guatra bağlı olarak, tiroit kanserlerinde artış var. Ayrıca bazı bölgelerde kanser sıklıkla erken evrelerde görülürken, bazılarında daha geç evrelerde teşhis ediliyor. Yani global kanser önleyici tedbirlerin yanı sıra ulusal tedbirler de alınması gerekiyor.
* Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre 2008 yılında tüm dünyada 12.4 milyon yeni kanser vakası, 25 milyon kanserle yaşayan hasta ve 7.6 milyon kansere bağlı ölüm tespit edildi.
* Kanser vakalarının yarıdan fazlası ve ölümlerin yüzde 60’ı az gelişmiş ülkelerde oluyor. 2000-2007 yıllarında kanserden ölen kişi sayısı yüzde 32 oranında artmış bulunuyor.
* Türkiye’de 150 bin kanserli hasta var, bunların 90 binden fazlası sigarayla bağlantılı.
RADİKAL / 30 MART 2010
