Öldürdüğünü bile bile piyasaya vermişler

Dünyanın en büyük ilâç şirketlerinden, Aspirin'in üreticisi Bayer'in, öldürücü etkisi bulunduğu gerekçesiyle 2001'de piyasadan çektiği kolesterol ilâcı Baycol ile ilgili dava başladı. ABD'nin önde gelen gazetelerinden New York Times'ın dün birinci sayfadan verdiği habere göre, ilâcın üreticileri, Baycol'un piyasaya sürüldüğü sırada ne kadar zararlı olduğunu ve öldürücü yan etkileri olduğunu biliyormuş. Alman firmanın, İngiliz GlaxoSmithKline şirketiyle ortak ürettiği Baycol'u kullanan hastaların önce kaslarında problemler başlıyordu, ardından hastalar yürüyemiyor ve kısa süre sonra da hayatını kaybediyordu. HER ŞEYİN FARKINDALARDI Sakat kalan hastalar ve ölenlerin yakınlarının açtıkları dava, geçtiğimiz Salı günü başladı. Bayer'in kişi başı 200 bin ile 1 milyon 600 bin dolar tazminat ödeme ihtimali bulunduğu belirtiliyor. Aslında Baycol'un zararlı olduğu, satışa çıktığı dönemde ABD Gıda ve İlâç Bakanlığı'nda görevli uzman Jerry Karabelas'ın araştırmasıyla ortaya çıktı. Karabelas, ilâcın yan etkilerini saptayıp, Bayer yetkililerine bildirdi. Birkaç ilâç adı vererek, Baycol ile birlikte kullanıldıkları taktirde ölüme yol açabileceğinden söz etti. Bu mesaj, elektronik posta olarak Bayer ve GlaxoSmithKline'da dolaştı. Sonunda üreticiler, Baycol'un zararsız olduğunu açıkladı. Ancak, onlar da tehlikeden haberdardı. TÜRKİYE'DE DE SATILDI Türkiye'de de "Lipobay" adıyla satışa sunulan ilâçla ilgili olarak neredeyse her ülkeden şikâyet geliyordu. İspanya, Fransa ve Türkiye'den doktorlar ABD Gıda ve Sağlık Bakanlığı'na dilekçe gönderdi. Bu sırada, Bayer de Baycol'un daha etkili olan bir versiyonunu piyasaya sürmeye hazırlanıyordu. Bazı uzmanlara göreyse, ilâcın dozajı arttığında, yan etkilerinin azalma ihtimali oldukça yüksekti. Aslında kendileri de farkındaydı ne kadar tehlikeli bir iş yaptıklarının. Sonuç itibarıyla, bekledikleri olmadı... Birçok insanın hayatını kâbusa çeviren ilâç yüzünden Bayer'in ve ortağı GlaxoSmithKline'nin başı dertte. Ödenecek yüksek tazminatın yanı sıra, yetkililerin, tehlikenin farkında olduğu haberinin, şirket içinde de büyük sorunlara neden olacağı söyleniyor. SABAH - 23.02.2003